چگونگی رفتار و تعامل با غیرمسلمانان همواره از اهمیت خاصی برخوردار بوده است. این اهمیت در دوران جدید و پس از افزایش تعاملات پیروان ادیان مختلف با یکدیگر مضاعف شده است. یکی از احادیثی که توسط محدثین فریقین نقل شده و مورد استناد دانشمندان و فقهای مسلمان در صدور احکامی پیرامون تعامل با غیرمسلمانان و به صورت اخص، اهل کتاب قرار گرفته، روایت «الإسلامی علوولای علی علیه» است؛ عبارتی که گاه به روایت علو از آن یاد می شود. پژوهش حاضر با هدف تبیین صحیح این روایت با بهره گیری از اصول نقد و فهم حدیث، به اعتبارسنجی سندی و بررسی دلالی این روایت پرداخته و به این نتیجه دست یافته که از نظر سندی چه از طرق منقول در شیعه و چه اهل سنت دارای ضعف است. افزون بر این، برداشت مشهور از روایت و همچنین تطبیق آن بر برخی مصادیق، با چالش های جدی مواجه است. بر فرض صحت صدور، مفهوم صحیح این روایت برتری اسلام از منظر اندیشه و استدلال نسبت به سایر ادیان است. بنابراین، استفاده از این روایت با هدف صدور احکامی که حقوق طبیعی و بشری غیرمسلمانان را نقض، کرامت شان را مخدوش و از این طریق موجب برتری مسلمان را فراهم آورد، هم با روح حاکم بر قرآن و فلسفه بعثت پیامبر اسلام (ص) متضاد است و هم از منظر اخلاقی و عقلانی توجیه ناپذیر می نماید.

رهبران سیاسی به عنوان نماینده ی کشور ها، گروه ها و جریان های سیاسی نقش کلیدی در حل و فصل منازعات ایفا می کنند، رهبران سیاسی با به کارگیری قدرت و اعمال نفوذ سعی در حل و فصل منازعات و کسب موفقیت در عرصه ی سیاست دارند، این در حالی است که این منابع به تنهایی برای موفقیت در عرصه ی سیاست کافی نیستند چرا که همه ی طرف های درگیر در منازعات سیاسی دارای منافعی هستند که سعی در حفظ آن دارند. از این رو مهارت های فردی رهبران همچون هوش سیاسی، نقش تعیین کننده ای در حل و فصل منازعات ایفا می کنند. منظور از هوش سیاسی توانایی شناسایی و مدیریت موثر پایگاه های قدرت و جهت دهی آن ها برای کسب منافع سیاسی است، در واقع رهبرانی که از هوش سیاسی بالاتری برخوردارند، سیاست را فرصتی برای کسب منافع می دانند و از امکان بالقوه ی تصمیم گیری بالاتری نسبت به سایرین برای کسب هم زمان چندین هدف برخوردارند، این افراد در عمل، کم تر دچار تعارض منافع شخصی و جمعی و در پی آن اثرهاله ای می شوند و در ایجاد شبکه و اتیلاف های سیاسی رفتار اثر بخش تری از خود ارایه می دهند. این پژوهش مطالعه ای مروری است که با تکیه بر رویکرد علوم شناختی و هم چنین بهره مندی از روش تحلیل محتوا، مولفه ها وکارکردهای هوش سیاسی را در تحلیل منازعات سیاسی بررسی کرده است، نتایج این پژوهش حکایت از آن دارد که هوش سیاسی با تاکید بر مولفه هایی همچون بازی های اجتماعی، شخصیت سیاسی، تسخیر احساسات و پویایی های قدرت، قابلیت ارزیابی منازعات سیاسی را به خوبی دارا می باشد و به عنوان یک چارچوب مفهومی امکان ارزیابی سیاسی را افزایش می دهد.

شناخت فنون بلاغت در فهم متون دینی، از اهمیت خاصی برخوردار است. معصومان (ع)سخنوران زبردستی بودند که با تکیه بر اصول و قواعد بلاغت، مقاصد خود را ایراد فرموده اند. غفلت از شناخت قواعد معانی و بیان در آموزه های دینی، موجب کج فهمی مقاصد حقیقی و راویان معصوم خواهد شد. در این نوشتار، مطابقت با مقتضای حال و علو مضمون، از میان قواعد علم معانی، گلچین شده و در روایات به بحث نهاده شده است. همچنین از قوانین فن بیان، به استعاره و تشبیه و نیز کنایه و تعریض پرداخته شده است.

آدامز متفکری مسیحی است که سعی دارد به شیوه ای فلسفی، چارچوبی دینی برای اخلاق ارائه کند که به دلیل عدم ابتناء بر باورهای دین خاصی، با صور گوناگون اخلاق دینی سازگار باشد. در این چارچوب، الزامات اخلاقی بر مبنای باور به خداوند، که اصل مشترک همه ادیان الهی است، تفسیر می شوند، اما خدایی که خیر، زیبایی و عشق نامتناهی است، و دیگر موجودات به میزان شباهتشان با خداوند، خیر و شایسته تحسین اند. در اندیشه آدامز، عشق به خیر، رکن اساسی زندگی ایدئال یا آرمانی را تشکیل می دهد، و فضیلت یا علوی که فرد به واسطه آن به خیر التفات دارد، شرط تحقق آن می باشد. در نظریه اخلاقی وی، همه فضائل، اخلاقی اند و ذاتا ارزشمند، و هر کدام به گونه ای در ایجاد زندگی ایدئال نقش دارند. هدف این مقاله ارائه تصویری از زندگی ایدئال در اندیشه های آدامز است. به دلیل آنکه تحلیل این تصویر بدون پردازش نظریه اخلاقی وی، معنا و جایگاه خیر نامتناهی و فضیلت میسر نیست، از این رو، در مقاله حاضر به تبیین این سه مهم پرداخته می شود. در این رابطه بر نقش کثرت گرایانه ارزش ها و التفات به خیر تاکید شده است.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

غنای گنجینه سخنان گهربار پیامبر اکرم (ص) و امامان معصوم (ع) در عصر کنونی مرهون تلاش های بی دریغ مسلمان صدر اسلام و نسل های پس از ایشان است. یکی از مهم ترین و ارزشمندترین روش ها در حفظ و انتشار اقوال، سیره و سنن ثقل اصغر، رحله (سفر) های محدثان است.تامل در دستاورد سفرهای حدیث پژوهان چهار قرن نخستین عالم اسلام، تصریح می نماید که مجموع این کوچ ها یازده هدف عمده را دنبال می کرد: 1. طلب و فراگیری احادیث، 2. اطمینان از صحت و اتقان احادیث، 3. طلب علو در اسناد، 4. نشر و فرادهی احادیث، 5. بررسی احوال روات، 6. مذاکره علما در فهم و نقد احادیث، 7. تاثیر در بهبود اوضاع فرهنگی - دینی شهرهای مقصد، 8. کسب علوم مختلف حدیث، 9. اخذ کتب حدیث، 10. نشر کتب حدیث، 11. تدوین مجموعه های حدیث. در این نوشتار به معرفی و ذکر آثار گران بهای برخی از این محدثان که از مصادیق بارز زحمات ایشان است - می پردازیم.

موضوع ظهور ذات ناپیدای الهی در صفات و اسما، از مهمترین مباحث در عرفان نظری است که در بیشتر مکاتب عرفانی به چشم می خورد و می توان آن را "نظریه تجلی" نامید و نتایج خاصی از آن به دست آورد. این نظریه در عین حفظ علو و تعالی خداوند به سریان و حضور او در عالم قائل است و مستلزم فرض وجهی دو گانه است: الف- وجه غیبی و متعالی ب- وجه حاضر و متجلی. در این نظریه تشبیه و تنزیه بنحوی با هم جمع شده و شناخت حق تعالی از طریق توصیف امکان پذیر شده، و بمنظور حفظ علو و تعالی خداوند، به وجود واسطه در خلقت، که چیزی جز تجلی نخست حق تعالی نیست. قائل شده اند. از این رو در این نظریه، خلقت عالم نتیجه تجلی الهی بلکه با آن یکی شمرده شده است.مقاله حاضر به مقایسه و تطبیق این نظریه در دو مکتب "قبالا" یعنی مهمترین مکتب عرفان یهودی، و مکتب ابن عربی، پایه گذار عرفان نظری در اسلام می پردازد و نتایج حاصل از این مقایسه را ارائه می کند.

ابوسعید کمال الدین سحابی نجفی استرآبادی، از زمره شاعران مشهور اواخر قرن دهم و اوایل قرن یازدهم ﻫ.ق است که علاوه بر علو مقام دینی، از بزرگان اهل معنا و عرصه عرفان به شمار میرود. بیشترین شهرت او به خاطر سرودن رباعیات است که حاوی اندیشه های عرفانی، اخلاقی، فلسفی و دینی است. رباعیات او، بیشتر از جنبه اندیشه های حاکم بر آنها، مورد توجه است و از دید زیبایی شناسی و ظرافتهای فرمی، اهمیت چندانی ندارد. در این نوشتار، به سبک شناسی رباعیات او پرداخته ایم.

معرفت نفس، به حکم حدیث شریف من عرف نفسه فقد عرف ربه رهنمون معرفت رب است از این رو بعضی از عالمان و عارفان به تبیین حکمی و عرفانی آن پرداخته اند. برخی آنرا از قبیل تعلیق به محال دانسته اند و بعضی به طرق گوناگون در صدد توجیه و تبیین کیفیت معرفت رب از راه معرفت نفس برآمده اند. از نظر این گروه، معرفت فطرت، حدوث، امکان، حرکت، تجرد و فقر هستی نفس ما را به خدای متعال دلالت می کند و نفس از جهات جامعیت، احاطه، معیت، ظهور و بطون، علو و دنو، وحدت، فاعلیت و وجوه بسیار دیگر، ظلال و مثال باری تعالی است.