مرزنجوش (.Origanum vulgare L) گیاهی از خانواده نعناع و بومی ایران می باشد. این گیاه علاوه بر استفاده در طب سنتی به عنوان داروی مسکن،‏ مدر،‏ معرق و ضدعفونی کننده،‏ در درمان بیماری های مربوط به معده و روده و همچنین یبوست کاربرد فراوانی دارد. گونه های جنس مرزنجوش به طور گسترده ای در صنعت ادویه مورد استفاده قرار می گیرند. در این مطالعه،‏ پیکره رویشی یک زیرگونه از این گیاه (Origanum vulgare ssp. vulgare)‎ پس از جمع آوری از منطقه جنوب چالوس در دو مرحله نموی گل و بذر به روش تقطیر با آب اسانس گیری شد. اسانس های استخراج شده بوسیله دستگاههای GC و GC/MS آنالیز شدند. 19 ترکیب در مرحله گلدهی شناسایی گردید که 99 درصد از ترکیبات اسانس را تشکیل دادند. ترکیبات غالب اسانس مربوط به این مرحله از گیاه عبارت بودند از: لینالیل استات (27.2%)،‏ گاما-ترپینن (16.5%)،‏ 3- اکتانون (10.9%)،‏ بتا- پینن (8.4%) و کارواکرول (6.4%). در مرحله بذردهی نیز 98.6 درصد از ترکیبات شناسایی شده اسانس شامل 22 ترکیب بودند که کارواکرول (23.2%)،‏ آلفا-پینن (15.8%)،‏ بتا-پینن (10.7%) و ترانس-کاریوفیلن (5.3%) به عنوان غالب ترین ترکیبات شناسایی شدند. بر طبق نتایج GC/MS مونوترپن ها به عنوان مهمترین اجزای اسانس در هر دو مرحله تشخیص داده شدند. درصد ترکیبات دیگر اسانس برای مراحل نموی گل و بذر به ترتیب برابر با 16.8 و 5.7 بود.

در پژوهش حاضر اثر دو سطح از کود ازت (200،0 کیلوگرم در هکتار) و یک سطح از کود فسفر (200 کیلوگرم در هکتار) و پتاس (100 کیلوگرم در هکتار) در قالب دو نسبت1kg ha-0 /200./100 ، شاهد) و 200/200/100 kg ha-1 (2.2.1 ) از سه کودN/P/K  بر ترکیبات اسانس برگ و سرشاخه های گلدار گیاه نعناع فلفلی تحت شرایط مزرعه ای مورد ارزیابی قرار گرفت. از نتایج مربوط به تجزیه اسانس مشخص گردید که صرف نظر از نوع تیمار، مقدار لینالول در اسانس سرشاخه های گلدار و مقدار بتا- اوسیمن 1, و 8 سینئول در اسانس برگ بیشتر می باشد. افزایش ازت (از 0، شاهد به 200 کیلوگرم در هکتار) در کنار دو کود فسفر و پتاس موجب ازدیاد درصد بتا- اوسیمن و کاهش درصد لینالول و 1 و 8- سینئول در اسانس برگ و سرشاخه های گلدار گردید. همچنین ازدیاد کود ازت افزایش میزان بتا- کاریوفیلن را در اسانس گل به دنبال داشت و لیکن مقدار آن را در اسانس برگ کاهش داد. Mental piperita L – peppermint - lamiaceae

جنس مرزه در دنیا حدود 30 گونه دارد که Satureja bachtiarica Bunge یکی از گونه های اندمیک این جنس در ایران است. به منظور بررسی تغییرات ترکیبهای اسانس مرزه بختیاری، نمونه ها در سال 1382 در خرم آباد و به روش اسپلیت فاکتوریل در سه تکرار در قالب طرح بلوک کامل تصادفی در 36 کرت کشت شدند. سرشاخه های گیاه جهت بررسی کمیت و کیفیت اسانس در سال دوم و در دو مرحله قبل از گلدهی و گلدهی از رویشگاه گیاه و مزرعه جمع آوری شدند و از آنها اسانس تهیه شد. اسانسهای حاصل با استفاده از دستگاههای آنالیز GC و GC/MS مورد شناسایی کیفی و کمی قرار گرفتند. در اسانس مرزه بختیاری جمع آوری شده از رویشگاه در مرحله قبل از گلدهی، عمده ترین ترکیبهای شناسایی شده پارا – سیمن (%36.5)، کارواکرول (%20.0) و تیمول (%19.2) و در مرحله گلدهی کامل پارا – سیمن (%23.2)، کارواکرول (%25.8)، تیمول (%1.3) و منتون (%18.5) بودند. در اسانس مرزه بختیاری جمع آوری شده از مزرعه در مرحله قبل از گلدهی عمده ترین این ترکیبها پارا – سیمن (%28.6) و کارواکرول (%48.6) و در مرحله گلدهی کامل پارا - سیمن (%21.2) و کارواکرول (%62.3) بودند. بازده اسانس مرزه بختیاری کشت شده و جمع آوری شده از رویشگاه در مراحل قبل از گلدهی و گلدهی کامل به ترتیب (%1.1 و %2.1) و (%1.8 و %1.1) بود. مقایسه میزان کارواکرول در مرزه بختیاری کشت شده و وحشی در مراحل قبل از گلدهی و گلدهی کامل که به ترتیب %48.6، %62.3 و %20، %25.8 بودند، نشان دهنده این است که تغییرات شرایط اکولوژیک ازجمله: ارتفاع از سطح دریا، دما، خاک، رطوبت، اقلیم و ... بر درصد کارواکرول تاثیر مثبت داشته است.

جهت تعیین دوره بذردهی راش در جنگل های شمال کشور (کلاردشت، گرگان و سنگده) تعداد 86 اصله درخت از درختان در وضعیت اجتماعی چیره انتخاب گردید و پس از انجام برداشت های کمی و کیفی از آن ها، نمونه برداری از خاک و رستنی ها، درختان قطع و از محل برش (کنده) دیسکی به ضخامت 20 سانتیمتر قطع و مورد بررسی قرار گرفت. سپس دوایر سالیانه در دو جهت عمود بر هم اندازه گیری شده و مورد تجزیه و تحلیل واقع گردید. نتایج به شرح زیر است: - راش در هر سه منطقه مورد مطالعه دارای دو نوع بذردهی «فراوان» و «جزیی» می باشد. – حداقل سن بذردهی بین 35 تا 30 سالگی است که اغلب با بذردهی جزیی شروع می شود. – بسته به هر منطقه بذردهی فراوان از 60 تا 75 سالگی به بعد شروع می شود. – رفتار درختان درباره بذردهی بسیار متفاوت است. بدین مفهوم که در مناطق مختلف و حتی در یک منطقه دارای بذردهی یکسان نیستند. – بذردهی جزیی هر 1 تا 3 سال یکبار رخ می دهد و بذردهی فراوان هر 3 تا 9 سال یکبار حادث می گردد. البته اختلافات جزیی بین سه منطقه مشاهده می شود. – می توان انتظار داشت که تجدید حیات طبیعی جنگل های راش با بذردهی جزیی به دلیل تعدد وقوع تحقق پذیر باشد. – این تحقیق روشن می سازد که برای استقرار زادآوری طبیعی بهتر است به دوره های بذردهی جزیی در طرح های جنگلداری بیشتر اتکا شود. و حفره ها زیاد باز نشود. – در خصوص میزان کاهش رویش و دوره بذردهی با در نظر گرفتن آب و هوا سه طبقه قابل تشخیص است. در این خصوص برای سه منطقه مورد بررسی اختلافات جزیی دیده می شود: الف - میزان کاهش رویش دوایر سالیانه کمتر از 0.74 میلیمتر، سال بذردهی نمی باشد. ب - میزان کاهش رویش دوایر سالیانه بین 0.74 تا 1.5 میلیمتر، مربوط به بذردهی جزیی می شود. ج- میزان کاهش رویش بیش از 1.5 میلیمتر ناشی از بذردهی فراوان می باشد.

مقدمه: گیاه سگ دندان بشاگردی (Pycnocycla bashgardiana Mozaffarian) از گونه های اندمیک دارویی در استان هرمزگان می باشد. به دلیل وجود ماده با ارزش میریستیسین در اندام های این گیاه، از آن به صورت دم کرده در درمان برخی بیماری ها استفاده می شود. هدف: بررسی میزان و نوع ترکیبات اسانس سرشاخه گیاه در مراحل مختلف فنولوژیکی شامل رویشی، آغاز گلدهی، گلدهی کامل و بذردهی. روش بررسی: اسانس نمونه ها توسط کلونجر استخراج شد و ترکیبات آن بوسیله دستگاه GC و GC/MS مشخص گردید. نتایج: بیشترین بازده اسانس (22/2 درصد) مربوط به آغاز گلدهی گیاه است. بازده اسانس در مراحل رویشی، گلدهی کامل و زمان بذردهی به ترتیب 64/0، 54/1 و 74/0 درصد محاسبه شد. به طور کلی، 39 ترکیب در اسانس گیاه شناسایی شد که برخی از این ترکیبات تنها در یک مرحله از رشد گیاه و برخی نیز در هر چهار مرحله وجود داشتند. مقایسه ترکیبات اسانس نشان داد که در همه مراحل 6 ترکیب پاراسیمن، سیس بتا اوسیمن، میریستیسین، سابینن، ترانس بتا اوسیمن و ایزومیریستیسین از ترکیبات اصلی می باشند. میریستیسین در تمام مراحل به عنوان یکی از سه ترکیب با درصد بالا بوده به طوری که مقدار آن در مرحله رویشی 71/52، آغاز گل دهی 8/12، گلدهی کامل 6/8 و در بذردهی 17 درصد مشاهده شد. نتیجه گیری: بر اساس نتایج این تحقیق، بیشترین میزان میریستیسین در مرحله رویشی و قبل از رسیدن گیاه به مرحله گلدهی است. درحالی که بیشترین میزان ترانس بتا اوسیمن و سیس بتا اوسیمن در مرحله گلدهی و بیشترین میزان ایزو مریستیسین، سابینن و پاراسیمن در مرحله بذردهی گیاه می باشد.