ویژگی‌ های مشاغل در عصرهای مختلف (گذشته، حال، آینده )

(این نشست در 1400/06/16 برگزار شده است)

همه ما به خاطر داریم که در کودکی هر موقع از ما پرسیده می شد که «می خواهید چکاره شوید و چه شغلی داشته باشید؟» می گفتیم پزشک، خلبان و مهندس. اما دیگر دوران انتخاب این نوع مشاغل به پایان رسیده است، زیرا ظرفیت این مشاغل اشباع شده است. افراد در آینده باید مشاغلی جدید متناسب با نیازهای آینده و پیشرفت های نوین در علم و فناوری را انتخاب کنند.
به دلیل موقتی بودن و عمر کوتاه مشاغل، حتی کسانی که در حال حاضر کارمند یا دارای کسب و کار هستند، باید آینده نگر باشند، و به طور مداوم از خود بپرسند، در آینده نزدیک به چه مشاغلی نیاز خواهد بود؟ در آینده، از متقاضیان شغل، انتظار چه مهارت هایی خواهد رفت؟ چه شغل هایی متقاضی خواهند داشت؟این سوالات ما را به ضرورت آینده پژوهی مشاغل و آشنایی با شغل های آینده و مهارت های مورد نیاز برای کسب این شغل ها رهنمون می شود.
سیر تحول مشاغل، نشان می‌دهد که هر یک از زمینه های شغلی دوره عمری مشخصی دارند. این مشاغل توسط مشاغل دیگر حذف و یا جایگزین می‌شوند. در آینده، بسیاری از مشاغل بدنی به ماشین و مشاغل خدماتی به کامپیوتر محول می شوند.به عنوان مثال کارگران کارخانه ها با ربات های صنعتی، نیروهای خدماتی با ربات های نظافت چی، منشی های پاسخگوی تلفن با سامانه های پاسخگوی هوشمند آنلاین، فروشندگان بلیت با کیوسک ها یا سامانه های صدور بلیت، معلمان با سامانه های چندرسانه ای آموزش الکترونیکی، جراحان با ربات های هوشمند جراح جایگزین می شوند.
در گذشته، بیشتر مشاغل، بدنی و مبتنی بر بازوی نیروی کار بودند، در حالی که تغییرات و تحولات اخیر در فناوری باعث شده که مشاغل جدید بیشتر فکری و دانشی باشند.پایداری و ثبات یکی از مهمترین خصوصیات مشاغل  گذشته بود. افراد شاغل در این نوع مشاغل، به نوعی ضمانت شغلی داشتند. به دلیل پایداری مشاغل، تغییر شغل کمتر مطرح بود.
اما بسیاری از مشاغل آینده ناپایدار هستند. پیشرفت‌ها و تحولات سریع اجتماعی و تکنولوژیکی باعث حذف یا تغییر سریع ماهیت مشاغل و ناپایداری آن ها گردیده است.مشاغل آینده به استفاده از کامپیوترها و روبات ها وابستگی زیادی پیدا خواهند کرد، و این ابزارهای نوین در تمامی  مشاغل آینده به طور گسترده و فراگیر استفاده خواهند شد.
از آن جا که مشاغل آینده، دانش بنیان و دانایی محور هستند، زنجیره این مشاغل را دانشگاه ها، سازمان های کوچک و متوسط (SME) و جامعه تشکیل می دهد. به طوری که، جامعه، مصرف کننده مشاغل آینده، سازمان های کوچک و متوسط، تولیدکننده آن و دانشگاه ها تامین کننده دانش مورد نیاز آن خواهد بود.
نکته قابل توجه در این جا این است که مشاغلی که در این زنجیره قرار نگیرند، در آینده موفق نخواهند بود.در ادامه به چند نمونه از مشاغل جدید در زمینه ها و رشته های مختلف که در آینده نزدیک متداول خواهند شد، اشاره می کنیم. البته برخی از این مشاغل هم اکنون در حال شکل گیری هستند و به زودی فراگیر می شوند.

جهت مشاهده فایل ویدئو این نشست کلیک نمایید.