هدف مطالعه حاضر بررسی تأثیر آموزش ذهن مشفق بر علائم افسردگی و نشخوارخشم دانشجویان بود. طرح پژوهش نیمه آزمایشی از نوع پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل 315 دانشجوی دختر با اختلالات خلقی بودند که در سال 97-1396 به مرکز مشاوره دانشگاه بوعلی سینا مراجعه کرده بودند. از طریق غربالگری 78 دانشجو دارای نشانگان افسردگی (اخذ نمره بالاتر از20 در پرسشنامه افسردگی بک) شناسایی شدند که از بین آنها تعداد 30 نفر به صورت تصادفی انتخاب و در دو گروه 15 نفری آزمایش و کنترل جایابی شدند. گروه آزمایش به مدت 8 جلسه 90 دقیقه ای در هفته دو بار تحت آموزش گروهی ذهن مشفق قرار گرفتند و گروه کنترل هیچ گونه مداخله درمانی دریافت نکرد. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس نشخوارخشم (ساخودولسکی و همکاران) و پرسشنامه افسردگی ویرایش دوم (بک و همکاران) بود. نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که آموزش ذهن مشفق بر افسردگی دانشجویان تأثیر داشته ولی نمرات نشخوارخشم تغییر نیافت. بنابراین، می توان از آموزش ذهن مشفق بعنوان روشی مؤثر در کاهش نشانگان افسردگی دانشجویان استفاده کرد.

1مقدمه: نوجوانان یکی از آسیب پذیرترین اقشار در برابر رفتارهای پرخطر هستند؛ بنابراین این پژوهش با هدف تعیین رابطه بین سبک های دلبستگی و نشخوار خشم در رفتارهای پرخطر نوجوانان با تحلیل نقش میانجی گری دشواری در تنظیم هیجان صورت گرفته است. روش کار: روش پژوهش حاضر توصیفی-تحلیلی از نوع همبستگی-تحلیل مسیر می باشد. جامعه آماری این پژوهش کلیه ی دانش آموزان مقطع متوسطه اول مناطق حاشیه نشین شهر کرمانشاه در سال تحصیلی 1401-1400 بود و نمونه شامل 530 نفر بود که به روش نمونه گیری چند مرحله ای خوشه ای انتخاب شدند. برای جمع آوری داده ها از پرسشنامه ی خطرپذیری جوانان ایرانی، مقیاس دلبستگی هازن و شیور، مقیاس نشخوار خشم ساکودولسکی، گلاب و کرومول و مقیاس دشواری در تنظیم هیجان گرتز و روئمر استفاده گردید. داده های بدست آمده از پرسشنامه ها با استفاده از مدل تحلیل مسیر و نرم افزارهای آماری اسمارت پی آل اس نسخه 3/3 و اس پی اس اس نسخه 25 مورد تحلیل قرار گرفت. این مطالعه با شناسه IR.IAU.KSH.REC.1402. 014 به تصویب کمیته اخلاق در پژوهش دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمانشاه رسیده است. یافته ها: مسیر سبک دلبستگی به رفتارهای پرخطر (81/0 =β و 32/2= t)، مسیر نشخوار خشم به رفتارهای پرخطر (45/0=β و 32/2= t)، مسیر سبک دلبستگی به رفتارهای پرخطر با میانجی دشواری تنظیم هیجان (61/0=β و 28/3= t)، نشخوارخشم به رفتارهای پرخطر با میانجی دشواری تنظیم هیجان (21/0 =β و 55/3= t)، بدست آمد که همه مقادیر در سطح خطای کمتر از 05/0 معنی دار هستند. نتیجه گیری: از طریق میانجی گری دشواری در تنظیم هیجان در رابطه بین سبک های دلبستگی و نشخوار خشم در رفتارهای پرخطر نوجوانان دختر رابطه مثبت و معنادار وجود دارد. این نتایج براهمیت نقش دشواری در تنظیم هیجان در رفتارهای پرخطر نوجوانان دختر تاکید دارد.

رفتارهای پرخطر طیفی از رفتارها را در برمی گیرد که نه تنها برای فرد درگیر در این رفتار و افراد مهم زندگی وی زیان های جدی به بار می آورد، بلکه منجر به آسیب های قابل توجه به افراد دیگر نیز می شود. نقش تنظیم هیجان، عاطفه منفی، هیجان خواهی، نحوه ابراز هیجان و سبک های ناکارآمد ابرازگری هیجان و احساسات در رفتارهای پرخطر را علاقه ی زیادی را بر انگیخته است. هدف این پژوهش، پیش بینی گرایش به رفتارهای پرخطر در نوجوانان براساس ابرازگری هیجان و نشخوار خشم بود. برای این منظور، طی یک پژوهش توصیفی 282 نفر (202 پسر و 80 دختر) دانش آموز دوره ی دوم متوسطه شهر همدان به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و از نظر ابرازگری هیجان، نشخوار خشم و خطرپذیری مورد آزمون قرار گرفتند. نتایج ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه نشان داد که بین ابرازگری هیجان باگرایش به رفتارهای پرخطر رابطه منفی و معنا داری و بین نشخوار خشم و گرایش به رفتارهای پرخطر رابطه مثبت و معنی دار وجود دارد. نتایج رگرسیون چندگانه نیز نشان داد ابرازگری هیجان و نشخوار خشم 21 درصد از واریانس گرایش به رفتارهای پرخطر را تبیین می کند. بنابراین با توجه به یافته ها می توان گفت ابرازگری هیجان و نشخوار خشم پیش بینی کننده گرایش به رفتارهای پرخطر در نوجوانان هستند.