تحقیقات مهندسی صنایع غذایی (مجله تحقیقات مهندسی کشاورزی)
سال:1402 | دوره:22 | شماره:74 |تعداد مقالات:13

ماست منجمد نوعی دسر لبنی است که ترکیبـی از طعم ماسـت و بافـت بـستنی را دارد. پایدار کننده ها در این محصول با ترکیب شدن با بخشی از آب موجود در فرآورده از تشکیل کریستال های یخ جلوگیری می کنند. در این پژوهش، تأثیر افزودن صمغ های زدو در دو سطح 0.3 و 0.4 درصد، کربوکسی متیل سلولز (CMC) در سطح0.1 درصد و اینولین به مقدار 4 درصد، بر ویژگی های فیزیکوشیمیایی، رئولوژیکی و حسی ماست منجمد میوه ای حاوی شلیل بررسی شد. نتایج بررسی­ها نشان داد که مقدار بریکس، رطوبت، دانسیته و ویسکوزیتۀ تیمارهای حاوی صمغ های CMC و زدو در هر دو غلظت اختلاف معنی داری با یکدیگر ندارند. اما بیشترین مقدار رطوبت و کمترین مقدار دانسیته، بریکس و ویسکوزیته مربوط به نمونه های شاهد و کمترین مقدار رطوبت و بیشترین مقدار دانسیته، بریکس و ویسکوزیته مربوط به نمونه های حاوی اینولین است (0.05 ≥p). کمترین و بیشترین حجم افزایی به ترتیب مربوط به نمونه حاوی اینولین و نمونه حاوی 4/0 درصد صمغ زدو  دیده شده است (0.05 ≥p). در نمونه های کنترل، زمان چکیدن اولین قطره به طور معنی داری کمتر بود تا در سایر تیمارها. اما بین سایر تیمارها اختلاف معنی داری مشاهده نشد. هیچ یک از تیمارها بر امتیاز ارزیابی رنگ، طعم و بافت نمونه ها تأثیر معنی داری (0.05 ≥p) نداشت. با توجه به نتایج این تحقیق استفاده از 0.4 درصد صمغ زدو در تهیه ماست بستنی میوه ای حاوی شلیل پیشنهاد می شود.

سیستم رفرکتنس ویندو سیستم جدید خشک کردن به­منظور تولید مواد غذایی خشک یا تغلیظ شده باکیفیت بالاست. در این تحقیق از خشک کردن رفرکتنس ویندو پیوسته طراحی و ساخته شده در مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی استفاده گردید. برای بررسی کارایی سیستم رفرکتنس ویندو، ورقه های نازک میوه (اسلایس) سیب و هلو با استفاده از این سیستم خشک شد و با نمونه های خشک شده توسط خشک کن با هوای داغ و روش خشک کردن آفتابی مقایسه گردید. منحنی های زمان خشک کردن و آزمون های فیزیکوشیمیایی (رنگ، بافت، میزان ویتامین ث) و ارزیابی چشایی روی نمونه‎ها رسم شد. نتایج بررسی­ها نشان داد که روش خشک کردن بر ویژگی­های فیزیکوشیمیایی میوۀ سیب و هلو اثر معنی داری دارد. مدت زمان خشک شدن درروش رفرکتنس ویندو نیز به طور معنی داری کمتر بود تا در روش خشک کردن در آفتاب و خشک کن با هوای داغ. مواد جامد انحلال­پذیر پس از خشک کردن افزایش یافت. بیشترین مقدار ویتامین ث در سیب و هلوی خشک شده با روش رفرکتنس ویندو به ترتیب (8.41 و 6.83 میلی­گرم در 100گرم)، به ترتیب 0.24 و 0.06درصد  در میوه سیب و 0.34 و 0.17 درصد درمیوه هلو بیش از نمونه های خشک شده با روش های خشک کن آفتابی و خشک کن با هوای داغ بود.نتایج تحقیق همچنین نشان داد که نیروی لازم برای شکستن بافت میوۀ سیب درروش خشک کردن با رفرکتنس ویندو در مقایسه با روش های خشک کردن با خشک­کن های آفتابی و هوای داغ، به ترتیب 0.38 و 0.12 درصد و در میوۀ هلو 0.03 و 0.15 درصد کمتر است. میزان روشنایی در میوۀ سیب و هلو درروش خشک کردن با رفرکتنس ویندو به طور معنی داری بیشتر بود تا در روش های خشک کن آفتابی و خشک کن با هوای داغ. نتایج ارزیابی حسی نشان داد که محصول خشک شده با روش رفرکتنس ویندو ازلحاظ پارامترهای رنگ، عطروطعم، بافت و پذیرش کلی نسبت به دو روش دیگر خشک کردن امتیاز بالاتری دارد.

نانو کیبوزوم ها مجموعه ای از ذرات لیپیدی هستند که می توان از آنها در فرایند تهیه نانو داروها استفاده کرد. در این پژوهش، ما به دنبال امکان سنجی تولید نانو کیبوزوم های کورکومین با پوشش روده ای و بررسی تأثیر درون پوشانی بر پروفایل رهایش و همچنین سمیت سلولی آن در شرایط آزمایشگاهی هستیم. در این مطالعه، فعالیت آنتی اکسیدانی کورکومین محصورشده و پروفایل رهایش آن در شرایط شبیه سازی شده گوارشی از طریق نانوحامل های پوشش داده شده ارزیابی شد. دو شکل آزاد و محصورشده در نانوحامل های پوشش داده شده روده برای تعیین اثر درون پوشانی بر پایداری آنتی اکسیدان ها مطالعه و اثر آنها بر زنده ماندن سلولی سلول های سرطانی روده بزرگ بررسی شد. تجزیه و تحلیل ویژگی ها، میانگین اندازه ذرات و اندازه پتانسیل زتا نانوکیبوزوم ها برابر با 9.17±53.54 نانومتر و 4.54±7.46- میلی ولت گزارش شده است. نتایج تحقیق نشان داد که نانوکیببوزوم های حامل کورکومین می توانند میزان IC50 سمیت سلولی را 1.55 برابر بیشتر از کورکومین آزاد پس از 48 ساعت انکوباسیون بهبود بخشند.

در سال­های اخیر پوشش­های خوراکی با توجه به ویژگی­های عملکردی که دارند مورد توجه زیادی قرار گرفته و برای یک­سری از محصولات غذایی از جمله میوه­ها به­کار رفته­اند. زردآلو از میوه­هایی است که زمان ماندگاری کوتاهی دارد. هدف این پژوهش افزایش ماندگاری زردآلو در دمای یخچال با استفاده از پوشش خوراکی آلوئه­ ورا و بررسی ویژگی­های فیزیکوشیمیایی آن است. برای این منظور، ابتدا ژل آلوئه­ ورا تهیه و با استفاده از آون، خشک و به پودر تبدیل شد. پس از آن محلول­هایی با غلظت صفر، 1 و 2 درصد از آن تهیه شد و زردآلوهای رقم رجبعلی به مدت 5 دقیقه در این محلول­ها غوطه­ور شدند. سپس زردآلوها در ظروف پلی­استایرنی بسته­بندی و در یخچال در دمای 1±4 درجه سلسیوس و رطوبت نسبی حدود 5±60 درصد نگهداری شدند. در زمان های 0، 5، 15 و 25 روز پس از نگهداری، نمونه­ها از یخچال بیرون آورده شدند و ویژگی­های فیزیکوشیمیایی آنها شامل درصد کاهش وزن، اسیدیته، pH، سفتی بافت، ویتامین ث، درصد کپک­زدگی و شاخص­های رنگ بررسی شد. نتایج با استفاده از طرح آماری کاملاً تصادفی بر پایۀ آزمون فاکتوریل تجزیه و تحلیل و نشان داده شد که ژل آلوئه ­ورا با غلظت 2 درصد در افزایش زمان ماندگاری تا 25 روز بسیار موثر است و نمونه­های شاهد که فاقد پوشش آلوئه ­ورا بودند به ­شدت افت کیفیت داشتند و تا 50 درصد دچار کپک زدگی شده بودند. بنابراین، می­توان نتیجه گرفت که استفاده از پوشش خوراکی آلوئه ­ورا موجب افزایش ماندگاری زردآلو، حفظ خواص فیزیکی­شیمیایی و کاهش کپک­زدگی در زردآلو می­شود، به­ طوری­که زردآلوی رقم رجبعلی را می­توان تا حدود 15 روز در سردخانه نگهداری کرد.

در این پژوهش آرد دانه تاج خروس در چهار سطح 2.5، 5، 7.5 و 10 درصد به عنوان جایگزین چربی در فرمولاسیون همبرگر تهیه شده از گوشت گوساله به کارگرفته شد و ویژگی های همبرگرهای تولیدی شامل ترکیبات شیمیایی، بافت، رنگ، افت پخت و ویژگی های حسی ارزیابی شدند. نتایج ارزیابی نشان داد که با افزایش سطح جایگزینی آرد دانه تاج خروس، مقدار پروتئین و خاکستر و رطوبت نمونه های همبرگر به طور معنی داری(0.05>p)  افزایش و افت پخت به طور معنی داری (0.05>p) کاهش می یابد.  بررسی بافت نمونه های همبرگر در تیمارهای مختلف بیانگر افزایش سفتی و قابلیت جویدن بافت و کاهش پیوستگی بافت در اثر به کارگیری آرد دانه تاج خروس در فرمولاسیون همبرگر بود. همچنین مشخص گردید میزان آرد دانه تاج خروس بر قابلیت ارتجاعی بافت معنی دار نیست. ارزیابی حسی نشان داد به رغم اثر منفی آرد دانه تاج خروس بر کلیه ویژگی های حسی نمونه های همبرگر، به کارگیری حداکثر 5 درصد آرد دانه تاج خروس در فرمولاسیون همبرگر از نظر مصرف کنندگان قابل قبول است که باعث کاهش نزدیک به 50 درصد چربی شده است.

انسان همیشه به دنبال راهی برای حفظ مواد غذایی در برابر تخریب شیمیایی، میکروبی و بیماری­زا های غذایی است. مصرف پروبیوتیک ها امروزه با چالش هایی روبه رو است. برای برون رفت از این بن بست می توان پروبیوتیک ها را تبدیل به پست بیوتیک کرد و در تیمار بیماری های مختلف به کار گرفت پست بیوتیک­ها منبع انرژی قابل توجهی را برای سلول های اپیتلیال روده بزرگ فراهم می کنند و در رشد و تمایز آنها نقش دارند. برای ارزیابی اثر ضدمیکروبی، عصاره پست بیوتیک از باکتری لاکتوباسیلوس کازئی استخراج و علیه بیماری­زا های اشریشیا کلی، استافیلوکوکوس ائوروس، پنی سیلیوم نوتاتوم و کاندیدا آلبیکانس با روش انتشار در چاهک و اندازه گیری قطر هاله عدم رشد ارزیابی شد. برای بررسی نرمال بودن داده ها از شاخص های چولگی (skewness) و کشیدگی (kurtosis) استفاده شد. در ارزیابی اثر ضدمیکروبی عصاره پست بیوتیک به روش انتشار در چاهک، بزرگ ترین قطر در غلظت µl/ml800 در باکتری های اشریشیا کلی و استافیلوکوکوس اورئوس تشکیل شد. اما در پنی سیلیوم نوتاتوم و کاندیدا آلبیکانس بعد از سه بار تکرار هیچ گونه هاله عدم رشد مشاهده نشد. با توجه به نتایج به دست آمده از تحقیق حاضر می توان نتیجه گرفت که پست بیوتیک می تواند علیه باکتری های بیماری زا از جمله اشریشیا کلی و استافیلوکوکوس اورئوس اثر مهارکنندگی داشته باشد. نتایج به دست آمده در اندازه گیری قطر هاله عدم رشد بیماری زا های ارزیابی شده نشان از تفاوت در اثر عصاره پست بیوتیک دارد.

انرژی مایکروویو به عنوان جایگزینی ایمن برای گرمادهی در صنایع غذایی شناخته شده است. در این پژوهش، انرژی مایکروویو در زمان و توان های متفاوت برای آنزیم بری برگ سبز تازه در فرآیند تولید چای سبز استفاده شد. در مرحلۀ اول، زمان های آنزیم بری (30، 60، 90 و 120 ثانیه) در بالاترین توان مصرفی مایکروویو (900 وات) و در مرحلۀ دوم توان های مختلف مایکروویو (500، 600، 700، 800 و 900 وات) در بهترین زمان آنزیم بری به دست­آمده از مرحله اول آزمایش، روی برگ سبز اعمال شد. صفات کیفی نمونه ها شامل پلی فنل کل، فعالیت آنتی اکسیدانی، کلروفیل و ویژگی های حسی تعیین گردید. داده ها در قالب طرح کاملا تصادفی با چهار تیمار (در مرحله اول) و پنج تیمار (در مرحله دوم) در سه تکرار ارزیابی شد. نتایج بررسی­ها نشان داد با افزایش زمان آنزیم بری، فعالیت آنتی اکسیدانی و ویژگی های حسی چای سبز افزایش داشته است. چای سبز تیمارهای 90 و 120 ثانیه پس از یک سال نگهداری افت کیفیت محسوسی نداشتند. با زیاد شدن توان مصرفی آون، صفات طعم، عطر و مجموع امتیازهای حسی افزایش معنی دار نشان دادند. میزان کلروفیل، پلی فنل و ویژگی های حسی نمونه هایی که در توان 500 وات آنزیم بری شده بودند کمتر بود تا در تیمارهای دیگر. صدو بیست ثانیه آنزیم بری برگ سبز در توان حداقل 700 وات بهترین نتیجه را از نظر ویژگی­های کیفی چای سبز و خواص نگهداری آن نشان داد.

پلاستی سایزرهای موجود در مادۀ بسته بندی پلاستیکی، از جمله استرهای ترفتالات، بالقوه طی نگهداری به مادۀ غذایی مهاجرت می­کنند و مشکلاتی را در ایمنی و کیفیت حسی مواد غذایی به­ وجود می ­آورند. در این تحقیق، میزان مهاجرت کلی پلی اتیلن ترفتالات از بطری PET به درون نوشیدنی مالت گازدار در دماهای 5، 20 و 40 درجه سلسیوس طی 30 روز نگهداری در مادۀ شبیه ساز غذایی اسیدی (اسید استیک 3 درصد) بررسی گردید. میزان مهاجرت کلی در روزهای 10، 20 و 30 ارزیابی شد. داده های تجربی با معادلۀ آرنیوس برازش  و انرژی فعال سازی در دماهای 5، 20 و 40 درجه سلسیوس بررسی گردید. نتایج بررسی ­ها نشان داد که روند مهاجرت با گذشت زمان و افزایش دما افزایش می یابد. تغییر دمای نگهداری از 5 به 15 و بعد از آن افزایش دما به 40 درجه سلسیوس تأثیر زیادی در افزایش ضریب نفوذ جزء مهاجرت کننده دارد. میزان مهاجرت در دمای 5 درجه سلسیوس بسیار کم و برابر 1.50 میلی گرم بر دسی متر مربع طی نگهداری در دمای 25، 40 درجه سلسیوس و میزان انتشار اجزای مهاجرت کننده به ترتیب 2.66 و 4 میلی گرم بر دسی متر مربع گزارش شد (p<0.05). داده های به دست آمده از نتایج تجربی با نتایج معادلۀ آرنیوس برازش مناسبی داشت و این مدل وابستگی ضریب نفوذ با دما را به طور مناسبی توضیح داد. افزایش معنادار انرژی فعال سازی با افزایش دما (5 به 45 درجه سلسیوس) از 3.27 به 5.61 ژول بر مول مشاهده شد (p<0.05). بررسی مهاجرت فلزات سنگین در شرایط سخت گیرانۀ آزمایش (40 درجه سلسیوس طی 30 روز نگهداری) نشان داد که میزان مهاجرت فلزات (کروم، سرب، آرسنیک، جیوه و کادمیم) کمتر از حد استاندارد تعیین شده توسط استاندارد اروپایی است. از آنجایی­که دمای یخچالی دمای معمول نگهداری نوشیدنی مالت گازدار است، با توجه به داده های به دست آمده می توان ظروف PET را بسته بندی ایمن برای نوشیدنی مالت گازدار در نظر گرفت.

در این پژوهش، نانوذرات ایزولۀ پروتئین شیر (MPI) به روش الکترواسپری تولید شدند. به منظور بهینه سازی شرایط الکترواسپری نانوذرات MPI، غلظت محلول MPI (برحسب درصد وزنی)، ولتاژ فرایند (برحسب کیلوولت)، فاصلۀ حرکتی ذرات بین نوک سوزن و جمع کننده (برحسب سانتی متر) و سرعت جریان پمپ (برحسب میلی لیتر بر ساعت) در قالب طرح مرکب مرکزی (CCD) بررسی و به روش سطح پاسخ (RSM) مدل سازی و تجزیه وتحلیل شدند. نتایج بررسی­ها نشان داد که غلظت محلول MPI بیشترین تأثیر و فاصله بین نوک سوزن و جمع کننده کمترین تأثیر را بر قطر نانوذرات دارند. بر طبق نتایج به­دست آمده، با بهینه سازی غلظت محلول MPI (2.5 درصد وزنی)، سرعت جریان پمپ (0.2 میلی لیتر بر ساعت)، فاصلۀ بین نوک سوزن و جمع کننده (15 سانتی متر) و ولتاژ (17.5 کیلوولت) می توان نانوذرات یکنواخت MPI تولید کرد. تصویرهای حاصل از میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM) و میکروسکوپ نیروی اتمی (AFM) موفقیت روش الکترواسپری را در تولید نانوذرات کروی با میانگین قطر 204.3 نانومتر و حداکثر یکنواختی در توزیع اندازۀ ذرات تأیید کردند. آنالیز طیف سنجی فروسرخ با تبدیل فوریه (FTIR) چگونگی ساختار شیمیایی نانوذرات را بیان کرد.

شکلات تلخ سوسپانسیونی از ساکارز، پودر کاکائو و ذرات غیرچرب است که در فاز پیوسته ای از کره کاکائو پراکنده شده­اند. در سال های اخیر گرایش مصرف کنندگان به مصرف محصولات کم­کالری با مقدار قند کمتر به دلیل ارتقای سلامتی مورد توجه قرار گرفته است. در این پژوهش، اثر شیرین کننده های حجمی مختلف مانند ایزومالت، اینولین و سوربیتول در فرمولاسیون شکلات تلخ به عنوان جایگزین شکر بر ویژگی­های رئولوژیکی، رفتارهای ذوب شوندگی و ویژگی­های  حسی شکلات تلخ مقایسه و ارزیابی شد. نمونه ها تحت تجزیه و تحلیل های رئولوژیکی پایا و نوسانی، پارامترهای ذوب شوندگی مانند دمای ابتدایی ذوب، دمای پیک، آنتالپی و دمای انتهایی ذوب و همچنین  تجزیه و تحلیل حسی با استفاده از روش هدونیک 5 نقطه ای قرار گرفتند. نتایج بررسی­ها نشان دادند استفاده از انواع مختلف پرکننده های حجمی تأثیر معنی داری بر ویژگی های رئولوژیکی و حسی شکلات تلخ دارد، به طوری که ایزومالت سبب افزایش و اینولین و سوربیتول سبب کاهش ویسکوزیته ظاهری نمونه ها شده­اند. جایگزین کردن شکر با سوربیتول سبب افزایش رفتار ژل مانند شد در حالی که ایزومالت و اینولین خاصیت ویسکوز نمونه ها را افزایش دادند. شیرین کننده های حجمی سبب تغییر در دمای ذوب اولیه، آنتالپی و کاهش دمای پیک ذوب شکلات تلخ شدند. ارزیابی حسی نشان داد که نمونه های حاوی سوربیتول پایین ترین و نمونه های حاوی ساکارز بیشترین امتیاز مربوط به پذیرش کلی را دارند. شیرین کننده های حجمی تأثیرات مختلفی بر ویژگی های حسی و رئولوژیکی شکلات تلخ داشتند از این رو استفاده از مخلوطی از این ترکیبات به­منظور دستیابی به فرمولاسیون بهینه و مشابه با نمونه تجاری آن توصیه می شود.

پکتین به دست آمده از پوست و ضایعات مرکبات در صنایع مختلفی از جمله صنایع غذایی کاربرد دارد. در مقیاس صنعتی، برای جداسازی مواد زیستی از سیالات و شفاف سازی سیال، روش فیلتر کردن کاربرد گسترده ای دارد. از روش های متداول برای تصفیه محلول اسیدی به منظور استخراج پکتین در مقیاس انبوه، استفاده از ترکیب نیروی خلأ و فیلترهای غشایی است. هدف از این پژوهش، بررسی متغیرهای مهم فیلتر غشایی تحت خلأ  شامل: میزان ضخامت پرلیت (1، 1.5 و 2 سانتی متر)، اندازه ذرات کمک-فیلتر (20، 60 و 100 میکرون)، و میزان خلأ (0.2، 0.4 و 0.6 بار) است که بر بازده تولید پکتین، درجه استریفیکاسیون و میزان گالاکتورونیک اسید اثرگذار است. نتایج ارزیابی نشان داد که اندازه ذرات پرلیت و ضخامت لایه بر متغیر وابسته بازده استخراج (سطح احتمال 5 درصد) معنی دار است. با افزایش اندازه ذرات پرلیت از 20 میکرون به 100 میکرون، بازده استخراج دو برابر افزایش یافت (از 7 به 14 درصد رسید). افزایش ضخامت لایه پرلیت از 1 به 2 سانتی متر، بازده تولید پکتین را از 20 درصد به 10 درصد کاهش داد. بیشترین میزان گالاکتورونیک اسید در ذرات 20 میکرون و ضخامت 2 سانتی متر مشاهده شد. از سوی دیگر، درجه استری پکتین استخراج شده در محدوده 5±70 درصد متغیر بود که میزان استری شدن متأثر از شرایط استخراج است. شرایط بهینه استخراج در 0.38 بار، اندازه ذرات پرلیت 56 میکرون و سطح ضخامت 2 سانتی متر با نرم افزار مشخص گردید. یافته های حاصل از پژوهش حاضر در انتقال این فناوری از مقیاس آزمایشگاهی به مقیاس تجاری به منظور استخراج پکتین مؤثر خواهد بود.

آنزیم زایلاناز از آنزیم­های مهم در صنایع غذایی، تغذیۀ طیور و آبزیان و کاغذسازی است. هدف این پژوهش، ارائۀ ترکیبی از افزودنی­ها به منظور حفظ پایداری آنزیم زایلاناز در فرایند خشک ­کردن پاششی است. به این­ منظور، آنزیم زایلاناز توسط سویه باسیلوس سابتیلیس D3d با استفاده از پسماند مالت (BSG) و عصارۀ مخمر به­ عنوان منبع کربن و نیتروژن در فرمانتور 14 لیتری در دمای 30 درجه سلسیوس و طی 35 ساعت تولید شد. بعد از جداسازی زیست­ توده و سوبسترای جامد با سانتریفیوژکردن، از روماند به­ عنوان منبع آنزیم با فعالیت زایلانازی U/ml350 استفاده شد. از میان افزودنی­های مورد آزمایش، یون منگنز در غلظت 10 میلی­مولار بیشترین تاثیر را بر افزایش فعالیت آنزیمی تا حدود دو برابر داشت. از میان حامل­های مورد بررسی، مانیتول و منیزیم سولفات کمترین کاهش فعالیت آنزیمی را نشان دادند. منیزیم سولفات و عصارۀ مالت به ­عنوان پرکننده به­ ترتیب با غلظت (w/v) 20 و 5 درصد برای خشک کردن آنزیم به روش پاششی انتخاب شدند. با بررسی اثر دمای هوا و دبی خوراک ورودی در خشک­ کن پاششی مشخص شد در دمای ورودی 120 درجه سلسیوس و دبی خوراک ورودی 4 میلی­لیتر بر دقیقه، فعالیت آنزیمی حفظ و پودری با رطوبت 4.5 درصد حاصل شد.

حرارت اهمیک گرمایشی سریع و یکنواخت است که محصول با کیفیت بالا را با حداقل تغییرات ویژگی­های ساختاری، تغذیه ای تولید می کند؛ همچنین روشی است سازگار با محیط زیست  که با توجه به ویژگی­های  سودمند آن مورد توجه قرار گرفته است. در این آزمایش یک سامانۀ گرمایش اهمیک ساخته شد و سه گرادیان ولتاژ، سه نوع الکترود (استیل، برنج و آلومینیمی) و سه غلظت محلول اهمیک برای پختن قارچ استفاده گردید. در این فرایند بازده انرژی، بازده اکسرژی و اکسرژی تلف شده در حین فرایند پختن قارچ محاسبه شد و داده ها  با استفاده از نرم افزار آماری SAS تحلیل گردید. نتایج به دست آمده نشان داد هر سه عامل گرادیان ولتاژ، نوع الکترود و غلظت محلول تأثیر معنی داری بر بازده انرژی، بازده اکسرژی و اکسرژی تلف شده دارند و بیشترین تأثیر مربوط به گرادیان ولتاژ است و بعد از آن نوع الکترود و غلظت محلول اهمیک قرار دارند. بیشترین مقدار بازده انرژی برابر با 79.57 ژول و برای بازده اکسرژی  61.36 ژول بود که در الکترود استیل و گرادیان ولتاژ 11.25 مشاهده شد و بیشترین مقدار اکسرژی تلف شده 6.39 در گرادیان ولتاژ 7.5 و نوع الکترود آلومینیم ثبت شد. با توجه به نتایج به دست آمده می توان گفت که بهترین نوع الکترود استفاده شده الکترود استیل است و غلظت 2 بهترین مقادیر را نشان داده است.