بیماری پر و منقار طوطی (PBFD) یکی از مهمترین بیماریهای ویروسی طوطی سانان دربند یا وحشی در سراسر دنیا می باشد. یک قطعه طوطی (Cacatua sulphurea) هفت ساله با نشانی پر ریزی جزیی در عقب گردن و سر به کلینیک ما ارجاع شد و از نظر ابتلا به این بیماری مظنون واقع شد. پرنده بطور گسترده ای از نظر نشانیهای بالینی، آسیب شناسی، و تشخیص ملکولی مورد مطالعه قرار گرفت. در بررسی های هیستوپاتولوژیک فولیکول های دیستروفه شده پر، نکروز و ادم مشخص بین سلولی کراتینوسیت ها قابل مشاهده بودند. تعداد زیادی ماکروفاژ دارای گنجیدگی های سیتوپلاسمیک (botryoid) و التهاب عروقی و بافتهای اطراف عروقی در درم وجود داشتند. از نظر آسیب شناسی ریزبینی وجود جراحات پر و گنجیدگی ها تایید کننده بیماری PBFD بود. وجود DNA ویروس عامل بیماری نیز توسط آزمایش PCR مورد تایید قرار گرفت. این اولین گزارش مستند از وجود این بیماری در ایران است.

ویروس بیماری منقار و پر (BFDV )، متعلق به خانواده Circoviridae و از لحاظ ساختاری دارای هفت فریم خوانش باز (ORFs) است که تنها دو ORF C1 و ORF V1، بیشتر تحت تأثیر تغییرات ژنتیکی قرار دارند. BFDV مستعد جهش هایی است که به سیرکوویروس اجازه می دهد تا حدت خود را حفظ کند. از آنجایی که تفاوت هایی در سرعت تکثیر بین توالی های Rep ، Cap و بین ژنی وجود دارد، ارزیابی کامل کل توالی ژنوم BFDV برای تعیین همه فرصت های نوترکیبی اهمیت زیادی دارد. در این مطالعه از طوطی های ارجاعی به کلینیک های دامپزشکی اصفهان(2021 - 2022) ، 300 طوطی مشکوک به PBFD از گونه های عروس هلندی، طوطی سبز و طوطی خاکستری آفریقایی برای نمونه گیری انتخاب شدند. تقریباً 4 تا 8 پر از هر پرنده که علائم بیماری را نشان می داد جدا گردید و DNA کل از نمونه های بالینی جدا شد. از میان موارد مثبت، 5 نمونه انتخاب و توالی نوکلئوتیدی آنها با استفاده از روش Sanger بر روی محصولات PCR تعیین شد. مقایسه توالی نوکلئوتیدی نمونه ها نشان داد که این 5 ویروس به 3 شاخه تقسیم می شوند. توالی های نوکلئوتیدی از نمونه های عروس هلندی و نمونه های طوطی خاکستری آفریقایی در یک شاخه با 97% شباهت به یکدیگر قرار گرفتند و با نمونه های طوطی خاکستری آفریقایی و باجریگار جدا شده در عربستان سعودی در سال 2017 در یک شاخه قرار گرفتند. توالی نوکلئوتیدی طوطی سبز بیشترین شباهت نوکلئوتیدی را به نمونه های جدا شده از طوطی سبز و سایر طوطی ها در عربستان سعودی و آفریقای جنوبی نشان داد.