هدف این نوشتار تبیین نظری مفهوم محله با نگاهی جامعه شناختی و بر اساس آناتومی مفهوم اجتماع است. محله به عنوان یکی از عناصر اصلی شکل دهنده به شهرها، نیاز به تبیین نظری معین و مدون دارد. هریک از علوم مرتبط با مقوله شهر، از جمله مدیریت، جامعه شناسی، مردم شناسی، سیاست، برنامه ریزی، معماری، تلاش در توصیف و تبیین این مفهوم به کمک مبانی نظری مرتبط با علم خود داشته اند. این نوشتار سعی دارد تا مفهوم محله را به وسیله آناتومی مفهوم اجتماع بسط دهد. روش این پژوهش توصیفی- تحلیلی است. ابتدا تلاش شد با بررسی متون، نظریه ها در خصوص مفهوم اجتماع توصیف شود، سپس تحت استدلال انتقادی در خصوص آن ها، «فضامندی» به عنوان ظرف و «گروه اجتماعی» به عنوان محتوا، دو شاخه آمیخته اصلی در خصوص آناتومی مفهوم اجتماع شناسایی و فرمول بندی شد. یافته های این پژوهش نشان می دهد که آناتومی مفهوم اجتماع در شاخه آمیختگی «فضامندی» با ویژگی های حد و مرز ومرکز، و در شاخه آمیختگی «گروه اجتماعی» با ویژگی های وجه اشتراک، ارتباط همراه با کنش متقابل، احساس تعلق و سازماندهی، در مفهوم محله دارای مصادیق عینی است و در نتیجه می توان مفهوم محله را به کمک آناتومی مفهوم اجتماع بسط داد.

علم اجتماعی به طور عام و روابط بین الملل به طور خاص، از بدو پیدایش خود همواره موجودیت های جمعیِ انسانی را آماج توجه قرار داده اند. برای اشاره به این موجودیت های جمعی از مفاهیم گونا گونی بهره گرفته شده است. یکی از این مفاهیم، اجتماع امن است که کارل دویچ و همکارانش برای نخستین بار در سال 1957 میلادی مطرح کردند. از دهه 1950 میلادی تا کنون، این مفهوم دستمایه نظری بسیاری از دانش پژوهان برای تبیین تحولات بین المللی بوده، اما به مرور زمان دست خوش بازصورت بندی شده است. این نوشتار می کوشد با بهره گیری از بررسی متون نظری که طی بیش از شش دهه اخیر درباره اجتماع امن به رشته تحریر درآمده اند، جایگاه این مفهوم در ادبیات روابط بین الملل را با نگاهی انتقادی ارزیابی کند. پرسش این است که اجتماع امن از آغاز درانداخته شدن تاکنون چه سیر تحولی را پیموده است؟ یافته های پژوهش حاضر حاکی از آن است که مفهوم اجتماع امن در گذر از دو نسل متفاوت دانش پژوهی، اگرچه سیر تکاملی داشته، اما برخی نارسایی ها در هر دو نسل قابل مشاهده است. با این حال به نظر می رسد اجتماع امن ظرفیت کم نظیری را برای بسط مفهومی و نظری به صورت اقامه یک «نظریه بین المللی اجتماع امن» دارد.

زمینه و هدف: حقوق پزشکی امروزه رشته ای مستقل و حایز اهمیت محسوب می شود که از حیث چارچوب مفهومی و تنویر کارکردهای علمی و عملی، نیاز به تبیین و بازشناسی دارد. بر این مبنا، مقاله حاضر با هدف مفهوم شناسی و بررسی مبانی دانش حقوق پزشکی و کارکرد آن در عرصه سلامت و اجتماع، تدوین یافته است. مواد و روش ها: مطالعه مقاله حاضر با بهره گیری از روش توصیفی-تحلیلی مبتنی بر منطق پژوهش های حقوقی انجام گرفته و روش گردآوری اطلاعات نیز در آن به صورت اسنادی (کتابخانه ای) می باشد. یافته ها: حقوق پزشکی متناظر با توسعه و تکثر دانش پزشکی و جایگاه آن در جامعه انسانی، مبتنی بر ریشه های فطری اخلاق، عرف و مذهب، عقل و عدل و مصالح اجتماعی و بر اساس ضرورت های کنترل و پیشگیری جرایم و تخلفات پزشکی، صیانت از حقوق بیماران، تمیز بایدها و نبایدها در حوزه اعمال پزشکی و تامین مصالح اجتماعی و اقتصادی، به مثابه رشته ای ممتاز، گسترده و دارای شاخه های فرعی، تکوین یافته است و متکفل ترسیم تکالیف و مسیولیت ها و حمایت و حفاظت متقابل از حقوق بیماران و جامعه پزشکی و عموم افراد در تقابل با نظام درمان در عرصه سلامت و اجتماع گردیده است. ملاحظات اخلاقی: در این مطالعه اصول اخلاق در پژوهش به ویژه حفظ اصالت اثر و امانتداری در ارجاعات لحاظ گردیده است. نتیجه گیری: بکارگیری دانش حقوق پزشکی، زمینه مدیریت بهینه حل و فصل اختلافات و چالش های حقوقی (و اخلاقی و فرهنگی) در فرایند اعمال درمانی و پیشرفت های پزشکی را فراهم می آورد. کارکردهای حقوق پزشکی در مراحل علمی و اجرایی می تواند به اشکال مختلف آموزش مقدمه حقوق پزشکی به حرف سلامت، توسعه پژوهش های حقوق پزشکی و استمداد در تدوین قوانین و مقررات، استقرار واحدهای مشاوره حقوقی در دانشگاه ها و مراکز سلامت و درمان، مشاوره در پزشکی قانونی، وکالت و کارشناسی در امور قضایی، تحقق یابد.

معنی شناسی مفهومی نظریّه ای در دانش معنی شناسی است که بیشتر، معانی و مفاهیم واحد های واژگانی زبان را بررسی می کند. بنیاد های نظریّۀ معنی شناسی مفهومی و چگونگی بهره گیریِ کاربردیاز آن نیازمند پژوهش های نوینی است. بررسی مفاهیم واژه ها بر پایۀ مؤلّفه های معناییِ برآمده از آن ها را در معنی شناسی مفهومی تحلیل مؤلّفه ای می گویند.مفهوم هنر از بنیادی ترین مفاهیم فلسفی در گذار زمان بوده و موضوعدانش زیبایی شناسی است. مطالعۀ مفهوم هنر در زبان فارسی نیز برآمده از گفتمان جهانی هنر بوده و مفهوم هنر در زبان و ادبیّات فارسی چنان که باید، بررسی نشده است. در این پژوهش مفهوم هنر در سروده های شاعران سبک خراسانی با رویکرد تحلیل مؤلّفه ای بازنموده شده است. پس از نشان دادن روابط مفهومی تنیده شده میان واژۀ هنر و بافت گسترده تر اشعار، همۀ مؤلّفه های معناییِ برآمده از مفهوم هنر تبیین و دسته بندی شده است. با دسته بندیاین مؤلّفه های معنایی در سطح معنایی کلان تر، دوازده حوزۀ معنایی برای مفهوم هنر در متون منظوم سبک خراسانی نمایان شده است. حوزه های معنایی مدح، زیبایی شناسی، جنگ، زبان ادبی، صناعت، حکمت عملی، جانور-شناسی، اخلاق و خُلق و خوی، دین، نقد اجتماعی، نقد ادبی و عشق به ترتیبِ فراوانیِ مؤلّفه هایِ زیر شمول آن ها، حوزه هایی هستند که در متون منظوم سبک خراسانی برای مفهوم هنرشناسانده شده اند. تدقیق در این حوزه های معنایی و سازه های معنایی آن ها نشان می دهد که نسبت های معنا داری میان حوزه های معنایی مفهوم هنر در نظم سبک خراسانی و ویژگی های سبکی مسلّط بر سروده های سبک خراسانی دیده می شود. همچنین با بررسی این حوزه ها و مؤلّفه های معنایی برسازندۀ آن ها دانسته می شود که بر خلاف پیش فرض ها، مفهوم هنر در سروده های شاعران سبک خراسانی مفهومی پویا، با دلالت های متنوّع و گاهی متفاوت بوده و چکیده ای از مفاهیم هنر در تاریخ زیبایی شناسی در متون منظوم سبک خراسانی فرونشسته است.

در پارادایم جدید برنامه ریزی شهری، اجتماع جایگاهی کلیدی در طرح ها و برنامه های شهری دارد. از این رو، از اوایل دهه 1380، پژوهش های متعددی در ایران با موضوع چگونگی کاربرد اجتماع در برنامه ریزی شهری انجام شده و برنامه های شهری گوناگونی با تکیه بر مفهوم اجتماع تهیه شده است. اگرچه برخی مطالعات و برنامه ها، محله را معادل اجتماع در نظر می گیرند، برخی دیگر معتقدند اساساً مفهومی معادل اجتماع در ایران وجود نداشته و مفاهیم اجتماع در جامعه شناسی شهری غرب را بدون در نظر گرفتن ملاحظات مرتبط با زمینه اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی کاربست این مفاهیم به کار گرفته اند. همین امر باعث شده تلقی یکسانی از اجتماع در میان برنامه ریزان شهری وجود نداشته باشد و برنامه های تدوین شده بر مبنای مفاهیم غربی اجتماع، در عمل موفقیت لازم را به دست نیاورند. از این رو، پیش از به کارگیری اجتماع در نظام برنامه ریزی ایران، با توجه به تعدد مفاهیم اجتماع در جامعه شناسی غرب، لازم است مشخص شود که کدام مفهوم از اجتماع برای کاربست در نظام برنامه ریزی شهری ایران مناسب است؟ با این حال، پرداختن به این پرسش نیازمند پاسخگویی به سه پرسش بنیادین دیگر است: (1) مفهوم اجتماع در نظریات جامعه شناسی شهری چیست و هر یک از این نظریات برای کاربست در چه شرایطی مناسب است؟ (2) مفهوم اجتماع در پارادایم جدید برنامه ریزی شهری چیست و ریشه در کدام یک از نظریات جامعه شناسی شهری دارد؟ و (3) پیشینه اجتماع در ایران چیست و در حال حاضر اجتماع چه مفهومی در ایران دارد؟ پژوهش حاضر سعی دارد با بهره گیری از مرور روایتی نظریات اجتماع و بررسی تطبیقیِ کشف مغایرت به روش کیفی به پرسش نخست پاسخ دهد. به این منظور، نظریات بنیادین اجتماع با استفاده از مطالعات اسنادی مرور شده اند. سپس شباهت ها و تفاوت های نظریات با یکدیگر با استفاده از بررسی تطبیقی شناسایی و ریشه این شباهت ها و تفاوت ها با بهره گیری از تحلیل محتوای کیفی، تبیین شده است. نتایج این پژوهش نشان می دهد که بهره گیری از نظریات گوناگون اجتماع نیازمند در نظر گرفتن همزمان سه عامل است: (1)زمینه اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی شهر یا محله هدف، (2) نظریه برنامه ریزی شهری ملاک پژوهش یا تدوین برنامه و (3) هدف از انجام مطالعه یا تدوین برنامه.

مقدمه و هدف پژوهش: با توجه به ضرورت توجه به رویکرد گردشگری به عنوان راهی برای جذب توریست و برطرف شدن بخشی از نیازهای مالی شهر و همچنین توجه به موضوع افزایش اجتماع پذیری انسان ها به منظور تعاملات اجتماعی بین ساکنین شهر با دیگر شهر ها و کشور ها که در قرن حاضر و سال های آتی کمتر به آن توجه شده است، در این مقاله به بررسی آن می پردازیم. بر این اساس این تحقیق با هدف بررسی تاثیر مولفه های اجتماع پذیری بر توسعه گردشگری در فضاهای باز شهری، شهر قزوین را به عنوان نمونه انتخاب کرده است. روش پژوهش: این پژوهش که بر اساس هدف از نوع کاربردی و بر اساس روش و ماهیت، توصیفی-تحلیلی و با روش پیمایشی صورت گرفته است. یافته ها: با استفاده از فرمول کوکران حجم نمونه384 نفری را در فضای باز شهر قزوین انتخاب نموده و با استفاده از آزمون های آماری همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون گام به گام، تاثیر مولفه های مختلف اجتماع پذیری را در پیش بینی و تبیین احساس توسعه گردشگری در فضاهای باز شهری مورد تحلیل قرار داده است. نتیجه گیری: نتایج این تحقیق حاکی از تاثیر مولفه های اجتماعی، امنیت، هویت و استفاده از فضاهای بازمناسب بر توسعه گردشگری در فضاهای شهری می باشد؛ بر این اساس مطالب گفته شده می توان بیان داشت که ارزش های واحد می تواند منبعی برای افزایش اجتماع پذیری در موضوعات توسعه گردشگری شهر گردد و تعاملات اجتماعی مردم در فضاهای باز شهری در شهر قزوین را بهبود بخشد.