مدیریت دفاع هوایی
سال:1402 | دوره:2 | شماره:4 |تعداد مقالات:9

زیرساخت های شهری، بخش اصلی و پایه ای تأسیسات و تجهیزات شهری محسوب می شوند که علاوه بر تسهیل زندگی شهروندان، در تداوم حیات شهر نیز نقش مهمی دارند. امروزه این زیرساخت ها به عنوان مهمترین مقاصد در حملات تروریستی به شهرها به شمار آمده و از این منظر هرگونه اختلال در آنها دیگر کارکردهای شهری را فلج می نماید. در این فضا یکی از راه کارهای اصلی در حفاظت از زیرساخت های شهری و کاهش آسیب پذیری آنها، احصاء راهبردهای کلان پدافند غیرعامل در این حوزه می باشد که در این تحقیق به عنوان هدف اصلی مطرح گردیده است. در این تحقیق پس از پرداختن به مبانی نظری، با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی، از طریق مطالعات اسنادی و کتابخانه ای، پرسشنامه، مصاحبه و تعامل فکری با نخبگان (میز اندیشه و طوفان مغزی) نسبت به شناخت محیط داخلی و خارجی و همچنین تجزیه و تحلیل آنها در قالب مسائل و چالش ها و پیشران های عمده اقدام شده سپس راهبردهای این حوزه در قالب 11 راهبرد کلان مانند "مصون سازی و کاهش آسیب پذیری زیرساخت های شهری با رعایت میزان تناسب امنیّت و اهمیّت آنها در برابر تهدیدات تروریستی" و "تاب آور نمودن زیرساخت های شهری و حفظ تداوم کارکرد آنها در شرایط تهدید تروریستی" تدوین گردیده است. با انجام این پژوهش، راهبردهای یکی از حوزه های کارکردی و اساسی شهری در برابر تهدیدات تروریستی تدوین شده است که با پیاده سازی و تبدیل آنها به برنامه های اجرایی می توان زیرساخت های شهری را در برابر تهدیدات تروریستی تا حد قابل قبولی مصون و پایدار نمود.

امروزه فعالیت در فضای سایبر از آن جهت حائز اهمیت است که سازمان های متولی امر نیازمند سرعت و سهولت در جمع آوری و تحلیل داده ها و اطلاعات مربوط به سایر سازمان های متولی امر صیانت دفاعی در سطح کشور می باشند. هدف از این پژوهش ارائه الگوی صیانت از کارکنان در برابر حملات مهندسی اجتماعی و ارائه راهکارهای افزایش ضریب امنیت این نوع از سازمان ها در برابر حملات مهندسی اجتماعی به ویژه باج افزارها می باشد. در این پژوهش اطلاعات و داده ها به دو روش کتابخانه ای و میدانی گردآوری گردید. ابزار پژوهش حاضر نیز مصاحبه با کارشناسان و پرسشنامه حاوی تعدادی سؤال درباره ی متغیرهای مورد سنجش از جامعه ی مورد مطالعه است که روایی و پایایی آن نیز محاسبه و در حد مطلوبی ارزیابی گردید. جامعه آماری این پژوهش شامل کارشناسان فناوری اطلاعات یکی از یگانهای دفاعی مستقردر شهر تهران می باشد. تعداد نمونه آماری تحقیق بر اساس جدول ابداعی مورگان محاسبه و روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای ساده می باشد. تجزیه و تحلیل داده ها نیز در دو بخش توصیفی و استنباطی انجام شده است که در پایان الگوی صیانت کارکنان در برابر حملات مبتنی بر مهندسی اجتماعی شامل 6 بعد و 18 مولفه احصاء گردید. این الگو ابزاری مناسب برای استانداردسازی و ارزیابی اقدامات سازمان برای ایمن سازی کارکنان و مقابله با حملات مهندسی اجتماعی ارائه می نماید.

اینترنت اشیاء یک انقلاب در مراقبت های بهداشتی است که می تواند در زمینه های مختلف پزشکی از جمله نظارت کلینیکی بر بیماران، سیستم مراقبت از راه دور بیماران، سیستم هشدار دهنده موارد اورژانسی و مراقبت از بیماران ویژه مانند جانبازان، معلولین و سالمندان مورد استفاده قرار گیرد. این فناوری در کنار مزایای بسیاری که برای حوزه سلامت دارد چالش هایی را نیز به همراه خواهد داشت. هدف از این تحقیق احصاء چالش های توسعه امن اینترنت اشیاء پزشکی در کشور با در نظر گرفتن حوزه نظامی است. تحقیق حاضر از نوع کاربردی بوده و روش آن توصیفی- تحلیلی با رویکرد آمیخته (کمی و کیفی) است و داده های کیفی این تحقیق از مطالعه منابع و مطالعات پژوهش های علمی و با استفاده از روش پژوهش کیفی فراترکیب جمع آوری گردیده است. از مطالعه منابع تعداد 92 گویه استخراج گردید که پس از تدوین پرسشنامه و مراجعه به نظر خبرگان و کارشناسان تعداد 26 چالش اساسی در حوزه های عرضه، تقاضا، حکمرانی و امنیت مشخص گردید. از میان چالش های مشخص شده، چالش عدم دسترسی مناسب همه اقشار جامعه به امکانات حوزه سلامت با میزان اهمیت 50/8 به عنوان مهم ترین چالش، عدم راه اندازی کامل زیرساخت های ملی و حیاتی (شبکه ملی اطلاعات، شبکه شمس) با میزان اهمیت 44/8 در رتبه دوم و عدم تحقق کامل پرونده الکترونیک سلامت در کشور با میزان اهمیت 41/8 در رتبه سوم قرار گرفت. نتایج نشان داد توسعه امن اینترنت اشیاء پزشکی مستلزم تکمیل پروژه هایی همچون توسعه و یکسان سازی خدمات حوزه سلامت، تشکیل پرونده سلامت الکترونیک برای همه اقشار جامعه، راه اندازی شبکه ملی اطلاعات، ایجاد یک پلتفرم قابل اعتماد و تامین امنیت تجهیزات اینترنت اشیاء پزشکی می باشد.

آمریکا در سال های اخیر متقاعد شده است که بهترین راه  مقابله با ج.ا.ایران، کاربست قدرت هوشمند: ترکیب هم زمان قدرت سخت و نرم بنا به مقتضیات زمان و مکان می باشد؛ یعنی استفاده از ظرفیت های نهادهای بین المللی (شورای امنیت)، ائتلاف سازی با قدرت های دیگر، همراه سازی سایر کشورها با خود، استفاده تهدیدآمیز از نیروی نظامی، به طور هم زمان تأکید بر استفاده از دیپلماسی و مذاکره می باشد. هدف از پژوهش حاضر، ارائه الگوی راهبردی دفاعی ج.ا.ایران در مقابل تهدیدات قدرت هوشمند آمریکا است. جامعه تحقیق به صورت هدفمند از بین خبرگان نظامی و غیرنظامی و صاحب نظر علوم سیاسی و دفاعی در سطح نیروهای مسلح، دانشگاه­های کشور و سازمان­های مرتبط می باشد. حجم جامعه آماری برای داده­ها و متغیرهای این تحقیق 56 نفر بوده است. نوع تحقیق در این پژوهش، «کاربردی» و توسعه­ای می­باشد. این پژوهش با رویکرد آمیخته نگارش شده است و ازآنجایی که تحقیق حاضر در پی کشف الگوی راهبردی دفاعی ج.ا.ایران در مقابل تهدیدات قدرت هوشمند آمریکا است؛ بنابراین برای احصای عوامل و شاخص های این تحقیق از روش اکتشافی (زمینه یابی- توصیفی) و برای کشف و تعیین روابط میان عوامل و شاخص ها؛ از معادلات ساختاری استفاده شده است. یافته­های این تحقیق حاکی از آن است که قدرت هوشمند ج.ا.ایران با 7 عامل و 25 شاخص، مجموعاً منجر به الگوی راهبردی دفاعی در مقابل تهدیدات قدرت هوشمند آمریکا خواهد شد.

زمینه و هدف: امروزه اهمیت دانش و تجربه به عنوان مهمترین دارایی نامشهود در کسب مزیت رقابتی سازمان ها بر کسی پوشیده نیست و سازمان ها به دنبال استفاده و مدیریت بهینه دانش و تجارب در قالب پروژه های مستندسازی هستند.  طراحی الگوی اجرایی مناسب این پروژه ها برای اجرای درست و اثربخش آنها ضروری است. بر این اساس، در این پژوهش به طراحی الگوی اجرای اثربخش مستندسازی تجربیات کارکنان در یک سازمان عمومی پرداخته شده است.روش شناسی: در این پژوهش از روش آمیخته اکتشافی - تحلیل مضمون و راهبرد پیمایش - استفاده شد. جامعۀ آماری بخش کیفی شامل 15 نفر از خبرگان و بخش کمی شامل 180 نفر از مدیران بود. گردآوری داده ها در بخش کیفی با مصاحبۀ عمیق نیمه ساختاریافته و مرور ادبیات و در بخش کمی با پرسش نامه محقق ساخته بود که روایی و پایایی هر بخش تأیید شد. داده های بخش کیفی با استفاده از کدگذاری سه مرحله ای و در بخش کمی با آزمون های آمار توصیفی و آمار استنباطی (مدل یابی معادلات ساختاری) تحلیل شدند.یافته ها: بر اساس تحلیل داده های پژوهش، الگوی اجرای مستندسازی تجربیات کارکنان  شامل 32 مضمون پایه، 5 مضمون سازمان دهنده (فرایند اجرایی مستندسازی، الزامات منابع انسانی، الزامات فناوری، الزامات فرهنگی و الزامات حقوقی-قانونی) و یک مضمون فراگیر در قالب اجرا بود. همچنین تحلیل داده های کمی پژوهش حاکی از برازش الگوی  مستندسازی تجربیات کارکنان بود.نتیجه گیری: هر گونه فرایند اجرای موثر در مورد الگوهای مستندسازی تجارب نیازمند زیرساخت هایی در قالب ابعاد و مولفه های مناسب است. این موضوع در الگوی نهایی پژوهش شناسایی شده است. بر این اساس، ارزیابی و انجام اقدامات مورد نیاز بر اساس آسیب پذیری، زمینه نهادینه سازی و پذیرش بیشتر این پروژه را فراهم خواهد نمود.

زمینه و هدف: حکمرانی شرکتی در دوران معاصر همزمان با رشد و توسعه شرکت ها در اقتصادهای توسعه یافته و نوظهور از اهمیت زیادی برخوردار شده است. بر این اساس، در پژوهش حاضر با توجه به اهمیت بخش فرودگاهی به طراحی الگوی حکمرانی شرکتی با رویکرد تجاری سازی فرودگاه های کشور پرداخته شده است.  روش شناسی: پژوهش حاضر دارای رویکرد آمیخته است. در بخش کیفی از راهبرد تحلیل مضمون استفاده شد. جامعه آماری گام کیفی شامل خبرگان سازمانی و اساتید دانشگاه بود که با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند، تعداد 17 مصاحبه نیمه ساختاریافته انجام شد.  داده های پژوهش پس از کدگذاری و تحلیل در سه سطح مضامین پایه، سازمان دهنده و فراگیر سازماندهی شدند. در بخش کمی از راهبرد توصیفی- پیمایشی استفاده شد. جامعه آماری در این گام شامل کارشناسان سازمان سازمان هواپیمایی کشوری بود که به صورت هدفمند انتخاب شدند. روایی پرسشنامه از طریق روایی همگرا و واگرا و پایایی آن از طریق آلفای کرونباخ تائید شد. تحلیل داده های بخش کمی از طریق مدل سازی معادلات ساختاری انجام شد. یافته ها:  بر اساس تحلیل داده های کیفی، یافته های پژوهش برای حکمرانی شرکتی با رویکرد تجاری سازی فرودگاه های کشور در پنج مضمون فراگیر و بیست و سه مضمون سازمان دهنده، ساختار شرکت (طراحی ساختار شرکت، ساختار گزارش دهی، کمیته های تخصصی، ارتباطات شرکت)؛ مسئولیت پذیری (نظارت و کنترل عملکرد، پاسخگویی، مسئولیت اجتماعی، بهبود همکاری)؛ فرهنگ سازمانی (مدیریت استعدادها، انگیزش سازمانی، اخلاق مداری، توسعه رهبری سازمانی)، زیرساخت های شرکت (خط مشی شرکت، فرایندهای شرکت، استراتژی شرکت، تعریف ماموریت، تنظیم گری) تجاری سازی (بهبود عملکرد، پایداری مالی، ارتقاء سرمایه گذاری، رشد مستمر، سلامت مالی، بهبود شفافیت) دسته بندی شدند. همچنین، تحلیل داده های بخش کمی حاکی از اعتبار الگوی بخش کیفی بود.  نتیجه گیری: حاکمیت شرکتی سازوکارها، فرایندها و روابطی است که به وسیله آن شرکت ها کنترل شده و عملیات آنها اجرایی می شود. با توجه به اینکه فرودگاه ها نقش مهمی در توسعه اقتصادی جوامع دارد، توجه و استفاده از یافته های این پژوهش موجب استفاده بهینه از ظرفیت های بخش فرودگاهی می شود.

زمینه و هدف: کج رفتاری مساله ای غالب در بسیاری از   سازمان ها محسوب می شود. وجود کج رفتاری و نقض قوانین در  سازمان ها، خصوصاً توسط مدیرانی که خود، رهبران سازمان هستند، تهدیدی جدی برای افراد جامعه محسوب می شود و باعث سلب اعتماد عمومی به دولت شده و اثرات زیانباری بر جای می گذارد. از این رو، در این پژوهش به مطالعه مدل تبیین مدیریت کج رفتاری مالی مدیران در سازمان پرداخته می شود.روش شناسی: این پژوهش بر اساس روش آمیخته است. در بخش کیفی از راهبرد نظریه داده بنیاد و در بخش کمی از راهبرد پیمایش استفاده شد. داده های پژوهش در بخش کیفی از طریق انجام مصاحبه نیمه ساختاریافته با بیست نفر از خبرگان، مدیران، کارشناسان دانشگاهی و  سازمان های دولتی گردآوری شدند. این داده ها از طریق فرایند کدگذاری در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند. در بخش کمی، داده های پژوهش به وسیله پرسشنامه 187 گویه ای محقق ساخته و روش نمونه گیری خوشه ای میان 5 سازمان دولتی توزیع و گردآوری شدند. این داده ها از طریق تحلیل مسیر و مدل سازی معادلات ساختاری تحلیل شدند.یافته ها: تحلیل داده های پژوهش نشان داد که عوامل فردی (نظیر شناخت، آگاهی، گرایش، انگیزش، شخصیت) و عوامل سازمانی (نظیر اهداف، ساختار، فرهنگ و جو سازمان و فناوری اطلاعات) و عوامل فراسازمانی (نظیر عوامل اجتماعی، فرهنگی، سیاسی، اقتصادی) به عنوان شرایط علی بر معنابخشی کج رفتاری مالی مدیران و تمایل آنها به کج رفتاری تاثیر می گذارند و ظهور پیامدهای مثبت و منفی به واسطه انتخاب راهبردهای سازنده و یا مخربی است که مدیران در تقابل با این عوامل اتخاذ می کنند. علاوه بر این، عوامل زمینه ای (نظیر سیستم مدیریت منابع انسانی ) و شرایط مداخله گر (نظیر مهیاسازی، عوامل اجرایی و نظارت و ارزیابی) روابط را در مدل پژوهش متاثر نموده و بر اجرای راهبردهای پژوهش تاثیر دارند. همچنین، تحلیل داده های کمی حاکی از برازش بخش کمی مدل و تایید مدل پژوهش بودند.نتیجه گیری: هرگونه مدل برای مدیریت کج رفتاری مالی مدیران در  سازمان های دولتی نیازمند ابعاد، مولفه ها و شاخص های مناسب است که در مدل نهایی این پژوهش شناسایی شده اند. کاربست این مدل، عوامل و راهبردهای آن به کاهش و کنترل کج رفتاری مالی مدیران منجر خواهد شد.

زمینه و هدف: امروزه توجه به توسعه منابع انسانی، از اولویت های ضروری هر سازمانی به شمار می رود. در نظر گرفتن این ضرورت در ارتقای میزان اثربخشی و پایداری سازمان ها حائز اهمیت است. از این رو ضروری است با بهره گیری از روش های مناسب به توسعه منابع انسانی پرداخت. بر این اساس، در پژوهش حاضر به ارائه مدل کیفی توسعه سرمایه انسانی مبتنی بر راهبری پرورشی در راستای توسعه پایدار پرداخته می شود.روش: این پژوهش از لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش، کیفی است و در آن از راهبرد تحلیل مضمون استفاده شد. جامعه آماری پژوهش شامل خبرگان دانشگاهی و مدیران اجرایی سازمان تامین اجتماعی بود که با استفاده از روش نمونه گیری گلوله برفی و نقطه اشباع نظری تعداد 15 نفر انتخاب شدند. در این پژوهش از ابزار مصاحبه نیمه ساختاریافته برای جمع آوری داده ها استفاده شد و تحلیل داده ها از طریق کدگذاری سه مرحله ای انجام شد.یافته ها:  بر اساس نتایج حاصل از تحلیل مبانی نظری و پیشینه تحقیق و همچنین مصاحبه های انجام شده،  ابعاد، مؤلفه ها و شاخص های مدل توسعه سرمایه انسانی، راهبری پرورشی و پایداری سازمانی شناسایی شدند. بر اساس یافته های پژوهش، توسعه سرمایه انسانی شامل سه مفهوم فراگیر (توسعه دانش و مهارت های فردی، توسعه دانش و مهارت های بین فردی و توسعه دانش و مهارت های سازمانی) و 6 مفهوم سازمان دهنده و 44 مفهوم پایه، راهبری پرورشی شامل سه مفهوم فراگیر (طراحی و تدوین برنامه راهبری پرورشی، اجرای برنامه راهبری پرورشی و ارزیابی برنامه راهبری پرورشی) و 7 مفهوم سازمان دهنده و 27 مفهوم پایه و پایداری سازمانی شامل دو مفهوم فراگیر (پایداری درونی و پایداری بیرونی) و 6 مفهوم سازمان دهنده و 54 مفهوم پایه بود.نتیجه گیری: استفاده از مدل پژوهش حاضر می تواند از طریق مکانیزم راهبری پرورشی باعث ارتقا و رشد کارکنان بر اساس مولفه ها و شاخص های ارزش افزای کارکنان در سازمان تامین اجتماعی و در نهایت پایداری سازمان و تحول آن به سوی مراحل بعدی رشد گردد.

زمینه و هدف: مدیریت چالش های تیم های مجازی در محیط کاری جهانی و فناورانه امروزی به موضوعی مهم تبدیل شده است. تیم های مجازی گروه هایی از افراد هستند که از راه دور با یکدیگر همکاری می کنند ، اغلب مکان های مختلف ، مناطق زمانی و حتی فرهنگ ها را پوشش می دهند. در حالی که تیم های مجازی مزایای متعددی مانند افزایش انعطاف پذیری و دسترسی به یک مجموعه ای از استعدادهای متنوع را فراهم می نمایند، با چالش های منحصر به فردی نیز روبرو هستند. بر این اساس، در پژوهش حاضر به طراحی الگوی چالش­های تیم های مجازی در سازمان با رویکرد کیفی پرداخته می شود. روش شناسی: این پژوهش از نظر هدف دارای ماهیت اکتشافی، از نظر نوع، کاربردی و از نظر روش شناسی به عنوان یک مطالعه کیفی با رویکرد تحلیل مضمون است. جامعه آماری پژوهش شامل هجده نفر از خبرگان بود که به روش هدف مند انتخاب شدند.  گردآوری داده ها به کمک مصاحبه های نیمه ساختار یافته انجام شد. بعد از انجام مصاحبه عبارات معنایی، استخراج و سپس با روش کدگذاری باز از این عبارات معنایی چالش های تیم های مجازی تدوین شدند. یافته ها: بر اساس تحلیل داده های پژوهش چالش های تیم های مجازی در 5 حوزه چالش های  ارتباطاتی(مشکلات ارتباطی انسانی، مشکلات فرآیندی ارتباطی، مشکلات ساختاری ارتباطی و شفافیت در ارتباطات )، چالش های  فرآیندهای  عملیاتی(مشکلات بازخوردگیری، چالش های مدیریت زمان، چالش­های عملکردی مدیریت، چالش­های شفافیت در ساختار مدیریتی و چالش های انسجام تیمی)، چالش های مدیریت منابع انسانی(چالش های انگیزشی، چالش های فرهنگی و چالش های آگاهی و آموزش)، چالش های امنیتی (چالش های ضعف امنیتی و تهدید های امنیت فضای سایبر) و چالش های فناوری و زیرساخت های فنی(چالش های فناوری و زیرساخت های فنی) طبقه بندی شدند. نتیجه گیری: بر اساس الگوی نهایی ، تیم های مجازی با چالش های مختلفی مواجه هستند.  برای غلبه بر این چالش ها، نیاز به استراتژی های مؤثر در مدیریت فناوری، تقویت مهارت های ارتباطی، و ایجاد محیطی مبتنی بر اعتماد وجود دارد. استفاده از ابزارهای دیجیتال مناسب و تقویت همکاری میان فرهنگی می تواند به بهبود عملکرد و انسجام تیم های مجازی کمک کند.