دانش حسابداری مالی
سال:1395 | دوره:3 | شماره:2 (پیاپی 9) |تعداد مقالات:7

اطلاعات حسابداری افشا شده از سوی شرکت ها به طور کامل پاسخگوی نیاز تصمیم گیرندگان نبوده و نیاز به اطلاعات مربوط به ریسک وجود دارد. پژوهش حاضر به بررسی ویژگی ریسک های افشا شده در گزارش های سالانه شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می پردازد. هم چنین عوامل موثر بر میزان افشای اطلاعات مربوط به ریسک مورد بررسی قرار می گیرد. برای این منظور یاداشت های همراه صورت های مالی و گزارش فعالیت هیات مدیره 275 سال شرکت برای دوره زمانی 1388 تا 1392 با استفاده از تحلیل محتوا مورد بررسی و ویژگی ها و میزان افشای اطلاعات مربوط به ریسک تعیین می شود. داده های حاصل از تحلیل محتوا با استفاده از آزمون های مقایسه ای مورد بررسی قرار گرفت و نتایج نشان داد شرکت ها به طور معناداری به ارائه اطلاعات گذشته نگر در مقایسه با آینده نگر، کیفی در مقایسه با کمی و افشای منابع ریسک در مقایسه با مدیریت ریسک گرایش دارند. هم چنین در بررسی عوامل موثر بر میزان افشای ریسک، نتایج بیانگر ارتباط مثبت و معنادار بین اندازه شرکت و اهرم مالی با میزان افشای ریسک و رابطه منفی و معناداری بین سطح ریسک بازار شرکت با افشای ریسک بود.

یکی از عواملی که منجر به سقوط قیمت سهام می شود اقدامات مدیران در راستای نگهداشت اخبار بد و عملکرد منفی در داخل شرکت است. در صورتی که مدیر شرکت دارای نقش دوگانه باشد با توجه به نفوذ و قدرتی که خواهد داشت بهتر می تواند اخبار بد شرکت را در راستای منافع خود انباشت نماید که این امر خود موجب افزایش احتمال ریسک سقوط قیمت سهام می گردد. نقش دوگانه مدیرعامل اشاره به وضعیتی دارد که مدیرعامل شرکت رئیس هیات مدیره یا نایب رئیس هیئت مدیره نیز باشد. هدف پژوهش حاضرتعیین تاثیر دوگانگی وظیفه مدیرعامل بر ریسک سقوط آتی قیمت سهام است. به منظور دست یابی به اهداف پژوهش تعداد 98 شرکت از بین شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی سال های 1388 الی 1393 انتخاب گردید. به منظور آزمون فرضیه های پژوهش با استفاده از دو معیار ریسک سقوط قیمت سهام از الگوی رگرسیون چند متغیره و داده های ترکیبی استفاده شده است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که دوگانگی وظیفه مدیرعامل بر هر دو معیار ریسک سقوط قیمت سهام تاثیری مثبت و معنادار دارد.به بیان دیگر مدیران با نقش دوگانه باعث افزایش احتمال ریسک سقوط قیمت سهام می گردند.

با توجه به نگرش عام تاثیر افزایش تورم در کشور بر نگهداری وجه نقد و نگرش تخصصی تغییرات در چرخه عملیات اصلی شرکتها بر وجه نقدی که باید نگهداری شود در این پژوهش به بررسی اثر نرخ تورم و چرخه عملیاتی فعالیتهای اصلی شرکت بر نگهداری وجه نقد در شرکت می پردازیم. تحقیق در بازه زمانی ده ساله ی سال های 1382 تا 1392 برای 118 شرکت انجام شده است. تحقیق دارای دو فرضیه می باشد که با استفاده از یک مدل رگرسیونی چند متغیره و نرم افزار آماری R مورد تجزیه و تحلیل قرار می گیرند. نتایج تحقیق نشان می دهد بین تورم و نگهداشت وجه نقد رابطه معکوس و معنی داری وجود دارد، و بین چرخه عملیاتی شرکت و نگهداشت وجه نقد رابطه معنی داری وجود ندارد. با توجه به شرایط کنونی کشور ایران توصیه عدم نگهداری وجه نقد به شرکتها کمک شایانی به اثربخشی کارکرد مدیریت می کند، همچنین با توجه به نتیجه فرضیه دوم، تغییرات چرخه عملیاتی شرکت (شامل موجودی ها) تاثیری بر نگهداشت وجه نقد شرکت ها نمی گذارد.

یکی از مفروضات اولیه حسابداری مدیریت آن است که تغییرات هزینه ها رابطه ای متناسب با افزایش و کاهش سطح فعالیت دارد. اما این فرض با مطرح شدن بحث چسبندگی هزینه ها توسط آندرسون و همکاران (2003) مورد بحث قرار گرفت. به این معنا که میزان افزایش در هزینه ها با افزایش در سطح فعالیت بیشتر از میزان کاهش در هزینه ها در ازای همان میزان کاهش در سطح فعالیت است، که از آن به چسبندگی هزینه ها یاد می شود. بر این اساس، هدف اصلی این پژوهش بررسی چسبندگی هزینه های فروش، عمومی و اداری در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و همچنین بررسی رابطه بین هزینه های نمایندگی با چسبندگی هزینه های فروش، عمومی و اداری است.نتایج این پژوهش که متعلق به نمونه ای متشکل از 145 شرکت برای یک دوره 7 ساله 92-1386 است، نشان می دهد در ازای 1% افزایش در سطح فروش، هزینه های فروش، عمومی و اداری 1% افزایش می یابد، در حالی که در ازای کاهش 1% در سطح فروش، هزینه های فروش، عمومی و اداری %0.3 کاهش می یابد. در این پژوهش همچنین معناداری ارتباط بین چسبندگی هزینه های فروش، عمومی و اداری و هزینه های نمایندگی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که میزان جریانهای نقدی آزاد، دوره تصدی مدیر عامل و پاداش مدیران (به عنوان معیارهای سنجش هزینه های نمایندگی) ارتباط معناداری با چسبندگی هزینه ها ندارد.

هدف از این پژوهش بررسی ارتباط بین فرصتهای سرمایه گذاری و تاخیر در گزارش حسابرسی در شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است. جامعه آماری پژوهش شامل شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران می باشد و نمونه پژوهش با اعمال شرایط متغیرهای پژوهش به تعداد 155 شرکت طی سال های 1383-1393 انتخاب شده است. برای تجزیه و تحلیل داده ها و آزمون فرضیه ها از تکنیک آماری رگرسیون داده های تابلویی استفاده شده است. در این تحقیق جهت اندازه گیری فرصت های سرمایه گذاری از دو عامل نسبت ارزش بازار سهام به ارزش دفتری سهام و نرخ رشد دارایی ها بهره گرفته شده است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که بین فرصت های سرمایه گذاری و تاخیر در گزارش حسابرسی ارتباط مثبت و معنی داری وجود دارد، نسبت ارزش بازار سهام به ارزش دفتری سهام قویترین ارتباط را نشان می دهد. این یافته نشان می دهد که فرصت های سرمایه گذاری منجر به افزایش ریسک حسابرسی می شوند و در نتیجه حسابرسان مستقل دامنه کار حسابرسی مورد نیاز را افزایش می دهند، بنابراین انتظار می رود تاخیر در گزارش حسابرسی رخ دهد.

تمایل مدیران به افشای نامتقارن اخبار، منجر به ایجاد ریسک آتی سقوط قیمت سهام می شود. روش های حسابداری محافظه کارانه از انباشت بیش از حد اخبار منفی جلوگیری می کند و ریسک سقوط قیمت سهام را کاهش می دهد. هدف این پژوهش، بررسی تاثیر رابطه بین کیفیت اطلاعات حسابداری و حسابداری محافظه کارانه بر ریسک سقوط قیمت سهام است. بدین منظور داده های 88 شرکت تولیدی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی سال های 1384 تا 1392 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتیجه برآورد مدل های پژوهش با استفاده از داده های ترکیبی نشان می دهد بین محافظه کاری نامشروط و ریسک آتی سقوط قیمت سهام رابطه معناداری وجود ندارد. همچنین سطح محافظه کاری نامشروط، نقش محافظه کاری مشروط در جلوگیری از ریسک آتی سقوط قیمت سهام محدود نمی کند. به علاوه بین کیفیت بالاتر حسابرسی با ریسک آتی سقوط قیمت سهام رابطه معناداری یافت نشد.

دربازارهای کارا فرض می شود که تمام اطلاعات منتشره، بی درنگ یا پس از اندک زمانی در دسترس عموم قرار می گیرد و بین معامله گران به صورتی متقارن توزیع می گردد. با این حال، بسیاری از پژوهشگران عقیده دارند که این فرض، بیش از حد خوش بینانه است و همواره افرادی وجود دارند که اطلاعات آنان بیش از دیگران است. آنان حتی ممکن است به اخبار و اطلاعات محرمانه شرکت نیز دسترسی داشته باشند و در معاملات سهام از آن اطلاعات استفاده کنند. این پژوهش، تاثیر احتمال انجام معاملات سهام مبتنی بر اطلاعات محرمانه شرکت و میزان اختلاف در قیمت های پیشنهادی خرید و فروش سهام را (به عنوان دو مولفه عدم تقارن اطلاعاتی) بر هزینه سرمایه سهام عادی در بازه زمانی 1387 تا پایان 1392 در 112 شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران بررسی کرده است. نتایج پژوهش نشان می دهد که با افزایش در احتمال استفاده از اطلاعات محرمانه شرکت ها در معاملات سهام و نیز افزایش در اختلاف قیمت های پیشنهادی خرید و فروش سهام شرکت ها، هزینه سرمایه سهام عادی آنها افزایش می یابد.