چکیده فارسی:صور ذهنی به جهت تجرد و ثبات خود، تغییر یا تکامل نمی پذیرند و امر صدق و کذب تصدیقات و گزاره ها بین وجود و عدم دایر است، یعنی صادق تر یا کاذب تر بودن تصدیقات معنا ندارد. تصدیق بدیهیات و ضروریات از تحول در امانند، هر چند فهم بهتر آن ها میسر شود. از طرف دیگر، نظریات تغییرپذیرند، هر چند یقینیات منطقی از جهت منطقی استوارند. فهم بهتر - به معنای تحول کیفی فهم - نیز، امکان پذیر است که با تکامل نفس پدید می آید.نفس انسانی با تهذیب درونی و اتحاد با معلومات خویش تکامل می یابد. و هر گونه تغییر یا تکاملی تنها در نفوس بشری واقع می شوند.   چکیده عربی:لا تقبل الصور الذهنیة - لتجردها و ثباتها - التغیر أو التکامل فیدور أمر صدق و کذب التصدیقات و المقولات بین الوجود و العدم، إذ لا معنی لوصف التصدیقات بالاصدق او الاکذب فتصدیق البدیهیات و الضروریات بمنأی عن التحول و التغیر و انما یتسیر الفهم الافضل لها، و من جهة اخری النظریات قابلة للتحول و ان کانت الیقینیات المنطقیة من جهة منطقیتها محکمة. لکن الفهم الافضل - بمعنی التحول الکیفی للفهم-ممکن الحصول انطلاقا من تکامل النفس. فالنفس الانسانیة تتکامل بالاعداد و التهذیب و اتحادها مع معلوماتها، و أی تغییر او تکامل إنما یحصل فی النفوس البشریة.

چکیده فارسی:«معرفت شناسی مهدویت» نوعی معرفت شناسی مقید یا مضاف است که با نگاهی عقلی به تحلیل معرفت های حاصل از مهدویت پرداخته و به سوالاتی از این قبیل پاسخ می دهد: آیا معرفت یقینی به گزاره های مهدوی امکان دارد؟ راه ها و منابع معرفت به گزاره های مهدوی کدامند؟ آیا گزاره های مهدوی اساسا صدق و کذب پذیرند یا نه؟ در صورت صادق بودن، صدق آن ها به چه معناست و چگونه می توان صدق شان را اثبات کرد؟ نگارنده بر این باور است که با قوای ادراکی حس، عقل و قلب؛ علم حصولی و حضوری می توان به مسائل مهدویت معرفت یقینی پیدا کرد. معرفت یقینی یا باید بدیهی و در قالب اولیات و وجدانیات باشد و یا از راه برهان حاصل گردد. با توجه به نظریه مبناگروی، اگر برخی گزاره های مهدوی از سنخ قضایای حقیقتا بدیهی؛ یعنی اولیات و وجدانیات باشند، خود موجهند و به توجیه و اقامه دلیل نیازی ندارند؛ چرا که صدق آن ها ذاتی شان است. در غیر این صورت، توجیه گزاره های مهدوی بر اساس برهان و استدلال صورت می گیرد. حق آن است که در گزاره های مهدوی، وجدانیات که حقیقتا بدیهی اند و نیز محسوسات و متواترات که قریب بدیهی اند؛ وجود دارد. چکیده عربی:مما لاشک فیه فإن > المعرفة المهدویة < هی نوع من المعرفة المقیدة أو المضافة وتتطرق ومن خلال النظرة العقلیة الی تحالیل المعرفة الحاصلة والناتجة من موضوع المهدویة وتجیب علی الأسئلة التی تدور فی هذا المحور من قبیل: هل یمکن حصول المعرفة الیقینیة من خلال الأخبار المهدویة ؟ وماهی الطرق والآلیات المعرفیة للأخبار المهدویة ؟ وهل یاتری إن الأخبار المهدویة فی الاساس تقبل الصدق والکذب ؟ وإذا کانت صادقة فماهو معنی صدقها وکیف یمکن إثبات ذلک الصدق ؟ ویعتقد کاتب المقاله هذه بإنه یمکن الحصول علی المعرفة الیقینیة بواسطة المسائل المهدویة وذلک بعد إعمال القوی الإدراکیة الحسیة والعقل والقلب والعلم الحصولی والعلم الحضوری.ومن الواضح فإن المعرفة الیقینیة إما ان تکون بدیهیة وفی قالب الأولیات والوجدانیات وإما ان تحصل عن طریق البرهان ونظرا الی نظریة المبنی العقدی فإن هناک بعض الأخبار المهدویة هی من سنخیة القضایا البدیهیة فی الواقع یعنی هی من الأولیات والوجدانیات فهی لاتحتاج الی إقامة الدلیل علیها لإنها موجهة فی الأصل بإعتبار إن صدقها ینشأ من ذاتها وإما إذا کان الأمر فی غیر هذه الصورة فتحتاج عملیة توجیه الأخبار المهدویة الی البرهان والإستدلال ولانجافی الحقیقة إذا قلنا إن الأخبار المهدویة تحتوی علی الوجدانیات التی هی فی الواقع من البدیهیات وایضا فیها المحسوسات والمتواترات التی تکون قریبة من البدیهیات.

چکیده فارسی:به محض انعقاد عقد نکاح، روابط زوجیت و حقوق و تکالیف ناشی از آن میان طرفین برقرار می شود. با وجود این فقه اسلام و بالتبع آن قانون گذار ایران در مواردی زوجه را از تمکین خاص در برابر زوج معاف دانسته است. قانون مدنی ایران صرفا در فرض ابتلای زوج به امراض مقاربتی، به صراحت عدم تمکین خاص را جایز دانسته است؛ حال آنکه فروض متعدد دیگری موضوع حکم مقنن قرار نگرفته است؛ فروضی چون تشدید بیماری زوجه یا تاخیر در بهبودی وی در نتیجه الزام به تمکین خاص، بیماری مسری زوج یا وجود برخی انحرافات جنسی در وی. در چنین مواضعی با استناد به قاعده لاضرر باید به جواز زوجه در عدم تمکین خاص حکم داد. هر چند اصلاح قوانین حاکم و به ویژه تصریح به برخی مصادیق بارز، ضروری است. چکیده عربی:عندما تنعقد عقد النکاح، تستقر روابط الزوجیه و توجب الحقوق و الواجبات بین الزوجین. مع هذا، الفقه الاسلامی و یتابعه المقنن الایرانی یجوز للمرأه فی بعض الشئون أن لا تطیع الزوج فی تمکین الخاص، و یجوز لها عدم التمکین اذا ابتلی الزوج بالأمراض المقاربه. والقانون المدنی الایرانی صرح هذا الموضوع فی هذا الشأن خاصه، بینما یوجد فروض أخری، کشده مرض الزوجه، أو تأخیر فی شفائها، أو ابتلاء الزوج با لأمراض المسریه، او وجود بعض الانحرافات الجنسیه فیه. فی هذه الموارد و الفروع، باستناد قاعده لاضرر، یلزم أن یجوز للمرأه فی عدم تمکین الخاص، و اصلاح القوانین الحاکمه خاصه فی بعض البدیهیات الضروری جدا.

چکیده فارسی:مفهوم «وجود» و جایگاه آن در تفکر فلسفی انسان و پیوندش با دیگر مفاهیم، راه پرفراز و نشیبی را در تاریخ اندیشه بشری می پیماید. جای شگفتی است مفهومی که در بسیاری از سنت های فلسفی، بدیهی و به تعبیری روشن ترین بدیهی شمرده می شود دچار چنین تطوری گردد. این مفهوم در برخی از دیرینه ترین سنت های فلسفی دوران باستان جایگاهی بس محوری داشته است، به گونه ای که موضوع فلسفه، وجود بماهو وجود دانسته می شود. در دوره های پسین این مفهوم در حاشیه مباحث فلسفی قرار گرفت. در سده های گذشته در حکمت متعالیه و اگزیستانسیالیسم غربی دیگربار احیا شد و افق های تازه ای بر اندیشه بشری گشود. گذری کوتاه بر مسائلی که در این دو جریان فلسفی ارائه می شود، از نزدیکی قابل توجهی درباره وجود پرده برمی دارد.در این نوشتار با طرح پاره ای از مسائل مهم در باره وجود در حکمت متعالیه و نزد گروهی از بزرگان اگزیستانسیالیسم، روزنه ای را برای تطبیق و مقایسه جست وجو خواهیم کرد.   چکیده عربی:مفهوم «الوجود» ومکانته فی الفکر الفلسفی الإنسانی وارتباطه ببقیة المفاهیم، هو طریق وعر وصعب فی تاریخ الفکر البشری. إنه لمن العجب أن یکون مفهوم بدیهی بل أظهر البدیهیات وأوضحها فی اکثر المذاهب الفلسفیة موردا لمثل هذا التطور! هذا المفهوم فی بعض المذاهب الفلسفیة والتی تعد الأقدم کان له الموقع المرکزی بحیث أن موضوع الفلسفة کان الوجود بما هو وجود. أما فی الفترات الأخیرة فقد أصبح هذا المفهوم علی حاشیة المباحث الفلسفیة. فی القرون الماضیة تم إحیاء هذا المفهوم فی الحکمة المتعالیة والوجودیة فی الغرب وفتحت آفاقا جدیدة للفکر البشری. لذلک فإن المرور السریع لکل من المبنیین الفلسفیین عن قریب یرفع الحجاب عن الوجود.فی هذه المقالة ومن خلال طرح بعض المسائل المهمة فی الحکمة المتعالیة ومسائل لمجموعة من کبار المذهب الوجودی فإننا مهدنا الطریق للمقارنة والتطبیق والبحث بین هذین المذهبین.

چکیده فارسی:در این پژوهش نقل و انتقال حقوق معنوی مولف در فقه و حقوق مورد مطالعه قرار خواهد گرفت. با وجود بداهت امکان نقل و انتقال «حقوق مادی» مولف، امکان نقل و انتقال «حقوق معنوی» او با تردیدهایی روبرو است. برای رسیدن به پاسخ صحیح، ابتدا به شناسایی و تحلیل مفهوم حق، مولف و همچنین انواع انتقال خواهیم پرداخت و سپس از منظر فقه و حقوق، موانع انتقال این دسته از حقوق را مورد مطالعه قرار می دهیم. حقوق دانان اصولا نظر به وابستگی حق معنوی مولف با شخصیت او، با انتقال اختیاری آن مخالفند. فقها نیز اگرچه با انتقال اختیاری حق معنوی مولف مخالف هستند ولی علت مخالفت را وقوع دروغ و یا تقلب دانسته اند و از این جهت بر حرمت انتساب اثر غیر به خود، فتوا می دهند. نگارندگان بر این باورند که توجه به فقه مقصدگرا و نیز شناخت دقیق ماهیت موضوعات نوظهور، در تحلیل درست موضوع ضروری و راهگشاست در این پژوهش با بهره گیری از استفتائات انجام شده، موانع انتقال این دسته از حقوق در آئینه فقه و فقاهت مورد نقد و بررسی قرار گرفته است به اعتقاد نگارندگان برای ورود به بحث انتقال حقوق معنوی مولف در فقه (صرفنظر از امکان یا عدم امکان آن) توجه به موارد پیشنهادی ضروری است. چکیده عربی:فی هذه الدراسة یتمّ البحث حول تداول الحقوق الأدبیة للمؤلف و نقلها فقهاً و حقوقیاً. مع أنَّ إمکانیة النقل و التداول للحقوق المادیة للمؤلف تُعتَبَرُ من البدیهیات. لکنَّ أمامَها نوعاً من الشک. أو الاحتیاط فی الحقوق الأدبیة للمولّف. و للوصول إلی الجواب الصحیح نَبتَدِیءُ مفهومَ حق المؤلف و نُحلِّلُه و کذلک أنواع الانتقال. ثُمَّ سنَقومُ بدراسة حواجز الانتقال و التداول لهذه الحقوق فقهاً و حقوقیاً. إنَّ الحقوقیین مَبدَئیاً و بالنظر إلی ارتباط الحق الادبی للمؤلف بشخصیتهِ الحقیقیة یخالفون هذا النوعَ من الانتقال الاختیاری. و کذلک الفقهاءُ مع أنَّهم یخالفون الانتقال الاختیاری فی الحق الأدبی للمؤلف؛ و لکنَّهم یعرِبون عن سبب مخالفتهم وقوعَ الکذب أو الغشّ فی هذا النوع من المعاملة. فلذلک یمنعون أن ینسبَ لشخصُ أعمال الآخرین لنفسه و مِن ثمَّ یفتونَ بالحرمة. یعتقد الباحثان بأنَّ الاعتناءَ بالفقه الهادف و کذلک المعرفة الدقیقة لماهیة المواضیع الحدیثة، یفتَح الطریق أمامَ الباحثین الآخرین فی التحلیل الصحیح للمواضیع و هذا ضروریُّ. فی هذا البحث بالاستفادة من الاستفتاءات الناجزة سَیتمُّ نقدُ دراسة حواجز الانتقال لهذه الحقوق علی ضوء الفقه الاسلامی. و الباحثان یعتقدان بأنه للمعالجة إلی بحث انتقال الحقوق الأدبیة للمؤلف و تداولها فی الفقه دونَ النظر إلی إمکانیة ذلک و عدم الإمکانیة، فإن الانتباه إلی الامور المقترحة یعتَبر أمراً ضروریاً.

چکیده فارسی:اثرگذاری دین بر تمدن در دو ساحت قابل تصور است: ساحت خرد که به ظواهر تمدن مانند بناها، آثار علمی و آداب و رسوم مربوط است و ساحت کلان که به بنیان اندیشه ای و روح حاکم بر تمدن مربوط می گردد. ساحت نخست، با مروری بر منابع مربوط، به آسانی قابل اثبات است و ساحت دوم در آثار نظریه پردازان تمدن، بیش و کم مورد توجه قرار گرفته است. در قلمرو اسلام نیز اثبات ساحت نخست به دلیل بدیهی بودن، از استدلال بی نیاز است. برای اثبات ساحت دوم می توان افزون بر تجربه تاریخی، به استدلال عقلی دست زد. اسلام، در دو مقیاس فردی و اجتماعی، برای بالابردن ضریب اثربخشی آموزه های خود و به عنوان گامی برای تکمیل این آموزه ها؛ آن ها را به الگوهایی آرمانی پیوند زده است. بر این اساس، آموزه های مهدویت، می تواند از طریق ترسیم آینده ای دست یافتنی، در شکل دادن به روح حاکم بر تمدن جدید اسلامی نقش آفرین باشد. این ترسیم از آینده را می توان «چشم اندازی تجویزی» به شمار آورد که حلقه وصل مهدویت و تمدن جدید اسلامی است. نوشتار پیش رو، به واکاوی این نکته پرداخته و در پایان برای بهره گیری از این ظرفیت چند پیشنهاد ارائه داده است. چکیده عربی:یمکن تصور وتجسید الآثار والبصمات التی یترکها الدین علی الحضارة بنحوین وهما المساحة الصغیرة والجزئیة والتی ترتبط بالظواهر الحضاریة من قبیل الأبنیة والآثار العلمیة والآداب والتقالید والرسوم لها والمساحة الکبیرة والکلیة والتی لها صلة بالرؤیة والروح التی تحکم تلک الحضارة واما المساحة والمیدان الأول فیمکن إثباته بشکل یسیر وذلک عبر مطالعة المصادر ذات الصلة واما المیدان والمساحة الثانیة فقد تم التطرق إلیه وبحثه عن طریق آثار أصحاب النظریات الحضاریة وارباب التاریخ. واما من وجهة نظر الإسلام فإن النحو الأول لایحتاج الی دلیل واستدلال لإثباته بإعتباره من البدیهیات واما النحو الثانی فإنه یمکن إثباته و ذلک من خلال الأستدلال العقلی إضافة الی التجربة التاریخیة الحاصلة. و من الواضح فإن الدین الإسلامی الحنیف قد جعل مقیاسین و هما المقیاس الفردی و المقیاس الإجتماعی لاجل تفعیل و زیادة الآثار التی جادت به تعالیمه و أحکامه و جعلها خطوة مؤثرة فی تکمیل تلک التعالیم و من ثم ربط هذان القیاسان بالمثل و القیم العلیا و علی هذا الاساس یمکن ان تلعب التعالیم المهدویة دورا مهما و اساسیا و من خلال ترسیم و تشخیص المعالم المستقبلیة فی بلورة و تعین الروح الحاکمة علی الحضارة الإسلامیة الجدیدة. و یمکن ان یکون هذا التجسیم و التجسید للمستقبل هو نوع من (الرؤیة التجویزیة) والتی تعد حلقة وصل بین المهدویة و الحضارة الإسلامیة الجدیدة، و تناولت هذه المقالة دراسة هذا الموضوع و الخروج فی النهایة الی طرح و تقدیم عدد من الأقتراحات و الرؤی من اجل الإستفادة من السعة الموجودة فیه.

چکیده فارسی:بشر همواره دنبال پیشرفت و کمال خویش بوده است و در این راه، ضرورت تاسی به یک الگوی کامل را یکی از بدیهیات می داند. از آن جا که در جامعه امروزی الگوهای متعددی مطرح بوده، شناخت الگوی صحیح کاری دشوار می نماید. از سویی در طول تاریخ این الگوهای ادعایی نتوانسته اند نیازهای مادی و معنوی بشر را تامین کند و حتی گاهی به جای پیشرفت سیر قهقرایی داشته اند. تنها شیعه اثنی عشری است که با تکیه بر آموزه ناب مهدویت، برای آینده جهانیان چشم اندازی روشن و سعادت بخش ترسیم می کند. تدوین «الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت» به عنوان چشم انداز نظام جمهوری اسلامی ایران، به این الگوی ناب نیازمند است. در این نوشتار در قالب بیان ضرورت های الگوگیری از آرمان شهر مهدوی، برخی از ابعاد این اندیشه الاهی به تصویر کشیده شده است. در این مجال با معرفی برخی وجوه قابل الگوگیری، به راهکارهای تحول در بخش های «دین و فرهنگ»، «علم و دانش»، «اقتصاد و سرمایه گذاری»، «عدالت گستری و قضا»، «امنیت و رفاه» و «ایجاد وحدت و تعامل» اشاره گردیده، بدیهی است با تاسی به آرمان شهر مهدوی، در ضمن سیر به سوی توسعه و پیشرفت متعالی، کم کم زمینه نیز برای تحقق وعده الاهی و استقرار دولت کریمه فراهم می گردد. در این تحقیق، براساس شواهد روایی، ضرورت و امکان الگوگیری از آرمان شهر مهدوی در جهت توسعه و پیشرفت جامعه حاضر تبیین گردیده است. چکیده عربی:لقد کان الإنسان یسعی دوماً من اجل الوصول الی اعلی المستویات والمراتب فی التطور والتکامل ویؤمن فی هذا الطریق بضرورة التآسی بإسوة ونموذج کامل وبری ذلک واحدة من البدیهیات والمسلمات المتفق علیها. وبما ان هناک نماذج واسوات متعددة قد طُرحت فی المجتمع المعاصر فإنه من الصعوبة بمکان معرفة الأسوة والقدوة الصحیحة والمناسبة. وایضاً فإن هذه القدوات الإدعائیة لم تستطیع بإی حال من الأحوال وعلی مدی عصور ودهور متوالیة من تأمین الحاجات والمتطلبات المادیة والمعنویة التی یحتاجها البشر واصبحت احیاناً حجة عثرة فی تطوره وسارت به نحو السیر القهقری. واستطاعت الشیعة الاثنی عشریة وحدها ومن خلال إعتمادها علی التعالیم المهدویة الرفیعة من رسم معالم مشرقة وحیاة کریمة وسعیدة للإنسانیة. وهنا لابد من الإشارة الی إنه یحتاج > النموذج الإیرانی الإسلامی المتطور< والذی یشکل العنوان الاساسی فی المظهر الکلی والبارز للنظام فی الجمهوریة الإسلامیة فی ایران الی تلک القدوة الأصیلة وجری فی هذه المقالة رسم بعض ابعاد هذه الرؤیة والعقیدة الإلهیة وذلک فی إطار وقالب ضرورة الأخذ بالقدوة والأسوة من المدینة المهدویة الفاضلة وجری فی هذا المضمار الإشارة الی الأسالیب والآلیات التی من شأنها حصول التغیر والتحول فی مجالات «الدین والثقافة» و «العلم والمعرفة» و «الإقتصاد والإستثمار» و «ترویج العدالة والقضاء» و «والامن والرفاه» و «إیجاد الوحدة والتفاعل معها» وذلک بعد التعریف ببعض الوجوه والآراء التی بإستطاعتها تقدیم القدوة المناسبة. ومن الطبیعی فإن التآسی واخذ القدوة من المدینة المهدویة الفاضلة یؤدی بالنتیجة اضافة الی السیر صوب التنمیة والتطور والتکامل یوطأ وبالتدریج الی تحقق الوعد الإلهی واستقرار وحاکمیة الدولة الکریمة وقد تناول هذا المقال والتحقیق وعلی اساس الشواهد الروائیة بیان ضرورة وإمکانیة أخذ القدوة والإنموذج من المدینة المهدویة الفاضلة من أجل حصول التنمیة والتطور فی المجتمع الحاضر وإزدهارها فی جمیع المجالا.

چکیده فارسی: معرفت شناسی فمینیستی حاصل واکاوی دخالت عنصر«جنسیت» در فرایند معرفت است. آموزه های حاکم بر جریانات ساختارگرایی، پساساختارگرایی و پست مدرنیسم، بسترساز و الهام بخش فمینیست ها در تنسیق اصول معرفت شناسی فمینیستی است. این نوشتار، پس از پاسخ گویی به این سؤال که در معرفت شناسی فمینیستی، جنسیت چه تأثیری در معرفت دارد، به بررسی و نقد نظریات معرفت شناختی فمینیستی با تکیه بر مبانی معرفت شناختی فلسفه اسلامی پرداخته است. رویکرد سلبی و انتقادی، و رویکرد ایجابی و اثباتی، دو رویکرد موجود در معرفت-شناسی فمینیستی است. در رویکرد سلبی، فمینیست ها قائل به تأثیر نگاه و منافع مردانه در علوم کنونی و مردانگی دانش و لزوم تولید علم زنانه شدند و در بخش ایجابی معرفت شناختی فمینیستی، اصول معرفت شناختی حاکم بر علم زنانه توسط فمینیست ها تبیین شد. پژوهش حاضر پس از بیان این دو رویکرد، به شیوه توصیفی، مشکلات علم فمینیستی و گرفتاری معرفت شناسی فمینیستی در باتلاق نسبیت گرایی را بیان نمود. سپس نسبیت گرایی که مبنای معرفت شناسی فمینیستی است بارویکرد فلسفه اسلامی نقد شد. وجود بدیهیات و بداهت شناخت آنها، نفی مادیت علم و اثبات تجرد آن، شالوده نسبیت گرایی را در هم می-شکند، در نتیجه تأثیر فاعل شناسا در فرایند معرفت، نه به عنوان سازنده معرفت بلکه به عنوان دریچه ای متمایز به حقیقت که مکمل افق های دیگر معرفتی است، بیانگر نقش جنسیت در معرفت است. طبق این تحلیل، هرچند جنسیت می تواند افق های جدیدی را فراروی علم بگشاید، این افق ها متناقض و مقابل هم نخواهند بود. این نتیجه به معنای خط بطلانی بر ادعا و آرمان معرفت شناختی فمینیستی مبنی بر مردانگی دانش و تدوین علم زنانه خواهد بود. چکیده عربی: نظریة المعرفة النَسَویة حصیلة بحث مدخلیّة عنصر «الجنسیة= جنس الشخص اذا کان رجلاً أو امرأة» فی عملیة المعرفة. التعالیم السائدة فی المسارات البنیویة، وما بعد البنیویة، وما بعد الحداثة، بمثابة الممهد والملهم لأنصار النزعة النسویة لتنسیق اصول نظریة المعرفة النَسَویة. یتولى هذا البحث الإجابة عن السؤال التالی وهو: ما هو تأثیر جنس الأشخاص فی المعرفة استناداً الى ما تفید به نظریة المعرفة النَسَویة؟ ثم ینطلق من ذلک لبحث ونقد ما جاء من الآراء فی نظریة المعرفة النَسَویة، مع الترکیز على مبادئ نظریة المعرفة فی الفلسفة الإسلامیة. هناک منهجان فی نظریة المعرفة النَسَویة؛ منهج سلبی وناقد، ومنهج ایجابی واثباتی. فی المنهج سلبی، یزعم أنصار الاتجاه النَسَوی تأثیر النظرة والمصالح الذکوریة فی العلوم الحالیة ورجولیة العلم وضرورة تولید علم انثوی، وفی الجانب الایجابی من نظریة المعرفة النَسَویة، جرى تبیین اصول نظریة المعرفة السائدة فی العلم الانثوی من قبل أنصار الاتجاه النَسَوی. یهتم هذا البحث من بعد شرح هذین المنهجین باسلوب وصفی، ببیان مشکلات علم الاتجاه النسّوی، ووقوع نظریة المعرفة النَسَویة فی مستنقع النسبیة. ثم توجه بالنقد لنظریة النسبیة التی تمثل أساس نظریة المعرفة النَسَویة، بمقاربة منهج الفلسفة الإسلامیة. إن وجود البدیهیات وبداهة معرفتها، ونفی المادیة عن العلم واثبات تجرده، تهدم أساس النظریة النسبیة، وهو ما یعنی بالنتیجة أن تأثیر الموضوع فی عملیة المعرفة، لیس بصفة صانع المعرفة، بل بصفة النافذة المتمیزة الى الحقیقة المکملة للآفاق المعرفیة الاخرى ، مبیّن لدور الجنسیة فی المعرفة. ووفقاً لهذا التحلیل، رغم أن الجنسیة قادرة على فتح آفاق جدیدة أمام العلم، فإن هذه الآفاق لن تکون متناقض ولا متضادة. وهذه النتیجة تعنی ابطال ادعاء ومثالیة نظریة المعرفة النَسَویة فی ما تذهب الیه من ذکوریة العلم والدعوة الى صیاغة علم انثوی.