مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

نسخه انگلیسی
مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

video

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

sound

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

نسخه انگلیسی

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

بازدید:

مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

دانلود:

0
مرکز اطلاعات علمی Scientific Information Database (SID) - Trusted Source for Research and Academic Resources

استناد:

اطلاعات مقاله نشریه

عنوان

گزینش همزمان برای عملکرد روغن و سایر صفات زراعی در ژنوتیپ های کلزا با استفاده از بای پلات ژنوتیپ × صفت (genotype × trait biplot) و بای پلات ژنوتیپ × عملکرد × صفت (genotype by yield × trait biplot)

صفحات

 صفحه شروع 76 | صفحه پایان 87

چکیده

 1چکیده مبسوط مقدمه و هدف: یکی از مهمترین منابع تأمین انرژی در دنیا دانه‎های روغنی هستند. کلزا که یکی از مهم‎ترین گیاهان دانه روغنی جهان می باشد ارزش غذایی و اقتصادی بالایی دارد به‎طوریکه دانه آن حاوی 40 درصد روغن و پروتئین کنجاله حاصل از روغن‎کشی آن دارای بیش از 35 درصد پروتئین است. این گیاه سازگاری بالایی با شرایط آب و هوایی متنوع دارد و با توجه به نیاز کشور در تأمین روغن خوراکی انتخاب ژنوتیپ های پرمحصول با خصوصیات مطلوب در این گیاه به‎منظور پایداری در تولید از اهمیت بالایی برخوردار است. هچنین بررسی رابطه بین عملکرد و سایر صفات زراعی, راندمان برنامه های اصلاحی را با تعیین معیار انتخاب مناسب, بهبود می بخشد به‎نحویکه برخی به‎نژادگران ترجیح می‎دهند جهت دستیابی به عملکرد بالا گزینش ارقام را به‎طور غیرمستقیم و با استفاده از صفات مرتبط با عملکرد انتخاب نمایند. از روش‎هایی که مشخصات مناسب‎تری از وضعیت ژنوتیپ‎ها و صفات ارائه می‎دهد روش‎های گرافیکی است که بررسی همبستگی و روابط بین صفات را به صورت تصویری و ارزیابی و شناسایی ژنوتیپ های مطلوب بر اساس مقادیر ترکیبات عملکرد-صفت را نیز امکان پذیر می‎سازد. لذا هدف از این مطالعه مقایسه ژنوتیپ های مختلف کلزا از لحاظ چندین صفت و تحلیل همبستگی بین صفات مختلف آن ها و همچنین انتخاب ژنوتیپ های برتر کلزا بر اساس ترکیب صفات زراعی با عملکرد روغن با استفاده از روش های بای پلات ژنوتیپ × صفت (genotype × trait biplot) و بای پلات ژنوتیپ × عملکرد × صفت (genotype by yield × trait biplot) بود. مواد و روش‎ها: در این راستا تعداد پانزده لاین جدید به‎همراه دو رقم در ایستگاه تحقیقات کشاورزی گنبد در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی (99-1398) ارزیابی شدند. صفات فنولوژیکی, موفولوژیکی و اجزای عملکرد شامل روز تا شروع گلدهی, روز تا رسیدگی فیزیولوژیک, ارتفاع بوته, تعداد شاخه فرعی, تعداد غلاف در بوته, تعداد دانه در غلاف, وزن هزار دانه, درصد روغن و عملکرد روغن مورد اندازه گیری قرار گرفتند. در این پژوهش برای مطالعه روابط متقابل میان صفات مختلف و انتخاب بهترین ژنوتیپ های کلزا از روش های بای پلات ژنوتیپ × صفت (genotype × trait biplotGT) و بای پلات ژنوتیپ × عملکرد × صفت (genotype by yield × trait biplotGYT) استفاده شد. یافته‎ها: نتایج نشان داد که روش بای پلات ژنوتیپ × عملکرد × صفت (genotype by yield × trait biplot) نسبت به روش بای پلات ژنوتیپ × صفت (genotype × trait biplot) کارایی بیشتری دارد. بر اساس بای پلات و شاخص ژنوتیپ × عملکرد × صفت (genotype by yield × trait biplot), همبستگی مثبتی بین کلیه ترکیبات عملکرد-صفت مشاهده شد و ژنوتیپ های شماره 17 و سپس ژنوتیپ های شماره 11 و 4 به ترتیب با قرار گرفتن در جهت محور افقی نمودار مختصات تستر متوسط به‎عنوان بهترین ژنوتیپ ها در ترکیب عملکرد روغن با روز تا شروع گلدهی, روز تا رسیدگی فیزیولوژیک, ارتفاع بوته, تعداد شاخه فرعی, تعداد غلاف در بوته, تعداد دانه در غلاف, وزن هزار دانه و درصد روغن و ژنوتیپ های شماره 2 و 15 به‎ترتیب با قرار گرفتن در انتهای محور افقی نمودار مختصات تستر متوسط, ضعیف ترین ژنوتیپ ها شناخته شدند. همچنین نتایج نمایش برداری بای پلات ژنوتیپ × عملکرد × صفت (genotype by yield × trait biplot) نشان داد که همبستگی مثبت بالایی بین عملکرد روغن × تعداد شاخه فرعی, عملکرد روغن × تعداد دانه در غلاف, عملکرد روغن × وزن هزار دانه, عملکرد روغن × ارتفاع گیاه, عملکرد روغن × درصد روغن, روز تا گلدهی/عملکرد روغن و روز تا رسیدگی فیزیولوژیک/عملکرد روغن وجود دارد که نشان دهنده سودمندی ترکیب تعداد شاخه فرعی, تعداد دانه در غلاف, وزن هزاردانه, درصد روغن, ارتفاع بوته و زمان رسیدن (تعداد روز تا گلدهی و رسیدگی) با عملکرد روغن برای افزایش تولید ژنوتیپ ها در کلزا می باشد. نتیجه‎گیری: به‎طور کلی نتایج نشان داد که روش بای پلات ژنوتیپ × عملکرد × صفت (genotype by yield × trait biplot) نسبت به روش بای پلات ژنوتیپ × صفت (genotype × trait biplot) ابزار مناسب تری برای بررسی روابط میان صفات و همچنین ارزیابی, مقایسه و انتخاب ژنوتیپ های مختلف کلزا از لحاظ چند صفت بود. بر اساس نمایش مختصات تستر متوسط بای پلات ژنوتیپ × عملکرد × صفت (genotype by yield × trait biplot), ژنوتیپ های 17, 11 و 4 به ترتیب با شاخص ژنوتیپ × عملکرد × صفت (genotype by yield × trait biplot) برابر با 2/22, 1/33 و 1/01 به عنوان بهترین ژنوتیپ ها و ژنوتیپ های شماره 2 و 15 به‎ترتیب با مقادیر شاخص ژنوتیپ × عملکرد × صفت (genotype by yield × trait biplot) برابر با 1/78- و 01/1- به‎عنوان ضعیف ترین ژنوتیپ ها از نظر عملکرد روغن و سایر صفات زراعی شناخته شدند. همچنین صفات تعداد شاخه فرعی, تعداد دانه در غلاف, وزن هزاردانه, ارتفاع بوته و زمان رسیدن (تعداد روز تا گلدهی و رسیدگی) می توانند به عنوان شاخص های مناسب در برنامه های اصلاحی برای انتخاب ژنوتیپ های با عملکرد بالا در کلزا مورد استفاده قرار گیرند.

چندرسانه ای

  • ثبت نشده است.

    • استنادها

  • ثبت نشده است.

    • ارجاعات

  • ثبت نشده است.

    • استناددهی

    مقالات مرتبط نشریه ای

  • ثبت نشده است.

    • مقالات مرتبط همایشی

  • ثبت نشده است.

    • طرح های مرتبط

  • ثبت نشده است.

    • کارگاه های پیشنهادی






    بازگشت به بالا
    telegram sharing button
    whatsapp sharing button
    linkedin sharing button
    twitter sharing button
    email sharing button
    email sharing button
    email sharing button
    sharethis sharing button