زمینه و هدف: مولتیپل اسکلروزس شایعترین بیماری تخریب کننده میلین میباشد. اساس اتوایمیون برای مکانیسم بیماریزایی آن به اثبات رسیده است. تستوسترون در عملکردهای سیستم ایمنی نقشهایی دارند. سطح سرمی آنها دارای تغییراتی در سایر گزارشها بوده است. هدف از این مطالعه بررسی این تغییرات در بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس میباشد.روش بررسی: در این مطالعه مقطعی 50 بیمار نیز از نظر سطح خونی تستوسترون مورد بررسی قرار گرفتند. به همین تعداد از افراد سالم هماهنگ از نظر سنی و جنسی بررسی شدند. برخی بیماری ها و داروها از مطالعه ما خارج گردیدند. رادیوایمونواسی روش مورد استفاده در تعیین سطوح هورمونی بود.نتیجه گیری: در بررسی سطح تستوسترون در مردان بطور معنی داری سطح آن در بیماران کمتر از افراد شاهد بود
(nmol/l 3.01±1.45 versus nmol/l 5.59±1.28, r value < 0.0001)
سطح تستوسترون در بیماران مونث تغییر معنی داری نداشت.با توجه به این تغییرات که در هورمون مذکور دیده شد، بیماری مولتیپل اسکلروزیس تستوسترون ارتباط منفی با این بیماری در مردان داراست. بررسی تکمیلی جهت تعیین ارتباط علیتی و تاثیرات دارویی در سیستم غددی روی بیماریزایی مولتیپل اسکلروزیس پیشنهاد می گردد.