بیماران صعب العلاج به دلیل ماهیت بیماری و غیرقابل درمان بودن آن دارای حقوقی می باشند که باید به طور مناسب از سوی تیم درمان اجرا شود. گاهی بیماران فرایند مرگی طولانی، دردناک، پرهزینه و تهاجمی را تجربه می کنند که رنج فراوانی به دنبال دارد. در واقع درمان درست یک “باید” اخلاقی و عدم انجام آن یک “نباید” “اخلاقی” است. در این مقاله سعی شده ملاحظات اخلاقی در ارتباط با بیمار و حقوق فرد بیمار و خانواده بررسی مروری شود که اهم آن عبارتست از: مراقبت با کیفیت در پایان زندگی – در میان گذاشتن اطلاعات، تصمیم گیری درمان – اجرای نیازها و انتظارات بیمار و کمک به تحکیم روابط – احترام به فرهنگ – وصیت پزشکی و اتانازی می باشد.

زمینه و هدف: انسان به دلیل رغبت ذاتی به حیات جاودانه، تمام تلاش خود را در جهت استمرار حیات به کار می گیرد. در روش کرایونیک، دانشمندان با انجماد بدن بیمار، وی را به خوابی عمیق فرو می برند، به این امید که پس از کشف طرق درمان قطعی وی در آینده، او را دوباره به زندگی بازگردانند. هدف این مطالعه بررسی چالش های اخلاقی در انجماد بیماران صعب العلاج می باشد. مواد و روش ها: در این مطالعه تحلیلی، منابع و مقالات منتشرشده مرتبط به صورت هدفمند جستجو و بازیابی شده و سپس ادله اخلاقی موافق و مخالف با انجماد بیماران صعب العلاج از منظر اصول گرایی مورد بحث و نقد قرار گرفت. یافته ها: از منظر اصل احترام به خودمختاری فردی، اجرای کرایونیک بنا بر میل و خواسته بیمار مشرف به مرگ، یک گزینش اخلاقی است. از سوی دیگر کرانیک باعث سودمندی اجتماعی از طریق حفظ عمر دانشمندان و سرمایه های اجتماعی می گردد. دسترسی همگانی به این روش درمانی به معنای تحقق عدالت خواهد بود. با این حال، وجود چالش های اخلاقی در سه حوزه فردی (عدم قطعیت بازگشت پذیری بیمار، ایجاد افتراق روانی برای وی در بازگشت احتمالی)؛ حوزه روابط خانوادگی (تحمیل هزینه های مالی به خانواده و ایجاد آشفتگی های حقوقی در روابط خانوادگی)؛ حوزه اجتماعی (از جمله از بین رفتن کارکرد مرگ و نیز افزایش خودکشی) باعث می گردد که اجرای کرایونیک از قوت و منطق لازم برخوردار نباشد. نتیجه گیری: اگرچه می توان انجماد بیماران صعب العلاج مشرف به مرگ، از منظر اصول گرایی امری اخلاقی دانست، ولی همچنان با چالش هایی مواجه است.

ولا شک أن أفضل نقطة انطلاق لمواجهة تیارات الأدعیاء المهدویة هی "إصلاح أسالیب التربیة الدینیة" فی النظام التعلیمی والوقایة قبل الوقوع. وإذا تم تعریف أسالیب تدریس المهدویة فی المدارس بشکل صحیح وعلی أساس معاییر مقبولة، فإن مجال قبول دعوة أصحاب الادعاءات الکاذبة سیکون أقل فی المستقبل ولن یکون لمثل هذه الدعاوی، الکثیر من المؤیدین. ومشکلة هذا البحث هی نقاش حول کیفیة تعلیم العقیدة المهدویة للأطفال. النهج العام لهذا البحث هو النوعی والاستکشافی. وقد تم جمع المعلومات بأسلوب وثائقی وتحلیل البیانات فی شکل تحلیل المحتوی. ولذلک، سیتم تحلیل محتوی التعالیم الموجهة إلی المهدویة فی النصوص التعلیمیة للمدارس الابتدائیة. وفی هذا الصدد، یتم أولاً فحص محتوی النصوص المذکورة باستخدام طریقة سیرل فی الفعل الکلامی، ومن ثم یتم تقییم مدی تأثیرها فی قبول أو رفض دعوة أدعیاء الکاذبة، وفی النهایة یتم تقدیم طرق بدیلة لتعلیم العقیدة المهدویة. ووفقاً للتحلیل الذی تم الحصول علیه، فإن کتب "هدیه های آسمان"(مواهب السماء) فی المدارس الابتدائیة تؤکد أکثر علی النموذج الذهنیة للمهدویة، وأفعال الکلام السائدة فیها مقنعة وعاطفیة. ویری باحث هذا المقال أن الانتقال من النموذج الذاتی للمهدویة، واستخدام الکتب التربویة الخاصة، بأفعال الکلام الواجبة والتقریریة، علی نطاق أوسع، یمکن أن یدرّب طلابا أقل تقبلا لتیارات أدعیاء المهدویة. بی تردید اگر روش تربیت در موضوع مهدویّت در مدارس به درستی و بر اساس معیارهای قابل دفاعی تعریف شود، زمینه برای پذیرش مدّعیان دروغین در دوران بزرگ سالی کم تر خواهد شد. مسئله ی این پژوهش بررسی کیفیّت آموزش باورداشت مهدویّت به کودکان است. رویکرد کلی کیفی و اکتشافی است. شیوه گردآوری اطلاعات اسنادی و تحلیل داده ها به صورت تحلیل محتوا انجام شده است. برای این منظور، تعالیم معطوف به مهدویّت در متون آموزشی مدارس ابتدایی برای ارزیابی میزان اثرگذاری بر مقاومت فراگیران در برابر مدّعیان دروغین تحلیلِ خواهند شد. در این راستا، ابتدا محتوای متون یادشده با استفاده از روش کنشِ گفتار سِرل بررسی شده و سپس میزان اثرگذاری آن ها بر پذیرش یا انکار مدّعیان دروغین ارزیابی و در پایان، روش های جایگزینی برای تعلیم مهدویّت معرفی خواهند شد. نتیجه تحلیل نشان می دهد که کتاب های هدیه های آسمان دبستان بیش تر بر مدل ذهن گرایانه مهدویت تاکید دارند و کنشِ گفتاری غالب حاکم بر آن ها، کنش های گفتاری ترغیبی و عاطفی ست. پژوهش گر این مقاله بر این باورست که گذر از مدل ذهن گرایانه مهدویت و استفاده بیش تر کتاب های آموزشی و تسهیل گران کلاس های درسی از کنش های گفتاری تعهدی و اعلامی می تواند دانش آموزانی تربیت کند که پذیرش کم تری نسبت به جریان های مدعی مهدویت داشته باشند. کلیدواژه:مهدویت، محتوای درسی ایران، تحلیل محتوا، کنش گفتاری

مقدمه: بر اساس اعلام سازمان بهداشت جهانی، مراقبت های تسکینی باید در اولویت برنامه های سلامت عمومی و مدیریت بیماری ها قرار گیرد. هدف از انجام پژوهش حاضر، مقایسه خدمات مراقبت تسکینی در کشورهای منتخب و ارایه پیشنهاد هایی برای ارایه این خدمات در ایران بود. روش بررسی: این مطالعه به روش کتابخانه ای و تطبیقی در سال 1400-1399 انجام شد. اطلاعات به روش بررسی متون و با استفاده از کلید واژه های «مراقبت تسکینی و صعب العلاج»، از پایگاه های اطلاعاتی انگلیسی زبان PubMed، Web of Scince، ISI (Institute for Scientific Information) و Scopus و پایگاه های فارسی SID (Scientific Information Database) و Magiran در کشورهای انگلستان، ایالات متحده آمریکا و ترکیه جمع آوری گردید. یافته ها: انگلستان و ایالات متحده آمریکا به عنوان کشورهای پیشرو در ارایه مراقبت تسکینی، خدمات جامع و گسترده ای را به بیماران صعب العلاج ارایه می دهند. ترکیه نیز در سال های اخیر پیشرفت زیادی در زمینه خدمات تسکینی داشته و جمعیت زیادی را تحت پوشش قرار داده است. در ایران بسیاری از خدمات مورد نیاز بیماران صعب العلاج هنوز به کارگیری نشده است یا مراکز ارایه این خدمات بسیار محدود می باشد. صاحب نظران در حیطه خدمات تسکینی اعتقاد دارند که در کشور ایران نسبت به انگلستان، ایالات متحده آمریکا و ترکیه، توجه کمتری به سازماندهی این گونه مراکز شده است. نتیجه گیری: با استفاده از تجارب کشورهای پیشرو و اقدامات کشورهای در حال پیشرفت در زمینه های ساختار سازمانی، تامین و حمایت مالی، نظارت بر ارایه خدمات، مراقبت توسط گروه های بین رشته ای، نیازسنجی مراقبت ها، آموزش و جذب نیروی انسانی، می توان چارچوبی برای ایران تهیه کرد.

جایگاه خانواده در سرپرستی و صیانت کودکان غیر قابل انکار است. گاهی بنیان خانواده به عللی رو به سستی می گراید و بنای آن در هم می ریزد و سبب می گردد خانواده کارآمدی خود را از دست بدهد. در این وضعیت، حضانت فرزندان یکی از مهم ترین مسایلی است که جلوه می نماید. در مواقعی، نگهدارنده از حق حضانت خود منع می شود. یکی از مهم ترین مواردی که بر حضانت اثر می گذارد، رخداد بیماری و مرض است. اکثر فقهای اسلامی بیماری های مزمن و صعب العلاج را موجب سقوط حضانت نمی دانند؛ البته این درصورتی است که بیمار بتواند وظایف مربوط به سرپرستی طفل را ازطریق نایب انجام دهد. به طور کلی، می توان گفت اگر با بیماری مسری سرپرست، صحت جسمانی طفل در معرض خطر قرار بگیرد، حق حضانت وی ساقط می شود؛ اما اگر وی بتواند از سرایت بیماری به طفل جلوگیری کند و ازطریق مباشر، امور و مصالح مربوط به نگهداری و تربیت او را انجام دهد (به تعبیر دیگر، بیشتر جنبه مشورتی و مدیریتی داشته باشد)، اصل، بقای حضانت اوست.

گسترش بیماری های صعب العلاج منجر به بروز تعارضات و ناراحتی های معنوی نوپدیدی گشته است. تعارض «عزت نفس» از تعارضات فراگیری است که در حین بیماری و درقالب گزاره ذیل هویدا می گردد: «اگر کرامت انسان، امری خدادای است چرا در شرایط سخت بیماری، میزان آن کاهش می یابد.» تحقیقات گسترده و مشاهدات بالینی نگارندگان، اذعان دارد این تعارض در غالب موارد، منجر به کاهش سلامت معنوی می گردد. روش پژوهش، کیفی و از نوع توصیفی-اکتشافی-تحلیلی بوده و اطلاعات از طریق کتابخانه ای گردآوری شده است. یافته های تحقیق گویای آن است که غالباً اشکال اساسی به نحوه شکل گیری باور افراد پیرامون مفهوم «عزت نفس» وارد است بنابراین، اصلاح و شکل گیری صحیح باورهای انسان نقش ویژه ای در رفع و عدم وقوع تعارضات ایفا می کند.

حقیقت گویی در حرفه ی پزشکی عبارت است از ارایه اطلاعات لازم به بیمار برای ایجاد توانایی جهت اخذ تصمیم های آگاهانه راجع به مراقبت های پزشکی و سایر جنبه های زندگی و آگاه ساختن وی از وضعیتی که در آن به سر می برد.در این مطالعه، برای بررسی نظر پزشکان ایرانی راجع به مساله بیان حقایق به بیمار، پرسشنامه ای، که حاوی سوالات مربوط به بررسی نگرش پزشکان راجع به این موضوع بود، به پزشکان عمومی و متخصصی که در همایش سالانه پزشکان عمومی و نیز در همایش های سالانه گروه های مختلف تخصصی شرکت کرده بودند داده شد و پس از پرکردن، پرسشنامه ها از آن ها دریافت شد.درکل، از 400 پزشک در مورد این مساله پرسش شد، 35 درصد پاسخ دهندگان معتقد بودند که بیماران حق دارند که راجع به بیماری خود بدانند و از آن اطلاع داشته باشند. در مقابل، 6 درصد هیچ حقی در این زمینه برای بیماران قایل نبودند و 59 درصد حق بیمار را منوط به احراز شرایط خاص و در موارد خاص می دانستند. در این مطالعه، پایداری احساسی و میزان پذیرش واقعیت از سوی بیمار و سطح فرهنگی او از مهم ترین عوامل موثر بر تصمیم گیری پزشک ذکر شده است. در مورد میزان اطلاعاتی که پزشک باید به بیمار خود ارایه کند نیز بیش تر پزشکان (44 درصد) عقیده داشتند که پزشک بر حسب برداشت شخصی خود باید راجع به میزان ارایه اطلاعات تصمیم گیری کند، بیش تر (65 درصد) پاسخ دهندگان عقیده داشتند که پزشکان مجازند که بدون اطلاع بیمار، راجع به بیماری او با خانواده اش صحبت کنند، 78 درصد نیز عقیده داشتند که دادن اطلاعات در اغلب موارد باعث تسهیل روند تشخیص و درمان می شود، 70 درصد از آن ها بیان کرده بودند که دادن اطلاعات می تواند در آینده از احتمال شکایت بکاهد.براساس این مطالعه، بیش تر پزشکان در مورد مساله بیان حقایق مربوط به بیماری صعب العلاج، تمایل به گفتن حقایق به بیماران خود دارند، ولی در بیش تر موارد، تصمیم گیری راجع به این مساله را منوط به شرایطی می دانند که عمدتا بر مبنای نظر پزشک معالج تعیین می گردد.

مسیله تحقیق: گسترش بیماری خصوصا بیماری های صعب العلاج منجر به بروز تعارضات معنوی نوپدیدی درمیان بیماران و خانواده ها گشته است. دراین بین، مساله «عدالت» در ایجاد این تعارضات نقش به سزایی دارد. بررسی این مقوله در قالب سوالاتی ازقبیل « چرا من؟ چرا خدا با من؟ چرا اکنون؟ چرا کودک من؟ » در حوزه سلامت معنوی نمود گسترده ای دارد. روش بررسی مقاله کیفی و از نوع توصیفی-اکتشافی-تحلیلی است که پس از ارتباط گیری با بیماران و استخراج باورهای آنها در زمینه «عدالت»، پاسخ هایی به روش تحلیلی فلسفی ارایه شده است. یافته ها: مهم ترین پاسخ، عبارت است از اینکه طبق نظام اسباب و مسببات، هر معلولی تنها از طریق علت خود موجود می شود و هیچ معلولی از این قاعده مستثنا نیست پس سیر حادث شدن بیماری نیز مشمول آن خواهدبود. تجارب بالینی گسترده نگارندگان در ارتباط با بیماران صعب العلاج گویای اقناع جامع و در نتیجه گذار از ناراحتی معنوی و تحقق راستین سلامت معنوی گروه هدف است.