برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

عنوان: 

بررسي رابطه بين پسرفت خاك با جابجايي زماني و مكاني دام در مرتع

نوع ارائه: مقاله
نویسنده: لطف اله زاده دادور,قدوسي جمال,خلخالي سيدعلي
 
 
 
عنوان همایش: همايش ملي فرسايش و رسوب
نوع همایش:  انجمن هاي علمي
حامی:  انجمن آبخیزداری ایران
زمان:  1384دوره 3
 
 
چکیده: 

در مناطق نيمه خشك ايران اغلب مراتع تحت چراي مفرط به وسيله دامها بوده و مي باشد. به طوري كه در اين مناطق جابجائي دامها در مراتع به ميزان در دسترس بودن علوفه و آب همراه با برخي از سنت هاي محلي بستگي دارد. از طرف ديگر، در اثر رشد فزاينده جمعيت و افزايش نياز به غذا، بسياري از مراتع واقع در محدوده روستاها به اراضي كشاورزي تبديل شده اند كه خود در روند و الگوي چراي دامها اثر گذاشته و به همين دليل موجب شده است تا مراتع واقع در مناطق پر شيب كوهستاني نيز در معرض چرا قرار گرفته و به شدت تخريب شوند. از اين رو، به منظور دستيابي به رابطه بين وضعيت مراتع، ويژگيهاي خاك و حركت و جابجايي دامها در مراتع، تحقيق حاضر در آبخيز نمرود واقع در شهرستان فيروزكوه (در شمال شرقي تهران) اجرا شده است. به نحوي كه براي مشخص كردن ويژگيهاي خاك از روش ژئوپدولوژي بر اساس داده هاي حاصل از تفسير عكسهاي هوايي، تصاوير ماهواره اي لندست - TM و نقشه هاي توپوگرافي همراه با تشريح پروفيل هاي خاك در 40 نقطه و تجزيه نمونه هاي خاك در آزماشگاه خاكشناسي، استفاده شده است. براي تعيين وضعيت پوشش گياهي و وضعيت مراتع و پسرفت خاك نيز به ترتيب از شاخص پوشش گياهي NDVI، روش چهار عامل و نقشه پسرفت و تخريب خاك GLADOS بهره گيري گرديده است. نتايج حاصل از اين تحقيق نشانگر اين است كه هرچند وضعيت مرتع در مناطق كوهستاني و تپه هاي كوهپايه اي در حد متوسط تا خوب است. اما در برخي نقاط به ويژه در تپه هاي متشكل از پيدمنت ها وضعيت مراتع به شدت ضعيف (فقير) مي باشد. در بررسي رابطه بين واحدهاي ژئومرفولوژي با خصوصيات پوشش گياهي و مراتع مشخص شده است. كه در واحدهاي كوه و تپه به رغم دور بودن آنها از محل استقرار روستاها، تخريب پوشش گياهي و در نتيجه سير نزولي وضعيت مراتع از خوب به ضعيف به شدت تخت تاثير اقدامات عامل انساني به ويژه در رابطه با جابجايي زماني و مكاني گله دام ها است. به طوري كه در اين مناطق، جوامع گياهي به طور كلي دچار دگرگوني شده و در اثر جايگزين شدن گونه هاي گياهي مهاجم، خاك نيز تخريب و پسرفت نموده است. نتايج حاصل از مشاهدات ميداني نيز مبين اين بوده كه اثر اقدامات عامل انساني در قالب اجراي برنامه چراي مفرط در مراتع و جمع آوري مواد سوختي از سطح مراتع (از طريق بوته كني و قطع اشجار) به صورت معني داري در تغيير شرايط و وضعيت فعلي مراتع تاثيرگذار بوده است. بر اساس يافته هاي حاصل از اين تحقيق، مي توان نتيجه گيري نمود كه به دليل وجود رابطه قوي بين وضعيت مراتع، واحدهاي اراضي، ويژگيهاي خاك و تغييرات آن، با جابجايي زماني و مكاني دامها در مراتع، ضرورت دارد به موضوع ورود و خروج دام ها به مراتع از نظر زماني و مكاني توجه ويژه شود. زيرا اجراي اين برنامه مي تواند موجب بهبود و توسعه شرايط و وضعيت مراتع از يكسو و مهار و جلوگيري از پسرفت خاك در مراتع در اثر رخداد فرسايش از سوي ديگر، شود.

 
کلید واژه: پسرفت خاك، جابجايي و حركت دام ها، چراي مفرط، وضعيت مرتع، شاخص پوشش گياهي، فرسايش خاك
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 
 
بازدید یکساله 129   pdf-file
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی