برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

عنوان: 

بررسی سیاست دینی سلجوقیان و تجلی آن در «عتبه الکتبه»

نوع ارائه: مقاله
نویسنده: رحيمي حيدر*
 
 *دانشگاه آزاد، واحد تهران مرکزي، ايران
 
عنوان همایش: همايش بين المللي شرق شناسي، فردوسي و فرهنگ و ادب پارسي
نوع همایش:  سازمان ها و مراکز دولتي و عمومي
حامی:  دانشگاه دولتي ايروان ارمنستان با موسسه سفيران فرهنگي مبين
زمان:  1395دوره 1
 
چکیده: 

سلجوقيان که از نژاد ايراني نبودند و از اين نظر، توجيهي براي فرمانروايي بر ايرانيان نداشتند، لاجرم به سياست مذهبي متوسل مي شدند و به نام اسلام و خليفه حکومت مي کردند. نقش دبيران و نويسندگان اين دوره در توجيه و تحکيم اين سياست ديني قابل توجه است. در متون منثور اين عصر به خصوص نامه هاي ديواني و اخواني اين دوران که بخش عمده اي از آن در کتاب «عتبه الکتبه» نوشته «منتجب الدين بديع»آمده است (و مورد تحقيق دراين مقاله است) به عناصري ديني همچون استخاره و طلب خير از خداوند در همه امور، توجه به عدالت و دادگستري، جلب دعاي نيک رعايا، شکر نعمت، تاييد و نصرت خداوندي، احترام به علما و سادات و اهل دين و بالاخره توجه به قيامت و کسب رضاي ايزدي ديده مي شود. بر طبق شواهدي که از کتاب «عتبه الکتبه» که حاوي 39 نامه و فرمان حکومتي و 64 نامه موسوم به اخوانيات است، استخراج شده، نويسنده «منتجب الدين بديع» که از دبيران سرشناس عهد سلطان سنجر است مي کوشد تا از عناصر ديني حداکثر بهره را برده و فرمان هاي حکومتي را آب و رنگ ديني و الهي دهد. حاصل اين بررسي مشخص مي کند که سلجوقيان مانند همه ديگر حاکمان ديني که در تاريخ به نام خليفه و به اسم اسلام بر مردم ايران حکومت کرده اند، از عناصر ديني در ايجاد مشروعيت سياسي خود کمال بهره را برده و به خصوص در مکاتبات اداري، عزل و نصب ها و اغلب شئون سياسي حکومت، با استناد به آيات و احاديث و ديگر مولفه هاي ديني، روشي اقناعي را در فرمانروايي بر رعايا در پيش گرفته اند.

 
کلید واژه: عناصر ديني، سياست ديني، سلجوقيان، عتبه الکتبه
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 
ارتباط خیلی زیاد ارتباط زیاد مرتبط ارتباط کمتر
 
 
بازدید یکساله 145   pdf-file
 
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی