نسخه جدید سایت SID.ir

مشخصات مقاله

عنوان: 

تعامل روانپزشکی جنایی با حقوق کیفری

نوع ارائه: سخنراني
نویسنده: كوشا جعفر*
 
 *دانشکده حقوق، دانشگاه شهيد بهشتي
 
عنوان همایش: همايش سالانه انجمن علمي روانپزشكان ايران
نوع همایش:  انجمن هاي علمي
حامی:  انجمن علمی روانپزشکان ایران
زمان:  1390دوره 28
 
چکیده: 

جرم (بزه) واقعيتي انساني و ضد ارزش اجتماعي است. مرتکب در رفتار بزهکارانه، انسان است و اين رفتار، ضد ارزش به شمار مي رود. بر پايه نوع باورهاي جامعه، (الهي و لائيک) ارزشها متفاوت هستند. بنابراين دو ويژگي مهم و اساسي در يک رفتار بزهکارانه، نقش دارند: «انسان» و «ارزش». اما آنچه در اين نوشتار به آن پرداخته مي شود، ويژگي نخست است. پرسشي که در اين جا مورد بحث قرار مي گيرد، عبارت از: انسان مرتکب جرم (بزهکار) چه ويژگيهايي دارد؟ افزون بر آن، چگونه مي توان انسان را در برابر رفتار بزهکارانه مسوول دانست و سپس در صورت احراز يا انتساب مسووليت، او را کيفر داد؟ اگر بخواهيم از نظر روانپزشکي شخصيت انسان را تجزيه و تحليل کنيم، چالش اصلي فراروي ما اين است که آيا مفهوم انسان و ويژگيهاي انسان در دانش روانپزشکي با مفهوم و ويژگي هاي وي در حقوق کيفري يکسان است يا اينکه تعبيرها، تفسيرها و استنباط از مفهوم انسان و ويژگيهاي وي در اين دو ديدگاه، از نظر متخصصان متفاوت است؟ براي نمونه، آيا مفهوم مسووليت انسان در زمينه حقوق کيفري با مفهوم مسووليت وي در حوزه روانپزشکي متفاوت است؟ آيا بسياري از اختلال هاي شخصيتي و بيماريهاي رواني که در قلمرو روانپزشکي مورد بحث قرار مي گيرند، مي توانند از موارد و عوامل بازدارنده مسووليت کيفري در قلمرو حقوق کيفري باشند؟ آيا وجود بيماري و علائم رواني در محکومين که در قلمرو روانپزشکي به آنها پرداخته مي شود، مي تواند فرد را از تحمل کيفر در حوزه حقوق کيفري بازدارد؟ آيا وجود علائم رواني در شخص در زمان ارتکاب بزه مي تواند عنصر رواني در جرم را که در حوزه حقوق کيفري مورد بحث قرار مي گيرد زائل و ساقط نمايد؟ بنابراين با توجه به پيچيدگي انسان و ناشناخته بودن بسياري از ابعاد انساني و با عنايت به تلاش دانش روانپزشکي در شناسايي بيماريهاي رواني و درمان آنها، آيا مي توان از اين رهيافت ها و تلاشها در حقوق کيفري بهره گرفت؟ به بيان ديگر، کاربرد اصولي موازين روانپزشکي در حقوق کيفري تا چه ميزان است؟ پزهکار از نظر روانپزشکي به چه کسي گفته مي شود؟ مسووليت کيفري در قلمرو روانپزشکي چگونه تعريف مي شود و مرزهاي آن کجاست؟ از نظر روانپزشکي چه کسي قابل کيفر است؟ اين نوشتار کوشش دارد ابعاد مسائل ياد شده را مورد بررسي قرار دهد. همچنين، آيا تعاملي ميان اين دو حوزه (قلمرو) علوم جنايي (حقوق کيفري و روانپزشکي جنايي) وجود دارد؟ اگر تعاملي ديده شود، اين تعامل تا چه اندازه در قوانين و مقررات کيفري مورد ارزيابي و بحث قرار گرفته است؟

 
کلید واژه: حقوق کيفري، حقوق بيماران روانپزشکي، روانپزشکي جنايي
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 
ارتباط خیلی زیاد ارتباط زیاد مرتبط ارتباط کمتر
 
 
بازدید یکساله 370  
 
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی