برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

عنوان: 

عزت نفس، احساس امنیت و احساس تعلق در نوجوانان دارای مادران شاغل و خانه دار

نوع ارائه: مقاله
نویسنده: افشاري منصوره,نظرزاده فريده*
 
 *دانشگاه فردوسي مشهد
 
عنوان همایش: کنگره سراسري روان شناسي کودک و نوجوان
نوع همایش:  انجمن هاي علمي
حامی:  انجمن روانشناسی بالینی کودک و نوجوان ایران، دانشگاه شهید بهشتی
زمان:  1392دوره 1
 
چکیده: 

مقدمه: اشتغال زنان به عنوان يک پديده اجتماعي پيامدهاي متعددي در زمينه هاي خانوادگي، اقتصادي،اجتماعي و فرهنگي دارد. در اين ميان از يکسو نقش آموزشي و تربيتي مادران در خانه و از سوي ديگر تغيير و تحولات سريع جامعه، پيشرفت هاي تکنولوژي و نياز به پرورش فرزنداني متفکر که قادر به رويارويي با دنياي غيرقابل پيش بيني باشند، اهميت اشتغال زنان را در مسايل مربوط به پرورش و تربيت فرزندان دوچندان مي سازد (بوشارلا، ترجمه، شجاع رضوي 1371؛ ايسيکوگوون، 2007؛ باربرودلفابرو، 2000؛ تاليب، محمدومامات، 2011). عزت نفس از جمله فاکتورهاي مهم بهداشت رواني در افراد جامعه محسوب مي شود که کمبود آن در زندگي فردي و اجتماعي اثراتي منفي را در روابط اجتماعي، خانوادگي، اشتغال و طول عمر افراد ايفا مي کند و از آنجايي که شکل گيري شخصيت افراد در دوران کودکي و نوجواني پايه گذاري مي شود توجه به اين موضوع در نوجوانان از اهميت برخوردار است (ماسن، ترجمه پاسايي، 1372). يکي ديگر از مهم ترين نيازهاي انسان که در بسياري از نظريه ها و پژوهش هاي روانشناسي، جامعه شناسي، علوم سياسي و مديريت به آن اشاره شده است، نياز به امنيت و تعلق است. به عنوان مثال اريک فروم (1941) سائق امنيت جويي را يک سائق جهاني معرفي کرده است و مي گويد: ناامني رابطه تنگاتنگي با زندگي انسان و حتي موجوديت او دارد. اهميت مادر براي کودک تنها در رفع نيازهاي او خلاصه نمي شود، بلکه همه احساس امنيت کودک وابسته به وجود مادر است (عطارد، 1385). با توجه به افزايش سريع اشتغال دختران و مادران در جامعه ما، بررسي و مطالعه اثرات و ارتباط آن بر شخصيت فرزندان نيازمند توجه بيشتري است. پس از شناسايي و دريافت چنين ارتباطي مي توان در ارتباط و مشاوره والدين نوجوانان، با اطمينان بيشتري گام برداشت. لذا پژوهش حاضردر پي آن است که به مقايسه اين سه مولفه (احساس امنيت، عزت نفس، احساس تعلق) در فرزندان دختر دبيرستاني داراي مادر شاغل با غير شاغل بپردازد.
روش پژوهش: پژوهش حاضر، توصيفي و از نوع طرح علي مقايسه اي است. جامعه آماري در اين پژوهش، کليه دانش آموزان دختر دبيرستاني شهر مشهد در سال تحصيلي 92ـ91 مي باشند. نمونه آماري، تعداد 140 نفر از دانش آموزان دختر دبيرستاني شهر مشهد مي باشند که به روش نمونه گيري خوشه اي چند مرحله اي انتخاب شدند. داده ها با استفاده از پرسشنامه سنجش مسووليت پذيري، احساس امنيت، عزت نفس و احساس تعلق دانش آموزان به دست آمده است (اين پرسشنامه 5 مولفه دارد که شامل سنجش ميزان مسووليت پذيري و نيز عوامل تاثيرگذار (احساس امنيت، عزت نفس، احساس تعلق) بر آن است که توسط کردلو (1389) ساخته شده است (در اين تحقيق فقط سه مولفه احساس امنيت، عزت نفس واحساس تعلق در نوجوانان مورد ارزيابي قرار گرفته است).
نتايج: نتايج تحليل واريانس چند متغيره نشان داد که گروه ها حداقل در يکي از متغيرها از هم متفاوتند. (0.98=پيلايي،
p<0.05، F(5,134)=2.06) نتايج نشان داد که بين دانش آموزان دو گروه در مولفه هاي، احساس امنيت (p<0.05) و احساس تعلق (p<0.05) تفاوت معناداري وجود دارد و فرزندان مادران شاغل احساس امنيت و تعلق بيشتري دارند، ولي بين ميزان عزت نفس (p<0.05) فرزندان مادران شاغل در مقايسه با فرزندان مادران خانه دار تفاوت معناداري مشاهده نشد.بحث و نتيجه گيري: نتايج نشان داد که در زمينه احساس امنيت فرزندان مادران شاغل احساس امنيت بيشتري دارند. اين موضوع مويد آن دسته از پژوهش هايي است که بر کيفيت رابطه مادر و کودک حمايت مي نمايند (بيابانگرد، 1376). در زمينه عزت نفس نيز بين فرزندان دو گروه زنان شاغل و خانه دار تفاوت معناداري وجود نداشت که اين يافته با نتايج پژوهش هافمن (1989) و موسوي (1389) همسو است. و نهايتا تحليل نتايج در زمينه تفاوت بين دو گروه در متغير احساس تعلق، نشان داد فرزندان مادران شاغل از احساس تعلق بيشتري نسبت به فرزندان مادران خانه دار برخوردار بودند، که اين نتيجه با نتايج پژوهش گلد و اندرسون (1979) ناهمسو است. در تبيين اين يافته مي توان عنوان کرد که، شاغل بودن مادر علاوه بر تاثيرات مثبتي که بر سلامت روان مادران شاغل دارد و همچنين کمک مالي به اقتصاد خانواده در نتيجه کاهش فشارهاي اقتصادي، مشکل معناداري در زمينه اکثر شاخص هاي مورد نظر پژوهش حاضر ايجاد نمي نمايد. به اعتقاد هاتسون و آرونسون (2005) مدت زماني که کودک با مادر سپري مي کند، عامل تعيين کننده براي ايجاد روابط قوي مادر و کودک نيست، بلکه آنچه در اين زمينه با اهميت است کيفيت اين تعامل مي باشد.

 
کلید واژه: عزت نفس، احساس امنيت و احساس تعلق
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 
ارتباط خیلی زیاد ارتباط زیاد مرتبط ارتباط کمتر
 
 
بازدید یکساله 930  
 
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی