برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات

عنوان:

بررسی اثر عصاره هیدروالکلی میوه گیاه خارخاسک بر قند خون در موش صحرایی نر بالغ دیابتی شده توسط استرپتوزوسین



گروه تخصصی:  پزشکی

سازمان مجری:  پژوهشکده گیاهان دارویی 

گروه پژوهشی: پژوهنشی فارماکولوژی و طب کاربردی

پژوهشگران: 
تاریخ خاتمه:  آذر 1386

کارفرما: معاونت پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی

خروجی طرح: 

ـ ارائه گزارش نهایی به کارفرما
ـ چاپ مقاله در فصلنامه گیاهان دارویی


 
تلفن: 4702499-4702505-4702611-0261-66950447-021

نشانی سازمان مجری: تهران، خیابان انقلاب، خیابان قدس، بزرگمهر غربی، پلاک 97، ساختمان اصلی: کیلومتر 55 اتوبان تهران قزوین
 

چکیده:

مقدمه: گیاه خارخاسک بومی ایران بوده و در طب سنتی ایران خواص درمانی متفاوتی چون دفع سنگ کلیه و مثانه، رفع التهاب مجاری ادرار و تنظیم فشارخون دارد. گزارشات ضد و نقیض از اثرات ضد دیابتی و میزان مصرف عصاره میوه این گیاه در حیوان آزمایشگاهی منتشر شده است.
هدف: در این پژوهش، هدف ارزیابی اثرات مقادیر متفاوت از عصاره میوه گیاه خارخاسک بر قندخون در موش صحرایی دیابتی در مقایسه با داروی گلی بن کلامید در کوتاه مدت و بلند مدت می باشد.
روش بررسی: تعداد 60 سر موش صحرایی نر بالغ نژاد ویستار به وزن
250-200mg انتخاب، در شرایط یکسان نگهداری و به وسیله تزریق استرپتوزوسین با دوز 50mg/kg داخل صفاقی دیابتی شدند. بعد از دو هفته موش های با قندخون ناشتا بالای 200mg/kg انتخاب و در 10 گروه 6 عددی تقسیم شدند. به 8 گروه موشها عصاره هیدروالکلی گیاه خارخاسک در دوزهای 15mg/kg، 30، 60، 150، 250، 500، 750، 1000 در بررسی فاز حاد و در دوزهای 500، 750، 1000 در بررسی فاز مزمن به روش داخل صفاقی تزریق گردید. به یک گروه داروی گلی بن کلامید به مقدار 10mg/kg (محلول در DMSO 10% 3ml) و به یک گروه (شاهد) DMSO 10% به روش داخل صفاقی تزریق گردید. جهت آزمایشات بیوشیمیایی نمونه خون از ورید دمی موش های ناشتا و 2 ساعت پس از تغذیه جمع آوری و قند خون با استفاده از دستگاه گلوکومتر اندازه گیری شد.
یافته ها: نتایج آنالیز آماری نشان داد عصاره هیدروالکلی میوه گیاه خارخاسک سبب کاهش وابسته به دوز قندخون در موش های دیابتی در مقایسه با داروی معیار (گلی بن کلامید
10mg/kg) و گروه شاهد(DMSO 10%)  می گردد؛ به شکلی که دوزهای 15mg/kg، 30، 60، 150، 250،500  تاثیر معنی داری بر قندخون نداشتند، در حالیکه دوزهای 750 و 1000 سبب کاهش پیشرونده قندخون 2 ساعته و ناشتا شدند (P=0.000).
نتیجه: عصاره هیدروالکلی میوه گیاه خارخاسک باعث کاهش وابسته به دوز قندخون در موش های دیابتی شد. انجام مطالعات بیشتر و طولانی تر و بررسی اثرات جانبی گیاه در میان جمعیت هدف پیشنهاد می شود.



کلیدواژگان: دیابت، کاهنده قند خون، خارخاسک، گیاهان دارویی

 
 
Title:

Investigation of the hypoglycemic effect of Tribulus terrestris fruit extract on diabetic rats



Abstract:

Background: Tribulus terrestris L. is a traditional herbal medicine used for treatment of hypertension, urinary tract inflammation, kidney and bladder stones. A few controversial experimental studies have been published regarding anti diabetic effects of its fruit extract.
Objectives: The present study was conducted to evaluate the effects of different doses of Tribulus terrestris (T.T.) fruit extract on rat blood glucose levels at acute and chronic phases compared with glibenclamide as the standard hypoglycemic drug.
Methods: 60 wistar male rats with 200-250gr weight were selected and caged in the same environmental condition. Diabetes was induced by 50mg/kg streptozotocin intraperitoneal (ip) injection. After 15 days the rats with fasting blood sugar (FBS) levels above 200mg/dl were selected and divided into 10 groups of 6 rats each. The T.T. fruit extract in doses of 15, 30, 60, 150, 250, 500, 750, 1000 mg/kg for acute phase and 500, 750, 1000 mg/kg for chronic phase (continuing of acute phase) were selected for ip injected in 8 groups.  Glibenclamide (dissolved in 10% DMSO) 10 mg/kg was injected ip. The 10% DMSO solution was injected ip to control group. FBS and 2 hour post prandial blood sugar (2hrPPBS) levels were determined (by use of glucometer) every 20 days during 2 months of the study. Fasting blood insulin were determined at the end of the study.
Results: The results of this study indicate that the T.T. fruit extract at the doses of 750 and 1000mg/kg reduced FBS and 2hrPPBS levels significantly (p=0.000) compared to the glibenclamide and control groups.
Conclusion: T.T. fruit extract at the doses of 750 and 1000mg/kg has antihyperglycemic effects in diabetic rats.



Keyword(s): diabetes, hypoglycemic, Tribulus terrestris, Medicinal plants