برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات

عنوان:

بررسی موانع توسعه حقوق شهروندی از نظر ساکنین کلانشهر ایران



گروه تخصصی:  علوم انسانی

سازمان مجری:  پژوهشگاه علوم انسانی و اجتماعی 

گروه پژوهشی: پژوهشی برنامه ریزی شهری و منطقه ای

پژوهشگران: 
موسوی سیدیعقوب (مسئول طرح)

تاریخ خاتمه:  1382

کارفرما: معاونت پژوهش و فناوری جهاددانشگاهی

خروجی طرح: 

ـ تدوین گزارش نهایی و ارائه به کارفرما


نوع: کاربردی

 
تلفن: 2-664975615? 5-66951593-021

نشانی سازمان مجری: تهران، خیابان انقلاب، خیابان دانشگاه، خیابان شهید وحید نظری، پلاک 89
 

چکیده:

رشد کلانشهرها در دوران معاصر، افزایش دامنه معضلات اجتماعی و زیستی در نواحی شهرهای بزرگ موضوع توسعه حقوق شهروندی را به مساله مهمی در مطالعات شهری تبدیل نموده است. بویژه در چند دهه اخیر موضوع سازمان دهی امور اجتماعی شهری، نعمیق حقوق اجتماعی افراد شهرنشین توجه بسیاری از دیدگاههای علمی و طراحان علمی را در مطالعات شهری به خود جلب کرده است. طرح و بررسی معضلات شهری از نوع حقوق شهروندی ساکنین شهری از چشم انداز جامعه شناختی آن در ایران و بررسی ریشه ها و دلایل موثر در آن می تواند بیانگر پاسخ دهی به تحولات زیست محیطی جدیدی باشد که رسیدن به مدیریت شهری سالم و عاری از تعارضات و نابرابریهای حقوقی و اجتماعی در شهرها را در انقلاب اسلامی و ارزشهای هماهنگ با آن را دنبال می کند. برقراری نظام متعادل شهری و تلاش به منظور کاهش مشکلات ناشی از گسترش و توسعه عارضات شهری متضمن رسیدگی علمی و تحقیق سیستم حقوق مدنی ساکنین شهری و کارکردهای اجتماعی آن است. شهرهای کنونی به دلیل ورود به مرحله نوینی از شکل بندی اجتماعی و سازمان روابط جمعی دستخوش تغییرات اساسی گشته اند. به همین علت تلاش به منظور پی ریزی نگرش های نوین در برنامه ریزی شهری از جمله در حوزه تامین حقوق شهروندان ساکن شهرها در اولویت تحقیقات شهری قرار دارد. می توان گفت موضوع و محتوی حقوق شهروندی برای نخستین بار توسط فلاسفه و متفکرین یونانی مورد استفاده قرار گرفته است. پس از قرنها مفهوم حقوق شهروندی مجددا در ادبیات فلسفی و اجتماعی نویسندگان در دوران پس از رنسانس مطرح گردید. آنان بیشتر علاقمند بوده اند که موضوع حقوق شهروندی را از منظر حق طبیعی بشری مورد تفحص قرار دهند. به دنبال بحران در راهبردهای سیاسی و اجتماعی در نظام های لیبرال در قرن گذشته کشورهای اروپایی، موضوع فوق بار دیگر با رویکرد سیاسی و اجتماعی نوین مورد توجه قرار گرفت. مارشال، ترنر، جاکوبسکی، هیلی و فلانگهمان هر یک با حفظ دیدگاه خود در جامعه شناسی و جغرافیای ایجاد نظری مساله و ضرورت توسعه کاربردی آن را مورد توجه قرار دادند. مکاتب عمده جامعه شناسی شهری مانند مکتب ساختارگرایی نیز به توسعه نظری و کاربردی موضوع علاقمند شدند. با این وجود به نظر می رسد تلقی و تعریف نظری از این موضوع درهمه جا یکسان نباشد. در نزد عده ای از عالمان شهری حقوق و خدمات شهروندی در اساس مفهومی است تابع، که انتظارات از آن بدنبال دگرگونی های بنیادی در مناسبات اقتصادی، اجتماعی و نیز سیاسی تحقق عینی می یابد (مارکسیسم جدید: هاروی و کاسنل). در حالیکه منتقدین اصلاح گرا (مارشال و ترنر و جانوسکی) حقوق شهروندی را بخشی از حقوق نوین اجتماعی تلقی در صدد بررسی موانع سیاسی و اجتماعی بوده اند. با توجه به گسترش شبکه شهری و افزایش سطح انتظارات و مطالبات شهروندان عده ای از محققان در بررسیهای شهری توسعه و تحقق شهروندی را منوط به افزایش سطح فرهنگ شهری می دانند (فیچر). مطالعه فوق مروری است بر سابقه نظری موضوع در چارچوب دیدگاههایی که گسترش آن را دنبال کرده اند. بعلاوه شناخت فرایند حقوق شهروندی در ایران و ظرفیت ها و موانع آن نیز موضوعی است که می تواند ما را در رسیدن به نتایج مورد نظر در خصوص حقوق شهروندی در شهرهای کشورمان یاری نماید. بررسی حاضر در نوع خود در نظر دارد تا به کمک تحلیل مفهومی و نظری ابعاد مختلف حقوق شهروندی را مورد شناخت بیشتر قرار دهد. حاصل مطالعه تهیه ادبیات نظری تحقیق تجربی است که قرار است در سطح کلانشهر تهران به اجرا گذارده شود.



کلیدواژگان:

 
 
Title:



Abstract:

The growth of Metropolises in contemporary periods and the increasing of social and environmental difficulties in these have been led to produce citizenship's rights as an important problem in city studies Particulary, in recent decades the organizing of urban social issues and intensiving of residents citizenship's rights brought the attentions of many scientifics and pragmatic perspectives in case of urban studies.
Form the sociological understanding, the citizenship's right and its investigation in Iran and the study of its roots and reasons can be enough respond to one of the new environmental which aims to build a safe urban management and it does need to generate a city without any contradiction and social inequality according to great goals in Islamic Revolution and its values. Creation of strong urban system and the efforting to reduce urban problems which are results urban diseases are requested more scientific works due to civic rights of residents and social functioning.
Cities in present times are chifted as consequences attending into periods of social formations. Bases on these changes it seems that new perspectives in urban planning system are risen and more efforts including of citizenship's rights realization seems became original preference in urban research.
It says that the subject and content of citizenship's rights have firstly been used by philosophy and thinkers. Few centuries after reancinse this concept has again been used in philosophy and social litereture. They have been interested to study the subject of citizenship's rights from the human natural right pointoveiw. Following the social and political crisises of liberalism in uropeian counteries in the last centery. This issue again became the center of new socio-political perspectives. So many of writers such as Marshal, Turner, Flangaham by the concern of their main ideas in sociology and geography have concentrated the theoretical dimenlion and its necessary application. However, a sociological school such as structiolalism has been interested to its theoretical and practical development. However, it seems that the understanding and defining of this concept can not be the same in everyplace. For some urban scientists citizen's laws and rights basically are a subordinating concept that aspirations related to those can be realized after radical changes through economic and social or political relationships (new marxsism, Harvey and Castels). However reformist eriticts (Marshall, Turner and Jonosky) view citizenship's rights as a part of new social rights and attempt to verify its social and political obstacles. According to urban network expansion and the inceas of aspirations and willing citizens many of researchers, the realization of citizenship's rights is conditioned to level of the urban culture (Fisher). Finally, this study is organized as a primarily literature review by suing some theoretical which continued its development. Moreover the understanding of citizenship's rights in Iran and its potential and limitations in this work are the main subject which help us to reach the aims that are related citizenship's rights in cities in our country. The main aim is preparing some theoretical materials as the suitable base for the survey which will be conducted in Tehran Metropolic.



Keyword(s):