برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات

عنوان:

بررسی القای جوانه زنی و رفع خفتگی بذر و نشا زیره سیاه ایرانی (Bunium persicum) به منظور اهلی کردن آن



گروه تخصصی:  علوم پایه

سازمان مجری:  واحد تهران 

گروه پژوهشی: علوم پایه

پژوهشگران: 
شریفی مظفر (مسئول طرح)
پوراسماعیل معصومه (همکار طرح)

تاریخ خاتمه:  شهریور 1382

کارفرما: داخلی، زیست شناسی- فیزیولوژی گیاهی

خروجی طرح: 

تدوین گزارش نهایی.

گزارش پایانی مرحله مطالعاتی قابل بهره برداری است.


نوع: بنیادی

 
تلفن: 66495417-021

نشانی سازمان مجری: تهران، خیابان انقلاب، خیابان 16آذر، سازمان مرکزی دانشگاه تهران، طبقه پنجم، صندوق پستی: 186-13145
 

چکیده:

زیره سیاه گیاهی دارویی از خانواده چتریان است که دارای بذرهای خفته بوده و به این دلیل در ایران کشت نمی شود. برخی عوامل فیزیکی و شیمیایی می توانند موجب رفع خفتگی دانه گیاهان والقا جوانه زنی در آنها شوند. هدف از این پژوهش از یک طرف پیدا نمودن تیمار یا تیمارهای مناسب برای برطرف کردن خفتگی بذر زیره بوده و از طرف دیگر تاثیر برخی تیمارها در برطرف کردن خفتگی احتمالی موجود در غده های این گیاه می باشد.
ابتدا برای رفع خفتگی بذرها، از غلظت های مختلف نیترات سدیم، پلی اتیلن گلیکول، تیواوره، سدیم اتیلن دی آمین تترااستیک اسید، کینتین، بنزیل آدنین و جیبرلین به تنهایی و یا همراه با یکدیگر استفاده شد. نتایج این بخش نشان داد که بنزیل آدنین (10-5 مولار) به تنهایی و یا همراه با ترکیبات دیگر از جمله سدیم اتیلن دی آمین تترااستیک اسید، پلی اتیلن گلیکول و جیبرلین موجب کاهش خفتگی بذرهای زیر سیاه می شود. تیمار کینتین 10-5 مولار نیز به تنهایی تیمار مناسبی تشخیص داده شد به طوری که در حضور این تیمار 57.8% از بذرهای جوانه زدند.
برای بررسی اثر پیش تیمار سرما و تعیین مدت زمان لازم سرمادهی برای القا جوانه زنی بذرها به مدت 0، 1، 2، 3، 4، 6، 8 و 10 هفته در دمای 4°
C در یخچال قرار داده شدند و سپس به شرایط مناسب برای جوانه زنی منتقل شدند. برای بررسی اثر تیمارهای هورمونی در کاهش زمان استراتیفیکاسیون لازم برای رفع خفتگی، بذرها پس از اینکه مدت 4 هفته دمای 4°C را تجربه کردند در معرض غلظت های 10-5 مولار کینتین، 10-5 مولار بنزیل آدنین یا 10 و 100 میلی مولار جیبرلین قرار داده شدند. نتایج این بخش نشان داد که تیمار سرما برای القا جوانه زنی و رفع خفتگی بذور زیره سیاه موثر بوده است، به طور کلی درصد جوانه زنی در تیمار سرمای 8 و 10 هفته ای 58% بود و در تیماری که ابتدا 4 هفته سرما و سپس بنزیل آدنین 10-5 مولار وجود داشت 67% بیشتر از شاهد بود. نتیجه اینکه تیمار بنزیل آدنین به تنهایی بهترین تیمار هورمونی جهت رفع خفتگی تشخیص داده شد و هنگامی که تیمار سرما یا تیمار جیبرلین نیز با آن همراه شود تاثیر بیشتری در رفع خفتگی زیره خواهد داشت.
در مرحله بعد بذرهای جوانه زده به گلدان های حاوی ماسه (2.3) و خاک برگ (1.3) منتقل شدند که در طول رشد یک غده کروی کوچک را در زیر خاک تشکیل دادند. عده ای از غده ها در یخچال مدت 2 ماه نگهداری شدند و سپس 3 ساعت در معرض تیمارهای کینتین، بنزیل آدنین و جیبرلین (به غلظت های 10-5 مولار) به تنهایی و یا همراه با هم قرار داده شدند، عده ای دیگر نیز بدون تیمار به گلدان منتقل شدند. که پس از گذشت مدت زمان دو ماه هیچ غده ای جوانه نزد. بنابراین احتمالا یا نوع و غلظت تیمارهای مذکور برای شکست خواب غده مناسب نبوده یا زمان اعمال تیمارهای کافی نبوده است. از طرف دیگر اندازه غده ها نیز می تواند یکی از عوامل موثر باشد و ضروری است در این ارتباط با بکارگیری تیمارهای متنوع و اختصاص زمان کافی به این موضوع پرداخته شود.



کلیدواژگان:

 
 
Title:

Dormancy breaking and induction of germination in



Abstract:

Bunium persicum is an umbellifer with dormant seeds that is nit cultivated in Iran. Some physical and chemical agents affects germination of seeds and overcome seed dormancy in plants. The purpose of this research was to found fit treatments (s) for dormancy breaking in seeds and tubers of Bunium persicum. In primary phase of experiments, different concentrations of KNO3, PEG, NaEDTA, Tiourea, GA3, BA and Kin alone or with together were used. Results showed that BA (10-5M) alone or with NaEDTA, PEG or GA3 substantialy decrease dormancy of Bunium persicum seeds. Also, kin (10-5M) alone was fit treatment for dormancy breaking, as 57.8% of seeds subjected to this treatment germinated. In secondary phase of experiments, to study effects of stratification, determination of duration of required stratification and the effect (s) of hormonal treatments in decrease of required duration of stratifications, seeds stored 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 8 and 10 weeks at 4°C and then transfer to favorable conditions for germination. To study of effects of hormonal treatments in order to decrease time of stratification the seeds that exposed to 4°C for 4 weeks were subjected to Kin (10-5M), BA (10-5M) and GA3 (10, 100 mgl-1). Results showed that stratification is require for dormancy breaking in Bunium persicum seeds and 8, 10 weeks of stratification allowing for 58% germination. Also. BA (10-5M) treatment had promotive effect on germination and decrease required time for cold treatment, as the seeds exposed to this treatment germinated 67% more than control. Hence, combination of BA either with stratification or GA is the best. In late phase, germinated seeds were transferred to post. A mixture of sand (2.3) and potting compost (1.3) was used as substrate. Every seed gives to one lanceolate which produces a small sperical tuber during grow. In this time tubers were excavated in post, some of them were kept for 2 month in 4°C and then for 3h subjected to Kin, GA3 and BA (10-5) alone or together, the others were not treated as control. The tuber transplanted in post and transferred to green house condition, but they did not grow after tow months. So, it needs to further research in future.



Keyword(s):