6 SID.ir | انسان، اومانيسم و عرفان اسلامي

مشخصات مقاله

 
عنوان مقاله: 

انسان، اومانيسم و عرفان اسلامي

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* دانشگاه مازندران
 
چکیده: 

از ديدگاه مدرنيستها، عرفان اسلامي در طول تاريخ در بعد روابط و مناسبات حاكم ميان سالك و شيخ و مريد و مراد، نوعي «اراده معطوف به قدرت» و به تبع آن «استبداد سياسي» را در جامعه ايران پروش داده است؛ براي مثال وقتي حافظ يا مولانا از اطاعت محض و ناگزير مريد در اشعار خود سخن مي گويند، نوعي نگرش نهادينه شده منفي در عرفان ايراني را تبليغ مي كنند كه برآيند اين نگرش، يقينا در سطح جامعه نيز جاري و ساري مي گردد.
بي شك عرفان در نگاه مدرنيستها، هژموني و چيرگي نظام مريدي و مرادي را در جامعه بنده پرور و فئودالي تثبيت كرد. اين هژموني موجب قاعده مندي نظام راعي و رعيت، و سرور و بنده در ادامه، تقديس اين روابط فسادانگيزي اجتماعي شده است. اگر پيش انگاشت بالا را بپذيريم، از نگاه اومانيستهاي تجددگرا، عرفان اسلامي در خدمت هژموني سلطه نظامهاي فئودالي و سرمايه داري بوده است و در ساختار نظام سياسي و اجتماعي ايران، آثار مخرب و تباه كننده اي بر جاي نهاده است.
نگارنده در اين مقاله برآن است فرضيه اي «ضد اومانيستي بودن عرفان اسلامي» را نقد و بررسي كند و ابعاد تجددگرايانه و اومانيستي عرفان اسلامي را طرح و تبيين نمايد.

 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
 
ارجاعات: 
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 

  چکیده انگلیسی بازدید یکساله 304
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی