1 SID.ir | نگاهي به قيمت و درآمد ناشي از مواد مخدر و سازمان دهي جنايي آن در جهان
برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

عنوان نشریه: 
 
عنوان مقاله: 

نگاهي به قيمت و درآمد ناشي از مواد مخدر و سازمان دهي جنايي آن در جهان

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* پژوهشکده امور اقتصادی
 
چکیده: 

قاچاق مواد مخدر در دنيا درآمدي معادل 400 ميليارد دلار ايجاد مي کند.به عبارت ديگر، دومين فعاليت پرسود اقتصادي بعد از صنعت اسلحه سازي به شمار مي رود. درآمد حاصل از مواد مخدر مشابه درآمد حاصل از صنعت اتومبيل سازي يا داروسازي يا صنعت بانکداري است. تجارت مواد مخدر صنعتي است که نه مرز دارد و نه مليت دارد و باندهاي جنايتکار آن را به صورت چند مليتي اداره مي کنند. قاچاق مواد مخدر به صورت تجارتي سازمان يافته شکل است که سرمايه کلاني را جابه جا مي کند، نيروي انساني قابل ملاحظه اي را به کار مي گيرد و از نيروي متخصص، با به فساد کشاندن يا تهديد و اعمال نفوذ، استفاده مي کند.باندهاي جنايتکار مانند کارتلهاي کوکايين و مکزيکي، قاچاقچيان هنگ کنگي و تايواني و چيني، کزانسترا سيسيلي (Cosa Nostrasicile) و مافياي روسي و اروپاي شرقي اداره اين بنگاه عظيم تجاري را بر عهده دارند.
دوراني که در آن بعضي از کشورها خود را در ماده مخدر مخصوصي "تخصصي" مي کردند به سر آمده است. در حال حاضر در تمام دنيا، همه گونه مواد مخدر براي بازاري که در حدود 200 ميليون نفر مصرف کننده تصادفي يا دائمي دارد توليد مي شود. بر اساس گزارش برنامه (Most) يونسکو، جمهوري هاي شوروي سابق، 25 برابر نيمي از دنيا حشيش توليد مي کنند. کشت کوکا، که به طور سنتي در بوليوي پرو و کلمبيا متمرکز بود، در حال حاضر در اکوادور، برزيل، ونزوئلا و پاناما نيز گسترش يافته است و حتي در ساير نقاط دنيا نيز گزارش شده است. آزمايشگاه هاي توليد کلروهيدرات، ماده لازم براي توليد خمير کوکا، همان گونه که در شيلي وجود دارند در انگلستان هم فعال هستند. کشت خشخاش فقط به مثلث طلايي آسياي جنوبي (بيرماني، لائوس، تايلند) يا هلال طلايي (افغانستان، ايران، پاکستان) محدود نمي شود و مي توان مقادير کمتر آن را در ترکيه، مصر، اروپاي شرقي، مکزيک، امريکاي مرکزي و آسياي مرکزي نيز يافت. در اين نواحي خشخاش بر سطحي معادل بيش از  40هزار هکتار کشت مي شود. ايالات متحده و اروپا مصرف کنندگان عمده مواد مخدرند. اما مصرف اين مواد در دنيا، از اروپاي شرقي گرفته تا آسياي جنوب شرقي وحتي افريقا، گسترش زيادي يافته است. در ميان انواع مواد مخدر، از اکستازي (ecstasy)، کوکايين، کراک (crack) و هرويين استقبال روزافزوني مي شود.
کانابيس (cannabis) و مشتقات آن در همه دنيا مصرف مي شود. در امريکا، درآمد حاصل از کشت کانابيس معادل 25 ميليارد دلار است و در بين توليدات پر محصول کشاورزي همانند سويا و ذرت، در رده نخست قرار دارد.
توليد مواد مخدر هر چند غير قانوني است اما منبع درآمد بسيار مهمي براي بعضي از کشورها به شمار مي رود و مي تواند کسر بودجه آنها را جبران کند. عوامل خاصي دلارهاي مواد مخدري را پولشويي و وارد فعاليتهاي قانوني مي کنند. اين عاملها مي توانند بانک هاي سازمان يافته، بنگاه هاي اقتصادي يا حتي يک ملت باشند. تحقيقات انجام شده در زمينه پول شويي به خوبي رابطه تنگاتنگ ميان اقتصادهاي رسمي و غير قانوني را نشان مي دهد. صنعت مواد مخدر ريشه هاي خود را در همه جا گسترانيده است، در جوامع شهري، در جوامع روستايي، در ميان تجار يا دولتمردان. تقريبا نيمي از جمعيت روستايي 5 جمهوري آسياي مرکزي به کشت مواد مخدر اشتغال دارند. در بوليوي يک نفر از 10 نفر جمعيت شاغل اين کشور در صنعت مواد مخدر مشغول به فعاليت است.
در ايران نيز سوء مصرف مواد مخدر و اعتياد سالهاست که به يکي از معضلات حاد اجتماعي - اقتصادي تبديل شده و شمار معتادان و درصد مصرف کنندگان مواد مخدر در حال افزايش است.
مبارزه با اين پديده مستلزم شناخت دقيق همه ابعاد آن اعم از اقتصادي، فرهنگي، اجتماعي و سياسي است. بنابراين، برنامه هايي در امر مبارزه با مواد مخدر و اعتياد موفق خواهند بود که با شناخت واقع گرايانه از مساله طرح و اجرا شوند.
در صورتي که برنامه هاي مبارزه با مواد مخدر بر اساس تحقيقات پژوهشي طراحي نشود،نمي توان اميد چنداني به موفقيت آنها داشت. بدين لحاظ بررسي اقتصادي مواد مخدر از ديدگاه سنتي مي توان کمکي در درک پديده اعتياد به مواد مخدر باشد. در اين مقاله، ابتدا پيدايش قيمت در يک بازار غير قانوني، سپس درآمدهاي حاصل از قاچاق مواد مخدر و، در آخر، سازماندهي هاي جنايي بررسي مي شود.
در مقاله حاضر، ضمن بررسي وضعيت بازار مواد مخدر در برخي کشوهاي امريکايي و اروپايي، عرضه و تقاضا و مکانيسم هاي تعيين قيمت مواد ارايه خواهد شد. در پايان نيز مروري کوتاه بر بازار مواد مخدر ايران آمده است .

 
کلید واژه: 


 
موضوعات مرتبط: 
-
 
ارجاعات: 
  • ندارد
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 

  بازدید یکساله 2367
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی