5 SID.ir | ساخت تعجبي در زبان فارسي: رويکردي کمينه گرا

مشخصات مقاله

 
عنوان مقاله: 

ساخت تعجبي در زبان فارسي: رويکردي کمينه گرا

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* گروه زبان شناسی، دانشگاه تهران
 
چکیده: 
در رويکردهاي زايشي به دستور زبان و از جمله در برنامه ي کمينه گرا، آن اندازه که به جملات پرسشي و پرسش واژه ها پرداخته شده، از ساخت هاي تعجبيکه با يک تعجب واژه ساخته مي شوند، سخن به ميان نيامده است. بر اين اساس، مقاله ي حاضر از منظري کمينه گرا به بررسي آن دسته از ساخت هاي تعجبي زبان فارسي مي پردازد که صرفاً با تعجب واژه ي «چه» ساخته مي شوند، و در اين روند، مي کوشد تا نقش دستوري و جايگاه نحوي عنصر تعجبي «چه» را تبيين کند. در بررسي اين دسته از جملات، نخست ساخت هاي تعجبي کيفي و کمي از هم بازشناخته مي شوند و بر نقش دوگانه ي عنصر تعجبي «چه» در اين ساخت ها تأکيد مي شود. استدلال هاي نحوي و شواهد تجربي نشان مي دهند که در الگوي نخست تعجب واژه ي «چه» در هسته ي گروه معرف مي نشيند و از جنس معرف هايي چون حروف تعريف و اشاري ها است. در الگوي دوم، همين عنصر، با معناي تعجبي «چقدر»، در نقش يک قيد مقدار يا کميت نما ظاهر مي شود و بر کميت وابسته ي خود تأکيد مي ورزد. در ادامه، ضمن اشاره به حرکت اختياري ساخت هاي تعجبي، انگيزه ي حرکت و جايگاه فرود آنها بر پايه ي آموزه هاي نظري و داده هاي زباني تبيين مي شود و در اين ميان، نشان داده مي شود که برخلاف حرکت اجباري تعجبي هاي زبان انگليسي، اين سازه ها در فارسي به مشخصگر گروه متمم ساز جابه جا نمي شوند، بلکه مي توانند به انگيزه ي يافتن خوانش نشان دار، به مشخصگر يک گروه تأکيد ارتقا يابند.
 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
-
 
ارجاعات: 
  • ندارد
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 

  بازدید یکساله 37
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی