برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

عنوان نشریه: 
 
اطلاعات شماره: 
بهار 1395 , دوره  6 , شماره  1 ; از صفحه 118 تا صفحه 134 .
 
عنوان مقاله: 

بررسي و مقايسه ي تاثير بلندمدت تغييرپذيري هاي دما بر عملکرد ذرت دانه اي (.Zea mays L) در استان هاي خوزستان و فارس

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* گروه کشاورزی اکولوژیک، پژوهشکده علوم محیطی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
 
چکیده: 

سابقه و هدف: در دهه هاي اخير، عملکرد گياهان بيش از هر عامل ديگري تحت تاثير سه عامل بوده است، ژنتيک، مديريت و تغييرپذيري هاي آب و هوايي، تاثير تغييرپذيري هاي آب و هوايي بر بيش از هر محصول ديگري، بر عملکرد سه محصول گندم، برنج و ذرت گزارش شده است. به طورکلي نتايج به دست آمده از مدل هاي تجربي تاثير منفي اثرگذاري آب وهوايي را در مقياس جهاني بر عملکرد ذرت نشان داده اند. در ميان عامل هاي اقليمي، دما مهم ترين تاثير را بر رشد گياهان دارد و هر گونه گياه زراعي داراي دامنه اي از دماهاي قابل تحمل در طول فصل رشد است. در اين زمينه، اين پژوهش با هدف بررسي تاثير دماهاي کمينه، بيشينه و ميانگين بر عملکرد ذرت آبي در دو استان خوزستان و فارس به عنوان مهم ترين مناطق توليد کننده ذرت، انجام پذيرفت.
مواد و روش ها: اين آزمايش در سال 1394 در هشت شهرستان در دو استان خوزستان و فارس انجام پذيرفت. اطلاعات بلندمدت عملکرد ذرت آبي در شهرستان هاي مورد بررسي از وزارت کشاورزي و اطلاعات بلندمدت آب و هوايي مشتمل بر دما هاي کمينه، بيشينه و ميانگين در مقياس روزانه براي دوره همسان از سازمان هواشناسي کشور گرد آوري شد. همه ي اطلاعات آب و هوايي با استفاده از برنامه
Tamet کنترل کيفي شده و داده هاي پرت حذف شد. سپس بر پايه دوره رشد ذرت در هر يک از شهرستان هاي مورد بررسي، بازه ي مناسب براي بررسي داده هاي آب و هوايي انتخاب شد. همچنين به منظور حذف اثرگذاري هاي ناشي از بهبود ژنتيکي و مديريتي از داده هاي مربوط به عملکرد، از روش هموارسازي نمايي دوگانه استفاده شد. براي محاسبه روند تغييرپذيري آب وهوايي در سال هاي گذشته در شهرستان هاي مورد بررسي و همچنين رابطه ي بين عملکرد ذرت آبي و عامل هاي آب و هوايي مورد بررسي در هريک از شهرستان ها از رگرسيون خطي ساده استفاده شد. در نهايت، رسم نمودارها و شکل ها با استفاده از نرم افزار Excel و Sigma Plot انجام پذيرفت.
نتايج و بحث: نتايج نشان داد که همه ي دماها در غالب شهرستان هاي مورد بررسي افزايش يافته اند. همچنين با توجه به شيب خط هاي محاسبه شده، مي توان اظهار کرد که افزايش دماي ميانگين، بيشتر ناشي از افزايش دماي کمينه بوده است. در همه ي شهرستان هاي مورد بررسي در استان فارس، در همه روزهاي رشد، دما در محدوده ي دماي قابل تحمل براي ذرت بوده است که مي توان دليل بالاتر بودن عملکرد ذرت را در شهرستان هاي اين استان، وجود دماي مطلوب تر در طول فصل رشد ذرت نسبت به شهرستان هاي استان خوزستان دانست. با توجه به نتايج به دست آمده پايين ترين ميانه ميانگين دما متعلق به شهرستان فسا (
22.87oC) و پس از آن شيراز (25.42oC) بوده است. همچنين بالاترين ميانه عملکرد در شهرستان هاي فسا (8539.11 کيلوگرم در هکتار) و شيراز (7934.42 کيلوگرم در هکتار) مشاهده شد. در مقابل بالاترين ميانه ميانگين دما و کمترين ميانه عملکرد ذرت در دو شهرستان شوشتر و اهواز مشاهده شد. نتايج به دست آمده از محاسبه ضريب هاي رگرسيوني بين عملکردهاي هموار شده و عامل هاي آب و هوايي نيز نشان داد که تغييرپذيري دما در همه ي شهرستان ها جز شهرستان مرودشت، تاثير معني داري را بر عملکرد ذرت نداشته است.
نتيجه گيري: اگرچه تاثير تغييرپذيري دما بر عملکرد ذرت در غالب شهرستان هاي مورد بررسي معني دار نبوده است، اما با توجه به شيب افزايشي دما در شهرستان هاي مورد بررسي، احتمال تشديد اثرگذاري آن ها در سال هاي آينده وجود دارد. مي توان با به کارگيري روش هاي مناسب همچون اصلاح رقم هاي متحمل به دماهاي بالا و تنظيم دقيق تاريخ هاي کاشت در راستاي سازگاري و کاهش اين اثرگذاري ها گام برداشت.

 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط:  
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 
ارتباط خیلی زیاد ارتباط زیاد مرتبط ارتباط کمتر
 
ارجاعات: 
  • ثبت نشده است
 
استنادات: 
  • ثبت نشده است
 
+جهت ارجاع به این مقاله کلیک کنید(Cite).
APA : کپی

رحیمی جهانگیرلو، م.، و کامبوزیا، ج.، و صوفی زاده، س.، و زند، ا.، و رضایی، م. (1395). بررسی و مقایسه ی تاثیر بلندمدت تغییرپذیری های دما بر عملکرد ذرت دانه ای (.Zea mays L) در استان های خوزستان و فارس. کشاورزی بوم شناختی, 6(1), 118-134. https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=297847



Vancouver : کپی

رحیمی جهانگیرلو مریم، کامبوزیا جعفر، صوفی زاده سعید، زند اسکندر، رضایی مرتضی. بررسی و مقایسه ی تاثیر بلندمدت تغییرپذیری های دما بر عملکرد ذرت دانه ای (.Zea mays L) در استان های خوزستان و فارس. کشاورزی بوم شناختی. 1395 [cited 2021September28];6(1):118-134. Available from: https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=297847



IEEE : کپی

رحیمی جهانگیرلو، م.، کامبوزیا، ج.، صوفی زاده، س.، زند، ا.، رضایی، م.، 1395. بررسی و مقایسه ی تاثیر بلندمدت تغییرپذیری های دما بر عملکرد ذرت دانه ای (.Zea mays L) در استان های خوزستان و فارس. کشاورزی بوم شناختی, [online] 6(1), pp.118-134. Available: https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=297847.



 

 
چکیده انگلیسی بازدید یکساله 170 مباني نظري و تجربي ونداليسم: مروري بر يافته هاي يك تحقيق
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی