برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

عنوان نشریه: 
 
اطلاعات شماره: 
زمستان 1395 , دوره  10 , شماره  35 ; از صفحه 117 تا صفحه 147 .
 
عنوان مقاله: 

تحليل محتواي مثنوي مولوي بر اساس شاخص هاي جبر و اختيار در تربيت و آموزش انسان

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
 
چکیده: 

مولوي يکي از شخصيت هاي برجسته تاريخ و تمدن ايران اسلامي است که به لحاظ جامعيت فکر و آرا و انديشه هاي بديعش همواره مورد توجه پژوهشگران بوده است. مولانا علاوه بر آن که شاعري چيره دست و تواناست ديدگاه هاي ارزشمندي در زمينه عرفان، اخلاق و کلام و غيره نيز دارد. بنابراين هدف پژوهش حاضر نيز بررسي داستان هاي مثنوي مولوي بر اساس شاخص هاي جبر و اختيار در ديدگاه تربيتي، کلامي و عرفاني مولاناست. روش پژوهش حاضر تحليل محتواي کيفي با رويکرد توصيفي تفسيري مي باشد. جامعه آماري پژوهش حاضر را کليه حکايات، اشارات و تمثيلات دفاتر شش گانه مثنوي مولوي تشکيل مي داد که با توجه به امکان بررسي کليه حکايات، اشارات و تمثيلات، بجاي نمونه گيري، بررسي به صورت سرشماري انجام شد. در نهايت تعداد 66 درون مايه و مضمون مرتبط با مساله جبر و اختيار از موارد مورد بررسي استخراج شد. نتايج حاصل از اين پژوهش حاکي از آن است که ذوق و انديشه عرفاني مولوي از يک سو و نگرش او به مساله تربيت پذيري انسان از سوي ديگر موجب شده است که مولوي در مثنوي خود نسبت به جبر و اختيار نظري متفاوت داشته باشد. از ديدگاه تربيتي و اخلاقي مولوي، با توجه به دو سوي حيواني و فرشتگي انسان و انتخاب گريزناپذير ذاتي و دائمي که هويت اخلاقي انسان را مي سازد، با جبرگرايي به شدت مخالفت مي کند و جبريان را فريبکار مي نامند. از ديدگاه کلامي نيز جبر متکلمان را جبر عامه ناميده، معتقدان به آن را بي اعتبار مي داند. ديدگاه عرفاني مولوي نيز درباره جبر و اختيار بيان کننده آن است که وجود مطلق فقط از آن خداوند است و هر خير و شري از جانب اوست و اين جبر عامه نيست بلکه اثر معيت با حق و حاصل فنا در ذات خداوندي است.

 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
 
ارجاعات: 
  • ندارد
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط:  
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 
ارتباط خیلی زیاد ارتباط زیاد مرتبط ارتباط کمتر
 
جهت ارجاع به این مقاله کلیک کنید(Cite).
APA : کپی

محسنی هنجنی، ف.، و خاتمی، ا. (1395). تحلیل محتوای مثنوی مولوی بر اساس شاخص های جبر و اختیار در تربیت و آموزش انسان. پژوهش در نظام های آموزشی, 10(35), 117-147. https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=296788



Vancouver : کپی

محسنی هنجنی فریده، خاتمی احمد. تحلیل محتوای مثنوی مولوی بر اساس شاخص های جبر و اختیار در تربیت و آموزش انسان. پژوهش در نظام های آموزشی. 1395 [cited 2021May08];10(35):117-147. Available from: https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=296788



IEEE : کپی

محسنی هنجنی، ف.، خاتمی، ا.، 1395. تحلیل محتوای مثنوی مولوی بر اساس شاخص های جبر و اختیار در تربیت و آموزش انسان. پژوهش در نظام های آموزشی, [online] 10(35), pp.117-147. Available: https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=296788.



 

 
بازدید یکساله 301 مباني نظري و تجربي ونداليسم: مروري بر يافته هاي يك تحقيق
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی