4 SID.ir | ارزيابي آسيب پذيري ناشي از سيلاب در شهر تهران

مشخصات مقاله

 
عنوان مقاله: 

ارزيابي آسيب پذيري ناشي از سيلاب در شهر تهران

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی
 
چکیده: 

مقدمه: آسيب پذيري ناشي از سيلاب متغير و پيچيده است. آسيب پذيري به پديده هايي مانند بارش، رواناب، تمرکز آن و ميزان در معرض آسيب قرار گرفتن نواحي پايين دست سيلاب بستگي دارد. آسيب پذيري سيلاب طي زمان و از ناحيه اي به ناحيه ديگر متغير است که علت آن شرايط خاص طبيعي، فعاليت هاي انساني و فرهنگ مخاطره نزد جامعه در معرض خسارت مي باشد. شهري مانند تهران با تغييرات زياد سطح اجتماعي - اقتصادي و کيفي زندگي در نواحي مختلف و نيز تفاوت هاي ساختاري در بافت فيزيکي و کالبدي شهر، آسيب پذيري هاي جاني و خسارت مالي متفاوتي را در برابر سيلاب هاي شهري تجربه مي کند.
روش ها: در اين پژوهش، به منظور دست يابي به الگويي در تفاوت هاي آسيب پذيري، متغيرهاي بلوک هاي با بافت فرسوده، تراکم جمعيت، کاربري اراضي و پل به عنوان عناصر فيزيکي در معرض خطر و متغيرهاي شيب و شبکه آبراهه به عنوان متغيرهاي تشديد کننده آسيب پذيري بکار گرفته شده است. اولويت بندي و تعيين روابط بين اين متغيرها با آسيب پذيري از طريق روش تحليل سلسله مراتبي انجام گرفت و بر اساس نظرات کارشناسي، ماتريسي به ابعاد 6×6 جهت تعيين وزن معيار متغيرها براي تهيه نقشه آسيب پذيري ايجاد شد
.
يافته ها: نتايج تحليل زوني ميزان آسيب پذيري شهر تهران بر مبناي وزن هاي محاسبه شده از روش سلسله مراتبي را تعيين نمود. مناطق 10، 17، 8 و 11 آسيب پذيرترين بخش هاي شهر در برابر سيلاب هاي شهري هستند. در صورتيکه مناطق 22، 21، 18 و 5 کم ترين آسيب پذيري را در برابر وقوع سيلاب شهري دارند؛ اين مناطق تقريبا عاري از بلوک هاي بافت فرسوده بوده و از نظر تراکم جمعيتي نيز نسبت به متوسط شهر تهران در سطح خيلي پايين تري قرار دارند. به ويژه منطقه 22 که به دليل جديد بودن بافت شهري، نبود بافت فرسوده و تراکم خيلي پايين جمعيت و هم چنين توان آبگذري بالا (مسيل رودخانه کن) آسيب پذيري پاييني دارد
.
نتيجه گيري: وزن هاي معيار بدست آمده نشان مي دهد که عامل تراکم جمعيت با 0.3825 و عامل تراکم شبکه آبراهه با 0.0428 به ترتيب بيشترين و کمترين وزن هاي معيار را در تعيين آسيب پذيري دارند. نقشه آسيب پذيري بيانگر آن است که 138 کيلومتر مربع از مساحت شهر تهران در رده آسيب پذيري زياد و خيلي زياد قرار دارد. بر اساس نتايج تحليل زوني نيز مناطق 10 و 22 بترتيب بيشترين و کمترين آسيب پذيري را در برابر سيلاب دارند
.

 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
 
ارجاعات: 
  • ندارد
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 

  چکیده انگلیسی بازدید یکساله 387
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی