برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

عنوان نشریه: 
 
اطلاعات شماره: 
زمستان 1389 , دوره  42 , شماره  74 ; از صفحه 95 تا صفحه 109 .
 
عنوان مقاله: 

ارزيابي روش هاي مختلف برآورد تبخير تعرق گياه مرجع و پهنه بندي آن در ايران

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* گروه مهندسی آبیاری، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بو علی سینا
 
چکیده: 

کشور ايران داراي اقليم خشک و نيمه خشک است که ريزش هاي کم جوي، رگبارهاي شديد، وقوع جريان هاي سيلابي و تبخير (تبخير تعرق) زياد از ويژگي هاي آن به شمار مي آيد. پژوهش حاضر سعي در ارزيابي و پهنه بندي تبخير تعرق گياه مرجع (ETo) و ارایه آن در قالب نقشه هاي پهنه بندي و هم تبخير تعرق (مرجع) به عنوان ابزاري اساسي براي مديريت آب دارد. در اين بررسي با گروه بندي مناطق هم اقليم بر اساس اقليم نماي يونسکو از ميانگين هاي دراز مدت متغيرهاي اقليمي 91 ايستگاه هواشناسي و داده هاي لايسيمتر، براي تعيين روش مناسب تخمين ETo استفاده شد. تبخير تعرق گياه مرجع بر مبناي اطلاعات اقليمي هر يک از ايستگاه ها به کمک نرم افزار RefET به 13 روش محاسبه شد. روش هاي محاسباتي شامل هفت روش ترکيبي بر پايه روش پنمن، دو روش دمايي، سه روش تشعشعي-دمايي و يک روش تشعشعي بودند. مناسب ترين روش محاسباتي از بين 13 روش، در مقايسه با مقادير تبخير تعرق لايسيمتري در هر اقليم انتخاب شد. انتخاب روش محاسباتي بر اساس آماره هاي ضريب تبيين (R2)، جذر ميانگين مربعات خطا (RMSE) و ميانگين خطاي اريبي (MBE) صورت گرفت. مقادير RMSE،MBE  و R2 در 9 ايستگاه لايسيمتري به ترتيب 1.1 ميلي متر در روز، -0.23 ميلي متر در روز و 0.85 به دست آمد، که نشان دهنده دقت مناسب کار در گستره جغرافيايي کشور ايران است. در نهايت هر يک از روش هاي محاسباتي انتخاب شده، براي ساير ايستگاه هاي هم اقليم فاقد مقادير لايسيمتري مبناي برآورد ETo قرار گرفتند. نتايج نشان داد که روش هاي با پايه پنمن در اکثر مناطق ايران مناسب ترين روش براي برآورد ETo به شمار مي آيند. در ترسيم نقشه هم تبخير تعرق مرجع (ISOETo) و پهنه بندي آن بر اساس نقشه هاي توپوگرافي رقومي شده، اطلاعات جغرافيايي ايستگاه هاي هواشناسي و بهره گيري از نرم افزارهاي GIS و Surfer بر اساس داده هاي تبخير تعرق مرجع روزانه صورت گرفت. نتايج پهنه بندي به روش کريجينگ، نشان داد ميزان ETo در 23 درصد از سطح ايران که در مناطق مرتفع شمال کشور قرار دارند، کمتر از 4.48 ميلي متر در روز است؛ و در مقابل 77 درصد از سطح کشور در پهنه ETo بيش از اين مقدار تا سقف 10.70 ميلي متر در روز قرار دارد. به نظر مي رسد که پراکنش مناسب زماني و مکاني بارش هاي مناطق شمالي، رطوبت نسبتا بالا و برودت هوا در کاستن از پتانسيل تبخير تعرق اين مناطق نقش اساسي دارد. در مجموع وجود بي نظمي و نوسانات زياد در سري هاي زماني بارندگي سالانه از عوامل اصلي کمبود منابع آب و به تبع آن افزايش تبخير تعرق در مناطق خشک و نيمه خشک ايران است.

 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط:  
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 
ارتباط خیلی زیاد ارتباط زیاد مرتبط ارتباط کمتر
 
ارجاعات: 
  • ثبت نشده است
 
+جهت ارجاع به این مقاله کلیک کنید(Cite).
APA : کپی

زارع ابیانه، ح.، و بیات ورکشی، م.، و سبزی پرور، ع.، و معروفی، ص.، و قاسمی، ع. (1389). ارزیابی روش های مختلف برآورد تبخیر تعرق گیاه مرجع و پهنه بندی آن در ایران. پژوهشهای جغرافیای طبیعی (پژوهش های جغرافیایی), 42(74), 95-109. https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=125028



Vancouver : کپی

زارع ابیانه حمید، بیات ورکشی مریم، سبزی پرور علی اکبر، معروفی صفر، قاسمی عادل. ارزیابی روش های مختلف برآورد تبخیر تعرق گیاه مرجع و پهنه بندی آن در ایران. پژوهشهای جغرافیای طبیعی (پژوهش های جغرافیایی). 1389 [cited 2021May17];42(74):95-109. Available from: https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=125028



IEEE : کپی

زارع ابیانه، ح.، بیات ورکشی، م.، سبزی پرور، ع.، معروفی، ص.، قاسمی، ع.، 1389. ارزیابی روش های مختلف برآورد تبخیر تعرق گیاه مرجع و پهنه بندی آن در ایران. پژوهشهای جغرافیای طبیعی (پژوهش های جغرافیایی), [online] 42(74), pp.95-109. Available: https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=125028.



 

 
چکیده انگلیسی بازدید یکساله 259 مباني نظري و تجربي ونداليسم: مروري بر يافته هاي يك تحقيق
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی