5 SID.ir | سيدجمال الدين اسدآبادي و نظريه جنبش توده اي

مشخصات مقاله

عنوان نشریه: 
تاريخ :   پاييز 1386 , دوره  2 , شماره  6 ; از صفحه 119 تا صفحه 135 .
 
عنوان مقاله: 

سيدجمال الدين اسدآبادي و نظريه جنبش توده اي

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* گروه تاريخ، دانشگاه بين المللي امام خميني (ره)، قزوين
 
چکیده: 

نوشتار حاضر به ديدگاه هاي سيدجمال الدين اسدآبادي در باب چگونگي تغيير در ساخت قدرت قاجاري مي پردازد. سيد جمال چون ديگر روشنفكران ايراني در آغاز به دنبال انديشه اصلاح از بالا بود. اما از طريق ارتباط نزديك بادربار ناصرالدين شاه به تدريج به اين باور رسيد كه انديشه اصلاح از بالا نتيجه بخش نيست. تجربه او در كشورهاي اسلامي نيز اين باور جديد او را تاييد مي كرد. تبعيد سيدجمال از ايران در 1308 ه‍.ق زمينه اي بوجود آورد تا او انديشه تغيير ساخت قدرت قاجاري را بر بنياد جنبش توده اي طرح و پيگيري كند. مكتوب او به ميرزاي شيرازي و علماي ايران، نمودار چنين باوري است. سيد جمال بر اين باور بود كه براي تحقق تغيير ساخت قدرت مطلقه بر بنياد جنبش توده اي، بايد از نفوذ علما و قدرت تاثيرگذار كلام آنها استفاده كرد. او نه تنها در خيزش تنباكو به عنوان نخستين نمود جنبش توده اي ايراني نقش داشت بلكه از آن جنبش به عنوان تجربه اي موفق در تاييد ديدگاه هاي خود مي نگريست، از اين رو از علما مي خواست مبارزه را تا نهايت خود كه عزل شاه و تغيير در ساخت خودكامه است، ادامه دهند. او باوري به مشي ترور فردي نداشت، بلكه معتقد بود كه نخبگان ايراني به جاي «قلع و قمع اشخاص» بايد اهتمام خود را در بيداري توده اي بگذارند و بر بنياد جنبش توده اي به سرنگوني حكومت هاي مستبده بكوشند. 

 
كلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
 
ارجاعات: 
  • ندارد
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 

  چکیده انگلیسی بازدید یکساله 134
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی