3 SID.ir | اعتياد از ديدگاه روانپزشکي جامعه نگر (چكيده دهمين همايش پياپي ساليانه انجمن علمي روانپزشكان ايران)

مشخصات مقاله

 
عنوان مقاله: 

اعتياد از ديدگاه روانپزشکي جامعه نگر (چكيده دهمين همايش پياپي ساليانه انجمن علمي روانپزشكان ايران)

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* دانشگاه علوم پزشکی تهران، بیمارستان امام خمینی (ره)، بخش روان تنی
 
چکیده: 

هدف: بر پايه پژوهش انجام شده در دفتر طرح هاي ملي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، (در جمعيت بالاي 15 سال، اجرا در1379 ): مهمترين آسيب هاي اجتماعي به شرح زير گزارش شده است: بيكاري (%93.5)، گراني (%93.2)، اعتياد(%89.3) ، و نيز بر پايه بررسي هاي مركز ياد شده در سال 1381، بيكاري (%96)، گراني (%95.7)، اعتياد(%92)  گزارش گرديده است. معتمدي (1383) در پژوهش اولويت بندي آسيب ها و مسایل اجتماعي ايران، بيكاري را در رتبه اول و اعتياد را در رتبه دوم اهميت گزارش نموده است. با وجود دستگيري نزديک به يازده ميليون نفر مرتبط با مواد مخدر پس از انقلاب و تحمل زيان نزديک به ده هزار ميليارد تومان  (1384)و نيز بروز 15.5 تا 16.5 درصد تصادفات با علل اعتياد، کماکان، در کنار تورم، بيکاري و احساس نا امني فردي، اعتياد يکي از چهار دغدغه نگراني زاي جمعيت ايراني است. وجود دو ميليون نفر معتاد و درگيري مستقيم دست کم شش ميليون نفر در خانواده هاي ايراني با مقوله اعتياد و رشد 42 درصدي تغيير الگوي مصرف از ترياک به مشتقات هروئين (شيشه و کراک) و ساير مواد شيميایي صنعتي، همگي گوياي ناموفق بودن مبارزه با اعتياد در کشور مي باشند.
وضعيت نامطلوب فعلي اعتياد: مهار نشدن و گسترش روزافزون شيوع پديده اعتياد در ايران با وجود کوشش هاي انجام شده در دوره پيش از انقلاب و پس از آن، بيانگر ناموفق بودن اقدامات انجام شده است. از اين رو موضوع اعتياد از مقولات مهم آسيب زاي رواني-اجتماعي كشور ما به شمار مي رود و ضرورت دارد، افزون بر ساير ديدگاه ها، از ديدگاه روان پزشكي جامعه نگر نيز به اين موضع پرداخته شود و با شناسایي و از ميان برداشتن عوامل مساعد كننده اعتياد در جامعه، با آنها، برخوردي علمي و کار شناسي شود. بر پايه بررسي هاي نگارنده، ميزان شيوع اختلال هاي رواني در شهر تهران در سال،
1387، %34.2 (%37.9زنان و%28.6  مردان) بود که اين ميزان نسبت به بررسي سال 1378 که با ابزار مشابه انجام شد، نزديک به %60 رشد داشته است. همانگونه که برخي آسيب هاي اجتماعي با برخي شاخص هاي اقتصادي و اجتماعي ارتباط دارند، بنظر مي رسد که اختلال هاي رفتاري و رواني هم با برخي رفتارها و احساس هاي اجتماعي از جمله هيجان هاي جامعه، بي ارتباط نباشد. اين موضوع زماني اهميت مي يابد که از ديدگاه علمي به ساز و کار تاثير مواد مخدر بنگريم و دريابيم که دست کم پنج ويژگي زير در رابطه با اثرات مثبت کاذب و موقت هيجاني مواد مخدر دخالت دارند. -1 نشاط افزایي (شادابي): مقابله با هيجان غم واندوه. -2 اضطراب زدایي (آرامش): مقابله باهيجان ترس و انتظار. -3 درد زدایي (تسکين): مقابله با هيجان و عاطفه منفي خستگي و خمودگي. -4 جسارت زایي (اعتماد به نفس): مقابله باهيجان ناکامي و احساس حقارت. -5 مهارگسيختگي (بي پروایي): مقابله با خشم و ساير هيجان هاي منفي. از سوي ديگر، به نظر مي رسد جامعه ايراني، از ديدگاه روان شناختي و جامعه شناختي، جامعه اي با بخشي از ويژگي هاي زير باشد: هيجاني، نگران، غمگين، حرمت شكن و غير قابل پيش بين، كه همه هيجان هاي منفي ياد شده، از عوامل خطر در بروز اختلال هاي رفتاري-رواني و سوء مصرف مواد به شمار مي روند. از اين رو بنظر مي رسد براي ارایه راهکار هاي موثر تا زماني که براي بعد سلامت اجتماعي، متولي شناخته شده اي وجود ندارد، روان پزشکي جامعه نگر بايد با همکاري جامعه شناسان، روان شناسان و ساير کارشناسان، اين کاستي از ميان برداشته شود. از آنجا که ايجاد هر گونه تمهيداتي براي كاهش نگراني، فضاي آزاد و با نشاط، امنيت و رفاه اجتماعي، برخورداري از حقوق و كرامت انساني، در راستاي سطح اوليه پيشگيري سلامت روان به شمار مي رود، بنابراين آگاهي افراد جامعه و دست اندركاران قانون گذاري، اجرایي، قضایي، نظامي و امنيتي در رابطه با عوامل سبب ساز اختلال هاي رفتاري و رواني، ضروري است. بار اين اختلالات بر سلامت فرهنگ و اقتصاد جامعه از اولويت هاي مهم جامعه شمرده مي شود که در اين زمينه نبايد کوتاهي نمود. بديهي است که يادگيري از تجربه هاي ديگران، احياي سنت هاي نيکوي فرهنگي و قومي، آموزه هاي ديني، موازين اخلاقي و معنوي، فارغ از نگاه سياسي و ديدگاه حاكمان ديني، از عوامل موثر در رابطه با تامين، حفظ و ارتقاي بهداشت رواني و اجتماعي جامعه براي رويارويي با اعتياد به شمار مي رود.

 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
 
ارجاعات: 
  • ندارد
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 

  بازدید یکساله 119
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی