برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

عنوان نشریه: 
 
اطلاعات شماره: 
 
عنوان مقاله: 

تدوين و اعتبارسنجي شاخص هاي مناسب ارزيابي تاب آوري روستايي در برابر مخاطره خشکسالي مطالعه موردي: حوضه آبخيز حبله رود

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
 
چکیده: 
شاخص هاي تاب آوري در برابر مخاطرات محيطي، يکي از معيارهاي اساسي در فرايند برنامه ريزي و ارزيابي برنامه هاي سازگاري با اثرات مخاطرات طبيعي در مناطق روستايي بشمار مي آيد. ارزيابي وسنجش ميزان تاب آوري جوامع روستايي، يکي از مهم ترين ابزارها در تشخيص پايداري سکونتگاههاي روستايي به هنگام بروز مخاطرات طبيعي مي باشد. شاخص هاي تاب آوري در مقياس محلّي و روستايي پس از ايجاد و تدوين، مي توانند روش مفيدي جهت بررسي مکان ها (روستاها) و مقايسه بين و درون هر ناحيه براي جوامع فراهم نمايند. با توجه به آنچه که بيان شد، توجه به شاخص گذاري در سياست گذاري ها و برنامه ريزي ها اجتناب ناپذيراست. آنچه مسلم است، درحوزه سنجش وارزيابي تاب آوري در محيط هاي روستايي بويژه در برابر مخاطرات محيطي شاخص هاي مشخصواستانداردي وجود ندارد، از اينرو تدوين و اعتبار سنجي شاخص هاي مناسب براي تحليل تاب آوري روستايي، ضروري است. با بهره گيري از اين شاخصها مي توان ميزان تاب آوري را در برابر مخاطرات مورد ارزيابي و سنجش قرار داد. مقاله پيش رو در صدد است به شناسايي، تدوين و اعتبار سنجي شاخص هاي مناسب و بومي سازي شده تاب آوري در مناطق روستايي در شرايط خشکسالي و کم آبي بپردازد، تا برنامه ريزان و محققان بتواننددر مطالعات تاب آوري، خشکسالي و بحران آب از اين شاخصها، که به تأييد و توافق کارشناسان و خبرگان رسيده است، استفاده نمايند. روش تحقيق از نوع توصيفي-تحليلي با استفاده از پرسشنامه در سطح خبرگان و متخصصان مي باشد. در اين پژوهش معيارها وشاخصهاي مختلفي از ادبيات نظري استخراج و از طريق پرسشنامه در معرض داوري تعداد 35 نفر از خبرگان و کارشناسان متخصص موضوعي قرار گرفت. در اين پژوهش تعداد25 شاخص مناسب مورد تأييد متخصصان، کارشناسان امور اجرايي و نخبگان محلي معرفي گرديده است. از شاخص هاي مناسب و داراي بيشترين اجماع مي توان به شاخص هايي همچون؛ روند رشد و يا کاهش منابع طبيعي روستا، احتمال مهاجرت از روستا، دسترسي به انواع منابع آب کشاورزي، ميزان سطوح اراضي کشاورزي (مالکيت)، وضعيت پوشش بيمه و خدمات اضطراري، توسعه کشاورزي، ميزان تنوع معيشتي خانوار، توان پس انداز خانوار و دورنماي فعاليتهاي کسب و کار غيرکشاورزي روستا در آينده اشاره نمود. نتايج اين تحقيق مي تواند آغازي براي تدوين مدل ملي شاخص هاي ارزيابي تاب آوري روستايي، ايجاد بانک اطلاعات شاخص هاي تاب آوري و کمي نمودن آن ها در راستاي رسيدن به توسعه پايدار وهمچنين کاهش اثرات تغيير اقليم و خشکسالي در مناطق روستايي کشور باشد. همچنين دستگاه هاي اجرايي مي توانند با استفاده از شاخص هاي معرفي شده در راستاي بهبود وضعيت جوامع روستايي متاثر از خشکسالي و کم آبي در همه ابعاد برنامه ريزي کنند.
 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
-
 
ارجاعات: 
  • ندارد
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
  • ندارد
 
مقالات همایشی مرتبط: 
  • ندارد
 

  چکیده انگلیسی بازدید یکساله 115
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی