برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

عنوان نشریه: 
 
اطلاعات شماره: 
 
عنوان مقاله: 

بررسي سينوپتيكي تاثير سامانه هاي كم فشار سوداني در وقوع بارش هاي سيل زا در ايران

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
 
چکیده: 

شناخت كم فشارهاي منطقه درياي سرخ نتيجه تكامل اقليم‌شناسي سينوپتيک ايران به ويژه در طول يک دهه گذشته مي‌باشد. در اين مقاله ابتدا تاريخچه‌اي از بررسي‌هاي انجام شده بر روي كم فشارهاي سوداني ارايه مي‌شود. سپس با توجه به بررسي تعداد 18 توفان با منشا سوداني الگوي سينوپتيكي حاكم در زمان وقوع توفان‌ها بر روي ايران استخراج شده است. بدين منظور الگوي گردش در سطح زمين و ترازهاي 50، 200، 500، 850 هكتوپاسكال قبل و بعد از شروع توفان‌ها مورد بررسي قرار گرفته است و الگوي متوسط هر يك تهيه شده است. جهت شناخت منبع اصلي رطوبت سامانه‌هاي سوداني نقشه‌هاي جهت و سرعت باد و نم ويژه در تراز850 هكتوپاسكال براي تعداد 18 توفان بررسي گرديد و نقشه‌هاي متوسط الگوي جريان و نم ويژه تهيه شد. شكل ابر در تصاوير ماهواره‌اي به همراه الگوي جريان تراز200 هكتوپاسكال براي تعداد 6 توفان با منشا سوداني مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت.
نتايج مطالعه در رابطه با تشكيل و گسترش كم فشار سوداني اگرچه همچون ساير مطالعات برمقادير پايين شاخص چرخه و استقرار پشته‌اي در تراز مياني وردسپهر بر روي مديترانه غربي و ناوه عميقي بر منتهي اليه شرق مديترانه دلالت دارد، اما نقش اصلي را به كشيده شدن تاوه قطبي در تراز 50 هكتوپاسكال به عنوان منبع اصلي تاوايي براي پيدايش الگوي گردش ناهنجار و تقويت سلول هدلي و جت جنب حاره بر روي مديترانه و شمال آفريقا مي‌دهد. يافته‌ها بر استقرار مناسب خروجي هسته جت جنب حاره بر روي خاورميانه به همراه استقرار و تقويت پشته‌اي در تراز مياني و زبانه پرفشاري در تراز پايين بر روي درياي عرب جهت تكوين و گسترش كم فشارهاي سوداني تاكيد دارد. موقعيت و سرعت هسته جت جنب حاره بر روي خاورميانه و امتداد محور آن در ترازهاي فوقاني وردسپهر ضمن كنترل الگوي گردش تراز مياني، مسيرهاي ورود كم فشارهاي سوداني به ايران را كنترل مي‌‌‌كند. بررسي‌ها نشان مي‌دهد كه بيشترين فراواني وقوع كم فشارهاي سوداني در ايران در درجه اول مربوط به ماه دسامبر (آذر) و سپس فصل زمستان مي‌باشد. در اين رابطه  به نظر مي‌رسد افزايش تعداد سامانه‌هاي سوداني با جابجايي سريع و حركت به سمت جنوب جت جنب حاره در خاورميانه در ماه دسامبر در ارتباط باشد. همچنين يافته‌ها نشان مي‌دهد كه منبع اصلي رطوبت سامانه‌هاي سوداني مناطق حاره‌اي شرق آفريقا و قطاع جنوب غربي درياي عرب مي‌باشد و حداكثر رطوبت ورودي به ايران نيز در منطقه جنوب غرب كشور به خصوص بر روي استان‌هاي كهگيلويه و بوير احمد و چهارمحال و بختياري مشاهده گرديده است.

 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
-
 
ارجاعات: 
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 

  چکیده انگلیسی بازدید یکساله 581
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی