5 SID.ir | جايگاه دستور در نظريه ها و برنامه هاي زبان دوم آموزي، در جستجوي طرحي براي آموزش دستور زبان فارسي
برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

 
عنوان مقاله: 

جايگاه دستور در نظريه ها و برنامه هاي زبان دوم آموزي، در جستجوي طرحي براي آموزش دستور زبان فارسي

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* گروه زبانشناسی و آموزش زبان فارسی به غیر فارسی زبانان، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
 
چکیده: 

بررسي سير تکوين برنامه هاي درسي و روش هاي آموزش زبان دوم/خارجي نشان مي دهد آموزش دستور همواره يکي از مباحث جدي و چالش برانگيز براي برنامه ريزان و مدرسان زبان بوده است. در برخي از برنامه هاي درسي، دستور محور آموزش بوده و محتواي اصلي تلقي شده است، درحالي که در برخي ديگر، دستور به کلي کنار نهاده شده و معنا، محور برنامه هاي آموزش زبان بوده است. مطالعه پيشين برنامه ها و شيوه هاي آموزش زبان دوم/خارجي حاکي از شکل گيري سه رويکرد درباره آموزش دستور است. رويکرد اول، که عمدتا در برنامه درسي دستوري يا ساخت گرا تجلي يافته است، دستور را محتواي اصلي برنامه درسي دانسته و آن را چهارچوب و قالب سازمان دهنده برنامه زبان آموزي در نظر مي گيرد. اين رويکرد بر تمرکز آشکار بر دستور و آموزش مستقيم آن تاکيد داشته و اوج رواج آن دوره ساختگرايي، يعني اواسط قرن بيستم تا دهه هفتاد اين قرن، بوده است. رويکرد دوم، که نقطه مقابل رويکرد تمرکز بر دستور است، بر معنا و نقش هاي زباني تاکيد دارد. در اين رويکرد، آموزش دستور به کلي کنار نهاده شده و تبادل معنا محور اصلي برنامه زبان آموزي است. اين رويکرد نيز در اواخر دهه هفتاد قرن بيستم مطرح و در دو دهه پاياني اين قرن به اوج اعتبار خود رسيد. رويکرد سوم، با اتخاذ موضعي بينابين بر آموزش دستور در کنار معنا و در رابطه فرايندي تاکيد دارد. اين رويکرد نيز در اواخر قرن گذشته مطرح شد و عمدتا در الگوي آموزشي تکليف محور مطرح گرديده است. شواهد مختلف حاکي از آن است که اتخاذ رويکردهاي مختلف درباره آموزش دستور ناشي از تعاريف متفاوتي است که براي اين بخش از زبان ارائه شده است. اين تعاريف شامل دستور ذهني، دستور زبان شناختي، دستور توصيفي، دستور معيار، دستور معلم و دستور آموزشي است. سوال اصلي پژوهش حاضر اين است که با توجه به اهداف بنيادي آموزش زبان فارسي به غيرايرانيان، کدام دستور را بايد آموزش داد و کدام يک از سه رويکرد فوق براي دستيابي به اين هدف مناسب تر است. براي اين منظور، ابتدا سير تکوين ديدگاه هاي آموزش زبان بررسي خواهد شد. سپس، بازتاب اين ديدگاه ها در برنامه هاي درسي آموزش زبان مورد بحث قرار خواهد گرفت. در ادامه، دستور آموزشي و ويژگي هاي آن بحث خواهد شد. در بخش پاياني نيز تلاش خواهد شد تا متناسب با اهداف بنيادي آموزش زبان فارسي، الگويي براي تدوين محتواي دستوري و آموزش دستور زبان فارسي پيشنهاد گردد.

 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
 
ارجاعات: 
  • ندارد
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 

  بازدید یکساله 216
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی