6 SID.ir | برآورد تبخير و تعرق با استفاده از اطلاعات آب و هوايي، خصوصيات گياه (مرتع) و خاک به کمک برنامه نرم افزار Cropwat 8.0 (مطالعه موردي: منطقه استپي استان مرکزي ايران، ايستگاه رودشور)
برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

 
عنوان مقاله: 

برآورد تبخير و تعرق با استفاده از اطلاعات آب و هوايي، خصوصيات گياه (مرتع) و خاک به کمک برنامه نرم افزار Cropwat 8.0 (مطالعه موردي: منطقه استپي استان مرکزي ايران، ايستگاه رودشور)

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* بخش تحقیقات مرتع، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور
 
چکیده: 

گياهان در مراحل رشد و توليد، آب را در فرايند تعرق مصرف مي نمايند. چه بسا تبخير از سطح خاک نيز صورت مي گيرد. مجموع اين فرايندها تحت عنوان تبخير و تعرق نام برده مي شود. تبخير و تعرق يکي از بخشهاي مهم چرخه هيدرولوژي است. سهم تعرق از ميزان تبخير و تعرق بطور مستقيم توليد را تحت تاثير قرار مي دهد. امروزه تخمين دقيق اين عامل علاوه بر مطالعات بيلان آبي و مطالعات هيدرولوژيکي حوزه هاي آبخيز، مديريت و طراحي سيستم هاي آبياري و مديريت منابع آب و تعيين نياز آبي گياهان در برنامه ريزي و اعمال مديريت احياء و اصلاح مراتع به ويژه براي برآورد توليد علوفه بلندمدت مرتع براي تعيين ظرفيت چرا، در قالب مدل تعادل آب (Water Balance) از سوي محققان و فائو مورد کاربرد قرار گرفته است. يکي از مهمترين فاکتور محدودکننده توليد علوفه در مراتع در مناطق خشک و نيمه خشک کمبود بارندگي محسوب مي گردد. در اين مناطق بازدهي مصرف آب عبارت است از نسبت آب ذخيره شده در ناحيه توسعه ريشه در اول فصل رويش به علاوه آب ناشي از بارندگي در فصل رويش که بصورت تبخير و تعرق مورد استفاده گياه قرار مي گيرد. اغلب واژه بازدهي مصرف آب به صورت نسبت توليد محصول به تبخير و تعرق بيان مي شود. البته مبناي برآورد نياز آبي گياهان محاسبه مقادير تبخير و تعرق پتانسيل است که با استفاده از داده هاي آب و هوايي درازمدت به روشهاي مختلف ازجمله پنمن- مانتيث (فائو)، بلاني- کريدل و هارگريوز- ساماني محاسبه مي شود. در اين مطالعه مقادير تبخير و تعرق پتانسيل و واقعي با استفاده از روش پنمن- مانتيث (فائو) با استفاده از داده هاي آب و هوايي ايستگاه سينوپتيک ساوه و خصوصيات گياه (مرتع) و خصوصيات خاک به کمک برنامه نرم افزار Cropwat.8.0 محاسبه شده است. نتايج نشان داد که ميزان تبخير و تعرق پتانسيل در دوره فصل رويش در منطقه 6.16 برابر ميانگين تبخير و تعرق واقعي است. بدين ترتيب ميزان تبخير و تعرق واقعي 1.18 برابر ميانگين بارندگي دوره آماري فصل رويش بوده است. مفهوم آن اين است که گياه از رطوبت ذخيره شده براي تبخير و تعرق واقعي استفاده نموده است. در نتيجه با توجه به محاسبه تبخير و تعرق واقعي دوره ده ساله (ترسالي و خشکسالي)، مدل برآورد توليد علوفه مرتع تعيين شد(Ya= 74.30+2.698 (ETact)) . بر اين اساس ميانگين توليد علوفه سايت مورد مطالعه 257 کيلوگرم در هکتار برآورد گرديد. بنابراين مي توان بيان داشت که تبخير و تعرق واقعي به عنوان شاخص عملکرد اقليمي يکي از فاکتورهاي اساسي در بهبود کارايي مصرف آب است. کاربرد اين شاخص اقليمي مي تواند در مدلهاي مختلف برآورد توليد بلندمدت توليد علوفه با توجه به بروز پديده خشکسالي و ترسالي به منظور تعيين ظرفيت چرايي دام در مراتع و توسعه صنعت بيمه مراتع جايگزين روشهاي معمول که ارزش يکسال برآورد توليد را دارد گردد.

 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
 
ارجاعات: 
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 

  چکیده انگلیسی بازدید یکساله 407
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی