8 SID.ir | باورهاي كلامي قاضي ابوبكر باقلاني
برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

عنوان نشریه: 
 
عنوان مقاله: 

باورهاي كلامي قاضي ابوبكر باقلاني

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* دانشکده الهیات و معارف اسلامی
 
چکیده: 
قاضي ابوبكر باقلاني (د 403 ق در بغداد) سهم به سزايي در شكل گيري كلام اشاعره داشت. او نه تنها در علم كلام، بلكه در اصول فقه و علوم قرآن نيز صاحب تاليف و نظر بود. در اين مقاله ما فقط از زاويه علم كلام به او نگريسته و انديشه هاي كلامي وي را بررسي كرده ايم. دستگاه كلامي باقلاني با طور كلي همچون يك سازه هندسي طراحي شده است. به عبارت ديگر مسائلي را كه او طرح مي كند داراي ترتيب منطقي و استنتاجي است و قضاياي قبلي پايه و مايه قضاياي بعدي و قضاياي بعدي نتيجه و زائيده علوم و تقسيم آن به علوم بديهي و نظري آغاز مي كند و با نشان دادن انواع دانش هاي بديهي و نظري راه را براي طرح مسائل بعدي هموار مي سازد. بدين سان وقتي شناسايي عقلاني معتبر دانسته شد، باقلاني با اين ابزار به مطالعه طبيعت مي پردازد و اجسام را ساختمان هايي مي بيند كه اتمهاي متناهي، مصالح اين ساختمانند. افزون بر اتمها (= جوهرها) و اجسام، باقلاني پديده هاي ديگري را نيز در اين عالم مشاهده مي كند كه عمرشان تنها يك لحظه است و عرض نام گرفته اند. اگر ما اين عرضها را پايدار مي بينيم از آن جهت است كه خداوند لحظه به لحظه آنها را مي آفريند. از اينجاست كه وي قاعده عليت را مردود مي انگارد. به هر حال باقلاني پس از اثبات حادث بودن اجسام و اعراض، به اثبات صانع براي عالم مي پردازد و از اين رهگذر عقايد همه گروه هايي را كه پديده هاي علام را به كس يا كساني جز خدا نسبت مي دهند، رد مي كند. او پس از اثبات يكتايي صانع، به بحث صفات خدا مي رسد. عقيده او درباره نحوه اتصاف صفات به ذات اين است كه خدا از رهگذر معاني قديم و ثابت به اين صفات متصف شده و اين معاني زايد بر ذات است،‌اگر چه غير از ذات هم نيست.
 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
 
ارجاعات: 
  • ندارد
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 

  چکیده انگلیسی بازدید یکساله 150
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی