برای اطلاع از آخرین مقالات علمی و اخبار کرونا(COVID-19) کلیک کنید

مشخصات مقاله

عنوان نشریه: 
 
اطلاعات شماره: 
زمستان 1390 , دوره  7 , شماره  4 ; از صفحه 343 تا صفحه 358 .
 
عنوان مقاله: 

مطالعات پالئوليمنولوژي و علل کاهش ناگهاني تراز آب درياچه اروميه

 
نویسندگان: 
 
آدرس:  
* پژوهشکده علوم زمین، سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور
 
چکیده: 

درياچه اروميه به عنوان يکي از بزرگ ترين درياچه هاي فوق اشباع از نمک جهان واقع در شمال غرب ايران، امروزه در خطر خشک شدگي قرار گرفته است. بحران اخير زيست محيطي و خشک شدن درياچه اروميه هم اکنون يکي از بزرگترين مخاطرات زمين شناختي کشور محسوب مي گردد. بررسي تاريخچه تکاملي دوره هولوسن و شناخت علل کاهش ناگهاني تراز آب درياچه اروميه، موضوع پژوهش حاضر مي باشد. در اين پژوهش ضمن انجام بررسي هاي دورسنجي در بازه زماني 35 ساله، پردازش داده هاي اقليمي 55 ساله و رابطه آن با تغييرات تراز آب درياچه، مغزه هاي رسوبي دست نخورده از رسوبات بستر درياچه در بخش غربي به روش مغزه گيري Auger تهيه گرديد. تعداد 16 مغزه با بيشينه ژرفاي 9 متر و مجموعا بيش از 98 متر از رسوبات زير بستر درياچه مورد بررسي قرار گرفت. رخساره هاي رسوبي بر اساس رنگ، اندازه دانه، ويژگي هاي کاني شناسي، ساخت رسوبي و نوع کاني هاي تبخيري تفکيک گرديد. با توجه به تغيير رخساره هاي رسوبي از سطح به عمق، جغرافيا، اقليم و تغييرات تراز آب درياچه از سطح به عمق بازسازي گرديد. نتايج حاکي از وجود 17 رخساره رسوبي قابل تفکيک در مغزه ها مي باشد. رخساره ها متعلق به محيط هاي رسوبي درياچه اي، باتلاقي، پلايايي، رودخانه اي و خشکي مي باشد. مغزه گيري و بررسي رخساره هاي رسوبات زير بستر درياچه، نشان مي دهد اگر چه در نواحي کرانه اي درياچه آثار خشک شدگي به تناوب ديده مي شود اما بخش اصلي درياچه در حداقل 13000 سال گذشته (6.5 متري رسوبات بستر) محيط درياچه اي بوده است و رسوبگذاري پيوسته ديده مي شود. داده هاي لرزه اي موجود نيز مويد اين نکته مي باشد. لذا تغيير اقليم و به ويژه افزايش تبخير در سال هاي اخير اگر چه خود عاملي در کاهش تراز آب درياچه محسوب مي گردد، اما علت اصلي خشکسالي درياچه اروميه نيست. از حال تا حدود 13000 سال گذشته، کشور ايران دستخوش خشکسالي هاي وسيعي بوده است و درياچه هاي کم عمق از قبيل درياچه مهارلو، ميرآباد، زريوار به کرات خشک شده اند اما درياچه اروميه در آن بحران هاي خشکسالي بجز در نواحي کرانه اي، هرگز خشک نگرديده است. فاز عمده خشکي درياچه اروميه از حدود 13000 سال قبل آغاز شده است که آن را مي توان به خشکسالي عمده آخرين عصر يخچالي که با کاهش رطوبت و پايين رفتن تراز آب درياچه هاي شمال افريقا و جنوب آسيا توام بوده است، نسبت داد. بنابراين عامل مهم در کاهش تراز آب امروزي درياچه اروميه عوامل آنتروپوژنيک (انساني) مي باشد.

 
کلید واژه: 

 
موضوعات مرتبط: 
 
ارجاعات: 
 
 
مقالات نشریه ای مرتبط: 
 
مقالات همایشی مرتبط: 
 

  چکیده انگلیسی بازدید یکساله 334
 
 
آخرین های بلاگ
ورود به بلاگ مرکز اطلاعات علمی