بلاگ

پایگـاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی

سلول بنیادی چیست


سلول بنیادی، به سلول گفته می شود که دارای دو ویژگی است : اول ،  سلول قابلیت تکثیر داشته باشد ، به این معنی که قادر به انجام تقسیمات میتوز به منظور حفظ جمعیت خود باشند و دوم اینکه بتواند به سلول های مختلف تمایز پیدا کند .

سلول بنیادی چیست ؟

سلول بنیادی، به سلول گفته می شود که دارای دو ویژگی است : اول ،  سلول قابلیت تکثیر داشته باشد ، به این معنی که قادر به انجام تقسیمات میتوز به منظور حفظ جمعیت خود باشند و دوم اینکه بتواند به سلول های مختلف تمایز پیدا کند . در پستانداران دو نوع سلول بنیادی وجود دارد. سلول های بنیادی جنینی که از توده ی داخلی بلاستوسیت جدا می شوند و سلول های بنیادی بالغ که در بافت های بالغ وجود دارند و به نوعی ترمیمی بدن محسوب می شوند .

در جنین سلول های بنیادی شامل لایه زایای اصلی ( اکتودرم ، اندودرم و مزودرمی ) هستند  و این سلول ها می توانند در تجدید و جایگزینی ارگان های تجدیدپذیر مثل خون ، پوست و بافت های گوارشی حضور داشته باشند . اما سلول بنیادی بالغ بیشتر مورد استفاده هستند . مثل مغز استخوان که دارای سلول بنیادی با قابلیت تکثیر و تمایز به انواع سلول های خاص مشابه با بافت های مختلف بدن، مثل عضله و عصب است .

تاریخچه سلول بنیادی

پیوند سلول بنیادی از سال 1960 آغاز شد . استفاده از سلول بنیادی بدون هیچ انگیزه خاص در ذهن محققان بود تا اینکه خبر رشد عروق خونی جدید در تومورها در سال 1990 آغاز شد . دانشمندان تصور می کردند عروق خونی جدید فقط در فاز جنینی ساخته می شوند که آنها را به سمت کشف سلول های رگساز سوق داد و تحولی عظیم در پیشرفت سلول درمانی در انسان ایجاد کرد . پژوهشگران دریافتند که نوع خاصی از سلول در مغز استخوان وجود ندارد که می تواند به برخی از بافت های بدن تبدیل شود .

موارد استفاده از سلول بنیادی

با شیوع بیماری های مزمن مثل بیماری های قلبی عروقی ، دیابت و بیماری های عصبی و چالشی استفاده از سلول های بنیادی اهمیت یافت . از موارد استفاده از سلول بنیادی برای درمان می توان به بیماری هایی که منشا فشار خون دارند مثل تالاسمی سرطان خون ، کم خونی مادرزادی ، بیماری ها با نقص خون ، آرتوروز ، سکته مغزی و قلبی و آرتوروز .

طرح پویش همدلی برای دریافت سلول بنیادی

دکتر مرتضی ضرابی مدیرعامل بانک خون بندناف رویان به مناسبت 24 آبان روز ملی طرح پویش همدلی برای کمک به بیماران نیازمند و مراکز پیوند اعلام کرد که بیش از 170 هزار خون بند ناف در پزوهشگاه رویان وجود دارد .

راه های دریافت ذخیره سازی سلول های بنیادی

دکتر مرتضی ضرابی گفت امکان ذخیره سازی سلول بنیادی از خون بند ناف وجود دارد . همچنین یکی از منابع برای ذخیره سلول بنیادی دندان شیری و دندان عقل است . همچنین خون محیطی ، زباله بیولوژیکی مثل جفت و غیره از منابع ذخیره سازی سلول های بنیادی به شمار می آید . علاوه بر این مغز استخوان ، نیز از منابع ذخیره سازی سلول های بنیادی است . دکتر ضرابی گفت برای ذخیره سازی سلول بنیادی یکی از راه های این است که فرد داوطلب به آزمایشگاه مراجعه کند و در آنجا اطلاعات مربوط به سلول بنیادی او استخراج و ذخیره شود و در صورتی که فرد بیماری با ویژگی های فرد داوطلب اهدا سلول بنیادی یافت شد با او تماس گرفته می شود.

تا کنون بیش از 591 مدرک علمی با موضوع سلول بنیادی در بانک نشریات فارسی مرکز اطلاعات علمی جهاددانشگاهی منتشر شده است. مقالات مسایل اخلاقی در همانندسازی و پژوهش های سلول های بنیادی و سلول های بنیادی جنینی: مفاهیم و پتانسیل ها ، پر استنادترین مقالات علمی مرتبط با سلول بنیادی در مرکز اطلاعات علمی هستند.

فیلم مربوط به طرح پویش همدلی برای کمک به بیماران نیازمند

 

منابع

حجت، م. (1388). نقش سلول های بنیادی در درمان بیماری های قلبی. پرستاری مراقبت ویژه IRANIAN JOURNAL OF CRITICAL CARE NURSING (IJCCN), 2(4), 161-166. https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=102146

ظهیری، م.، و شفی خدایی، ش.، و کشاورز، ح. (1393). مروری بر سلول های بنیادی. طب جنوب, 17(4), 733-747. https://www.sid.ir/fa/journal/ViewPaper.aspx?id=229531

پست های مرتبط

جدیدترین موضوعات رشته روان‌شناسی

تاریخ: 1399/12/05

بازدید: 15572

1399

زمان مطالعه: 5 دقیقه دقیقه

خطوط اصلی پژوهش در روانشناسی

مدرس

@ins

ماهواره تحقیقات زیست‌محیطی SMAP

تاریخ: 1401/03/23

بازدید: 245

1401

زمان مطالعه: 3 دقیقه

رطوبت موجود در خاک ، به طور غیر مستقیم بر ما و زندگی مان تاثیر می گذارد. مشاهدات SMAP ، به این موضوع می‌پردازد که کدام مناطقی از زمین سردتر و یا گرم تر شده است.

مدرس

@ins

مهم ترین مقالات علمی در مورد طب بازساختی

تاریخ: 1400/09/17

بازدید: 554

1400

زمان مطالعه: 5 دقیقه دقیقه

طب بازساختی یکی از مهم ترین مباحث زیست فناوری است .

مدرس

@ins

بحران دسترسی آزاد به مقالات

تاریخ: 1398/10/29

بازدید: 2132

1398

زمان مطالعه: 5 دقیقه دقیقه

A Crisis in “Open Access”: Should Communication Scholarly Outputs Take 77 Years to Become Open Access?

مدرس

@ins

100 مقاله پراستناد مرتبط با تصویرسازی تشدید مغناطیسی(MRI)

تاریخ: 1397/06/26

بازدید: 1233

1397

زمان مطالعه: 5 دقیقه دقیقه

Magnetic resonance imaging

مدرس

@ins

ناباروری چیست ؟ مهم ترین مقالات علمی در مورد درمان ناباروری

تاریخ: 1400/07/28

بازدید: 355

1400

زمان مطالعه: 5 دقیقه دقیقه

ناباروری ، به ناتوانی فرد، حیوان یا گیاه در تولید مثل با روش های طبیعی گفته می شود.

مدرس

@ins

مهم ترین مقالات علمی در مورد سرطان سینه

تاریخ: 1400/07/25

بازدید: 677

1400

زمان مطالعه: 5 دقیقه دقیقه

سرطان سینه ، سرطانی است که در سلول های سینه ایجاد می شود. بعد از سرطان پوست ، سرطان سینه شایع ترین سرطان در میان زنان آمریکایی است .

مدرس

@ins

جدیدترین عناوین مدارک علمی مرتبط با "علوم سلامت"

تاریخ: 1397/08/28

بازدید: 564

1397

زمان مطالعه: 5 دقیقه دقیقه

کلمات کلیدی علوم سلامت

مدرس

@ins

مهم ترین مقالات علمی در مورد ژن درمانی

تاریخ: 1400/08/13

بازدید: 651

1400

زمان مطالعه: 5 دقیقه دقیقه

در این پست به بررسی روند علمی مدارک علمی در مورد ژن درمانی می پردازیم . ژن درمانی تکنيکي است که از ژن ها براي درمان يا پيشگيري بيماري ها استفاده مي کند. ژن درمانی از  روش‌های درمانی است که با کمک  آن به ترمیم و رفع عیب ژن می پردازد و بیماری را درمان می کنند.

مدرس

@ins